"Əgər sahibkar sığortalanmaq istəyirsə, fəaliyyətini yanğın və texniki təhlükəsizlik standartlarına uyğun şəkildə qurmalıdır"-RƏY

"Əgər sahibkar sığortalanmaq istəyirsə, fəaliyyətini yanğın və texniki təhlükəsizlik standartlarına uyğun şəkildə qurmalıdır"-RƏYSon günlər paytaxt bazarında və digər ticarət mərkəzlərində baş vermiş yanğın hadisələrini nəzərə alaraq, sahibkarların müəssisələrinin sığortalanmasına marağının, ticarət, xüsusən də əhalinin kütləvi istirahət və alış-veriş müəssisələrində yanğın əleyhinə təhlükəsizlik sisteminin hansı səviyyədə olduğunu öyrənməyə çalışdıq.

Məsələ ilə bağlı Sonxeber.az -a sığorta eksperti Xəyal Məmmədxanlı danışıb. O, bildirib ki, müəssisələrin sığortalanmasına maraq ötən illərə nisbətən bir az artıb. Təbii ki, bu marağın artmasının da səbəbi baş verən yanğınlardır. Çünki, bu günə qədər "mənə heç nə olmaz" deyə düşünən sahibkarlar artıq düşünməyə başlayıb ki, "mənim obyektimə də nəsə ola bilər".

Ona görə də sığortaya istər-istəməz maraq bir az artıb. Amma həmin o ticarət, alış-veriş mərkəzlərini iki hissəyə bölmək lazımdır. Birincisi kifayət qədər sivil, bütün yanğın təhlükəsizliyi qaydalarına əməl edən, vaxtlı-vaxtında müvafiq yanğın təlimləri keçənlər var ki, bunların nə sığortalanmasında, nə də yanğın təhlükəsizliyi ilə bağlı problemi var. İkinci hissəyə daxil olan bazarlar Binə, Sədərək, bir neçə ay öncə yanmış Diqlas ticarət mərkəzi, bu günlərdə yanmış "EuroHome" və digər bu kimi bazarlarda vəziyyət tamamilə fəqlidir və biraz da acınacaqlıdır. Həmin obyektlər heç bir yanğın təhlükəsizliyi qaydalarına və standartlarına cavab vermirlər. Çalışanlar o qədər çoxdur ki, onların və ora gələnlərin yanğınla bağlı təlimatlandırılması demək olar ki, heç vaxt aparılmır. Yəni, orada xaotik hərəkət mövcuddur. Belə yerlərdə sığorta riski olduqca yüksəkdir. Dünyada hansısa bir sığorta xidmətinə təklif etsəniz belə oranın sığortalanmasına heç bir sığorta şirkəti maraqlı olmayacaq və oranı sığortalamayacaq. Əlbəttə, burada könüllü sığortalardan söhbət gedir. Amma icbari sığorta məcburi olduğuna görə Binə, Sədərək, Diqlas, EuroHome kimi yerlərin icbari sığortalanması qanunla mümkündür. Əgər onların mülkiyyət hüququnu təsdiq edən sənəd varsa, belə olan halda obyektin təhlükəsizlik və sair məsələləri qanunla o qədər əhəmiyyət daşımır. Çünki sığorta şirkətləri icbari sığorta üzrə əmlakları sığortalayarkən oranın texniki və yanğın təhlükəsizliyinə görə imtina edə bilmirlər. Amma problem ondadır ki, daşınmaz əmlakın sığortası yalnız və yalnız daşınmaz əmlakın özünü əhatə edir. Yəni, binanın konstruksiyasını, divarlarını, rənglərini, qapı-pəncərəsini, dekorasiyasını, tavanını, döşəməsini və sair. Amma onun içərisində icarədarlara o cümlədən ,dükan sahiblərinə məxsus olan əmlakların heç biri həmin sığorta təminatına daxil deyil. Onlar istəsələr əmlaklarını, həmçinin mağazalarında olan,alıb-satdıqları əmlakları yalnız könüllü qaydada sığortalıya bilərlər. Onun da çox böyük problemləri var. Kim ki, rəsmi qaydada çalışır, tutaq ki, ticarət mərkəzlərinin birində hər hansı bir brendin mağazası var. O ölkəyə bütün mallarını xaricdən gətirərək gömrükdən də rəsmi qaydada keçirərək, alqı-satqı müqaviləsini, satışını, vergisini rəsmi qaydada həyata keçirirsə bunların sığortalanmasında heç bir problem yoxdur. Çünki, sığorta şirkəti ilə çox rahat müqavilə bağlayacaq və sığorta şirkəti hadisə baş verən zaman bilir ki, mağazada hansı miqdarda,dəyərdə mal olub. Digərlərinə isə gəldikdə yəni, Sədərək, Binə, Diqlas və yaxud EuroHome və digər yerlərdə həmin o daşınar əmlakların sığortalanması da qeyri-mümkündür. Təbii ki, söhbət maldan, əmtədən gedir. Çünki onların heç bir rəsmi qeydiyyatı yoxdur.

Əgər yanğın baş verərsə, malın miqdarını, dəyərini heç kim bilmir və bilməyəcək də. Ötən yanğınlarda biz bunun şahidi də olduq. Vətəndaşlar etiraz edəndə, prezidentdən yardım istəyəndə, hərə bir təxmini rəqəm səsləndirirdilər. Ortada dəqiq bir rəqəm yox idi. Çünki onların heç biri rəsmi işləmir. Əgər elə həmin yerlərdə vətəndaş özü daşınar və yaxud daşınmaz əmlakını sığorta etdiribsə də, onun özü obyektin, bazarın içində yerləşdiyinə görə sığorta şirkətlərinə maraqlı deyil. Çünki, bazarda yanğın baş verərsə, baxmayaraq ki, bu vətəndaşın əmlakı orada ən yaxşı əmlakdır, bütün yanğın təhlükəsizlikliyi təmin olub amma obyektin içərisində olduğuna görə, nə yanğınsöndürən maşının girməsi mümkün olur, nə də müdaxilə etmək mümkün olur. Dolayısı ilə, ətraf mühitindən qaynaqlanan riskə görə obyekt sığorta şirkətləri üçün də az maraqlı olan risklərdən biri olur. Nəticə olaraq onu deyim ki, əgər sahibkarlar sığorta şirkətlərinin onların sığortalamasını istəyirlərsə, öz fəaliyyətlərini yanğın və texniki təhlükəsizlik standartlarına uyğun şəkildə qurmalıdırlar. Yəni, həmin malların daşınması, saxlanılması bütün bunlara rəsmi qaydada əməl olunmalıdır. Eyni zamanda orada satılan malların hər biri rəsmi qaydadad qeydiyyata alınmalıdır. Çünki sığorta şirkətləri rəsmi qaydada bilməlidir ki, anbarınızda neçə min manatlıq mal olub və yaxud yanıb. Ən əsası həmin mağazaları icarəyə götürən vətəndaşlar ilə sahibkarlar arasında rəsmi müqavilələr bağlanmalıdır. Araşdırmalarımız onu göstərir ki, əksər hallarda belə müqavilələr bağlanmır. Bəzən vətəndaş bildirir ki, sahibkar özü obyekti sığortalamasa da, mən özüm icarəyə götürdüyüm mağazanı sığortalamaq istəyirəm. Vətəndaş onu sığortalıya bilmir çünki çıxarış bütün obyekt üçün bir dənədir. Həmin o mağazanın mülkiyyətini, istifadəsini təsdiq edən normal rəsmi sənədi olmur. Belə olduğu zaman vətəndaşın da obyekti sığortalamq marağı yarana bilmir ki,sahibkar olmadan birbaşa özü sığorta müqaviləsi bağlasın.

Fəridə Ağazadə

İqtisadiyyat   Baxılıb: 1175   Tarix: 16 dekabr 2019  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 055 3906818

Facebookda Paylaş

Unvan.az - elanlar sayti

DİGƏR MARAQLI XƏBƏRLƏR

"Gələn ildən kirayə mənzil bazarında ucuzlaşma olacaq"-RƏY

Hazırda Bakıda kirayə mənzil bazarında qiymət artımı müşahidə edilir. Bu barədə "MBA Consulting Group" konsaltinq şirkətinin direktoru Nüsrət İbrahimov bildirib.. Onun sözlərinə görə, əvvəlki illərin təcrübəsinə istinad etsək, bu mövsümdə də kirayə mənzil bazarında 5-6% artım müşahidə ediləcək

14 dekabr 2019

Türkiyəli ekoloq: "TANAP və STAR-da ətraf mühitin qorunmasına həssas yanaşılıb"

"Trans-Anadolu Təbii Qaz Boru Kəməri (TANAP) və STAR neft emalı zavodu layihələrində ətraf mühitin qorunması məsələsinə həssas yanaşılıb".. . Bunu "Report"a Türkiyənin Ekologiya Mühəndisləri Palatasının sədri Baran Bozoğlu bildirib.. . Onun sözlərinə görə, bu məsələdə əlavə olara

14 dekabr 2019

Kreditlərin restrukturizasiyası nə vaxt başa çatır? - AÇIQLAMA

Xəbər verdiyimiz kimi, bu ilin fevralında Prezident İlham Əliyev problemli kreditlərin həlli ilə bağlı fərman verib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, müştərilərə kompensasiyalar verilib yekunlaşandan sonra kreditlərin restrukturizasiya prosesinə başlanmalı idi. . . Hazırda isə oxucuları maraqlandıra

14 dekabr 2019

Mərkəzi Bankdan vacib qərar

Azərbaycan Mərkəzi Bankının (AMB) İdarə Heyəti uçot dərəcəsinin 7,75%-dən 7,5%-ə endirilməsi haqqında qərar qəbul edib.. . Sonxeber.az AMB-yə istinadən xəbər verir ki, faiz dəhlizinin aşağı həddi 5,75%, yuxarı həddi isə 9,25% (uçot dərəcəsinə ±1,75%-lik simmetrik diapazonda) səviyyəsində müəyyən edilib.

13 dekabr 2019

Azərbaycan Dünya Bankının kreditindən imtina etdi

Azərbaycan hökuməti hələ 2019-cu ilin yanvarında DB-dən layihənin dayandırılmasını və qalan kredit məbləğinin qaytarılmasını istəmişdi. . Azərbaycan hökuməti ölkədə məcburi köçkünlərin rifah halının yaxşılaşdırılması (IDP Living Standards and Livelihoods) üzrə layihə üçün Dünya Bankından alınan krediti

12 dekabr 2019

"Əgər biz inflyasiyanın optimal şəkildə saxlanılmasını istəyiriksə...."-ekspertdən AÇIQLAMA

Azərbaycanda qiymət artımı proqnoz göstəriciləri formalaşdırılarkən ən vacib məqamlardan biri idxal inflyasiyası amilidir. Lakin BVF-nin proqnozlarına görə, xarici amil (ölkəmizin əsas ticarət partnyorlarında qiymət artımı) Azərbaycanın makroiqtisadi göstəricilərinə minimal təsir göstərəcəkdir. Fondda

11 dekabr 2019

Saxta "Nemiroff", "Beluqa" və "Ruskıy Standart" istehsal edən müəssisə aşkarlandı - FOTO

Mingəçevirdə saxta alkoqollu içki sexi aşkarlanıb.. . Sonxeber.az xəbər verir ki, Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinə daxil olan məlumat əsasında Agentliyin Bərdə regional bölməsinin əməkdaşları hüquq-mühafizə orqanları ilə birgə Mingəçevir şəhəri, M.F.Axundov küçəsi ev 8, mənzil 4 ünvanında Yusubzadə Şəmsəddi

11 dekabr 2019

"Əgər sığorta yoxdursa, ilk növbədə sahibkar, sonra isə nazirlik məsuliyyət daşıyır"-Ekspert RƏYİ

Xəbər verdiyimiz kimi, bu gün səhər saatlarında Bakı şəhəri, Binəqədi rayonu ərazisində yerləşən "EuroHome" tikinti materialları bazarında yanğın hadisəsi baş verib. Yanğın nəticəsində bir çox sahibkarlar zərər çəkib. Belə ki, satdıqları məhsulların yanması ilə onlara ciddi şəkildə maddi ziya

10 dekabr 2019

"AtaBank" vətəndaşların əmanətlərini geri qaytarmır-ŞİKAYƏT

Bir neçə gündür ki, xəbər portallarında "AtaBank" -ın öz fəaliyyətini dayandırması ilə bağlı xəbərlər yayılıb. Bu da banka pul qoyan yüzlərlə vətəndaşları narahat edir. Sonxeber.az-ın redaksiyasına şikayət edən insanlar bankdan əmanətlərin geri alınmasında problemlər yaşadığını bildirirlər

10 dekabr 2019