DNT ilə heyrətamiz kəşf: Buz dövrünə aid uşağın görünüşü bərpa edildi
Beynəlxalq tədqiqatçılar qrupu İtaliyanın cənubunda "Grotta delle Mura" mağarasında təxminən 17 min il əvvəl dəfn edilmiş körpənin DNT-sini təhlil edərək heyrətamiz kəşfə imza atıblar.
Oxu.Az-ın verdiyi məlumata görə, bu barədə mk.ru xəbər yayıb.
Bildirilir ki, tədqiqat 1998-ci ildə aşkar edilmiş qalıqlara əsaslanır. Arxeoloq Mauro Kalattini daş lövhələrlə diqqətlə örtülmüş, heç bir dəfn əşyası olmayan körpə sümüklərini tapıb. Bu məzar mağarada yeganə olub.
Qalıqların sərin mağara mikroiqlimində yaxşı qorunması sayəsində alimlər qədim uşağın genomunu təxminən 75% bərpa edə və onun xarici görünüşünü yenidən qura bilibər.
Tədqiqatın nəticələri göstərib ki, ölüm anında boyu 76 sm-dən bir qədər çox olan 7-18 aylıq oğlanın əsmər dərisi, qıvrım tünd saçları və mavi gözləri olub. Əlamətlərin belə birləşməsi buzlaq dövrü Qərbi Avropasının qədim ovçu-yığıcıları üçün xarakterikdir. Körpənin dərisinin rəngi müasir avropalıların əksəriyyətindən daha tünd, lakin tropik bölgələrin sakinlərindən daha açıq olub.
Qalıqların radiokarbon analizi uşağın təxminən 17 min il əvvəl, son 100 min ildə Yer tarixinin ən soyuq dövrü olan Son Buzlaq Maksimumundan bir neçə əsr sonra yaşadığını müəyyən etməyə imkan verib. O dövrdə buzlaqlar quru ərazinin dörddə birini örtürdü və dünya okeanının səviyyəsi müasir səviyyədən 120-135 metr aşağı idi.
Oğlanın genomu onun Villabruna qrupuna - buzlaq dövrünün sonunda Avropada yaşayan ovçu-yığıcı populyasiyasına mənsub olduğunu göstərir. Əvvəllər bu qrupun təxminən 14 min il əvvəl formalaşdığı düşünülürdü, lakin yeni məlumatlar onun köklərinin daha erkən dövrə aid olduğunu və Cənubi Avropa ilə əlaqəli olduğunu göstərir.
Körpənin genomu və dişlərinin ətraflı təhlili alimlərə təkcə onun görünüşünü yenidən qurmağa deyil, həm də uşağın həyatı və ölümü ilə bağlı vəziyyətə işıq salmağa imkan verib. Məlum olub ki, o, nadir irsi ürək xəstəliyi - ailə hipertrofik kardiomiopatiyadan əziyyət çəkib ki, bu da onun belə erkən yaşda ölümünün səbəbi ola bilərdi.
Dişlərin tədqiqi göstərib ki, oğlanın anası hamiləlik dövründə, çox güman ki, qida çatışmazlığı və stres yaşayıb, doğuşun özü isə ağır keçib. Bu, körpənin körpücük sümüyünün sınması ilə təsdiqlənir. Alimlərin fikrincə, qadın kiçik, sıx ovçu-yığıcı icmasına mənsub olub və düşərgə ətrafında qida əldə edərək oturaq həyat tərzi sürüb.
İtalyan və amerikalı antropoloqların və genetiklərin kəşfi Avropa tarixinin az öyrənilmiş dövrünə işıq salır və buzlaq dövrü insanlarının həyatına baxmaq üçün nadir fürsət verir.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 1180 Tarix: 23 oktyabr 2024
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Gündə neçə dəfə yemək lazımdır? - Mütəxəssis rəyi
"Bəzi insanlar gündə altı dəfə, bəziləri isə yalnız iki dəfə qidalanmalıdırlar". xəbər verir ki, bu barədə -ya müsahibəsində rusiyalı diyetoloq Marqarita Koroleva bildirib. Mütəxəssis qeyd edib ki, sağlamlıq üçün gündə ən azı üç dəfə yemək vacibdir, lakin burada müəyyən istisnalar mövcuddur:
14 aprelGülləri uzun müddət necə saxlamaq olar?
Son dövrlərdə insanlar aldıqları və ya hədiyyə edilən güllərin daha uzun müddət təravətli qalması üçün müxtəlif üsullara maraq göstərirlər. Floristlər və mütəxəssislər bildirirlər ki, düzgün qulluq qaydalarına əməl etməklə güllərin ömrünü xeyli uzatmaq mümkündür. xəbər verir ki, ən vacib məqamlarda
17 aprel16 yaşlı uşaq yaşıdları tərəfindən dəmir dəyənəklərlə döyüldü - VİDEO
İstanbulun Bayrampaşa rayonunda 16 yaşlı yeniyetmənin küçənin ortasında dəmir dəyənəklərlə amansız şəkildə döyülməsi ilə bağlı dəhşətli hadisə baş verib. türk mediasına istinadən xəbər verir ki, hadisə dünən Bayrampaşanın Yıldırım Mahallesi ərazisində qeydə alınıb. İddialara görə, əvvəllər "ya
14 aprelKoronavirusun gizli fəsadı ortaya çıxdı
"Koronavirus sağalmış insanlarda allergiya yaratmır, lakin immun sistemində balans pozğunluğuna səbəb olaraq əvvəllər sağlam olan insanlarda autoimmun xəstəlikləri tətikləyə bilər". xəbər verir ki, bu barədə -ya Piroqov Universitetinin İnfeksion xəstəliklər və epidemiologiya kafedrasının dosent
13 aprelNiyə təcrübəli mütəxəssislər özlərinə şübhə edirlər?
İş prosesində rast gəlinən "saxtakarlıq sindromu" (imposter syndrome) və real peşəkar səriştəsizlik zahirən bənzər duyğular yaratsa da, onların həlli yolları müxtəlifdir. xəbər verir ki, rusiyalı biznes psixoloqu Oksana Panina "İzvestiya" nəşrinə müsahibəsində bu mövzuya aydınlı
14 aprelValideyn incikliyi uşaqlara necə təsir edir?
Bəzi şeylər izsiz keçmir. Qırılmış oyuncaq, söz verilib amma yerinə yetirilməyən gəzinti planı və ya uşağın ən səmimi hisslərini bölüşmək istədiyi anda deyilən "məni narahat etmə, məşğulam" kimi ifadələr onun yaddaşında dərin iz buraxır. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, biz çox vax
15 aprelZeytun yağı ilə qəhvə içməyin faydası və zərərləri
Son illərin ən çox müzakirə olunan qida trendlərindən biri "oleato" - yəni zeytun yağı əlavə edilmiş qəhvədir. İlk baxışda qəribə görünsə də, bu içki faydalarına görə getdikcə daha populyar olur. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, bu içki əsasən keto pəhrizinə əməl edənlər arasında məşhurdur
16 aprelTramp çıxış zamanı çaşdı: "Bunu kim yazıb?" - VİDEO
ABŞ-nin prezidenti Donald Trump-ın çıxışı zamanı yaşanan maraqlı an sosial şəbəkələrdə geniş müzakirələrə səbəb olub. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, hazırlanan çıxış mətnini oxuyan Tramp bəzi ifadələri anlamaqda çətinlik çəkib. Xüsusilə mətndə yer alan "köşə dükanı" ifadəsi onun diqqətin
17 aprelMəşhur müğənni yeniyetmə qızı öldürdü
ABŞ-ın Los-Anceles şəhərində 21 yaşlı musiqiçi Devid Antoni Berk yeniyetmə qızın qətli ilə bağlı həbs edilib. Polis bildirib ki, qızın ciddi şəkildə çürümüş cəsədi onun "Tesla" markalı avtomobilində tapılıb. xarici KİV-ə istinadla bildirir ki, sentyabr ayında polis əməkdaşları Hollivud ərazisindək
17 aprel