Alimlər süni intellektin sürətli inkişafından narahatdır
Süni intellekt və neyrotexnologiyanın sürətli inkişafı şüurun necə yarandığını anlamaq ehtiyacını əvvəlkindən daha təcili edir. Bu, beynəlxalq alimlər qrupunun gəldiyi nəticədir.
Qaynarinfo xəbər verir ki, tədqiqat "Frontiers in Science" jurnalında dərc edilib.
Şüur, bir orqanizmin özünü və ətraf aləmi dərk etdiyi bir vəziyyətdir. Onilliklər ərzində aparılan tədqiqatlara baxmayaraq, elm hələ də subyektiv təcrübənin bioloji proseslərdən necə yarandığını izah edə bilmir.
"Şüur artıq fəlsəfi bir kateqoriya deyil. Bu, tibbə, qanuna, etikaya və insan varlığının özünün anlayışına birbaşa təsir edən bir sualdır", deyə tədqiqatın müəlliflərindən biri olan Brüssel Azad Universitetinin professoru Aksel Kliremans bildirib.
Alimlər müxtəlif fərziyyələri araşdırırlar. Bunlara qlobal iş sahəsi nəzəriyyəsi də daxildir. Bu nəzəriyyə şüurun müxtəlif beyin bölgələrindən məlumatların inteqrasiyasından yarandığını göstərir. Bu nəzəriyyəyə əsasən, sistem hissələri sıx bağlı olduqda və qarşılıqlı təsir göstərdikdə şüurlu olur.
Yeni bir araşdırmada tədqiqatçılar şüur elminin mövcud vəziyyətini və bəşəriyyətin yalnız anlamaqda deyil, həm də şüur yaratmaqda - məsələn, süni intellektdə və ya laboratoriyada istehsal olunan beyin orqanoidlərində - uğur qazanması halında yarana biləcək potensial nəticələri təhlil ediblər.
Müəlliflərin fikrincə, bir sistemin - istər insan, istər heyvan, istər embrion, istər orqanoid, istərsə də süni intellekt olsun - şüurun xüsusiyyətlərinə malik olub-olmadığını müəyyən etmək üçün etibarlı şüur testləri lazımdır. Bu, ağır beyin zədələnməsi və ya demensiyası olan xəstələrdə şüurun diaqnozuna, eləcə də onun döllərdə və ya heyvanlarda nə vaxt ortaya çıxdığını anlamağa kömək edəcək.
Lakin, bu cür kəşflərin dərin etik və hüquqi nəticələri də olacaq: əgər bir sistem şüurlu kimi tanınırsa, cəmiyyət onu necə müalicə etmək sualına cavab verməli olacaq.
Susseks Universitetinin professoru Anil Set bildirib: "Şüurun öyrənilməsindəki irəliləyişlər özümüz, süni intellekt və təbiətdəki yerimiz haqqında anlayışımızı dəyişdirəcək".
Müəlliflər xəbərdarlıq edirlər ki, süni intellekt və beyin interfeysləri ilə əlaqəli texnologiyalar şüur elmindən daha sürətli inkişaf edir və bu, ciddi etik nəticələrə səbəb ola bilər.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada Baxılıb: 828 Tarix: 31 oktyabr 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
ABŞ-da təyyarə qəzası: ölənlər var
ABŞ-ın Viskonsin ştatının Ridsburq şəhəri yaxınlığındakı meşəlik ərazidə kiçik təyyarə qəzaya uğrayıb. xəbər verir ki, bu barədə "ABC Nyus" məlumat yayıb. Bildirilib ki, təyyarənin göyərtəsində 6 nəfər olub. Onların hamısı ölüb. Məlumata görə, qəzadan əvvəl pilot 7300 metr hündürlükdə buzlanm
15 oktyabrİran cari ilin qarşıdakı dövründə benzin idxal etməyəcək
İran 2026-cı ilin qarşıdakı dövründə xaricdən benzin idxal etməyəcək. xəbər verir ki, bunu İranın birinci vitse-prezodenti Məhəmmədrza Arif ölkədəki elmi-siyasi, sosial, iqtisadi və beynəlxalq vəziyyətə habelə, sosial kapitalın gücləndirilməsi və əhalinin rifah vasitələrinin təmin edilməsi ilə bağl
15 oktyabrGəmidən tullanan qadın 20 saat sonra dənizdə sağ tapıldı - Video
Yunanıstanda kruiz gəmisindən dənizə tullanan 44 yaşlı qadın təxminən 20 saat sonra tapılaraq xilas edilib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, Yunanıstan Sahil Mühafizəsinin məlumatına görə, El Salvador vətəndaşı olan qadın şənbə günü İon dənizində, Zakintos adası yaxınlığında "Odyssey of th
15 oktyabrSimonyan anklavlar haqqında danışdı
Anklavlar və eksklavlar barədə heç bir razılaşma yoxdur, Kərkinin (Tiqranaşen) Başkəndə (Artsvaşen) mübadiləsi barədə müzakirələr aparılır. Bu, mümkündür, lakin Ermənistan üçün müəyyən edilmiş ərazi sahəsi çərçivəsində. xəbər verir ki, bu barədə Ermənistan Təhlükəsizlik Şurasının katibi Alen Simonya
16 oktyabrRusiya "Naftoqaz"ın obyektinə zərbə endirib
Rusiya Silahlı Qüvvələri Poltava bölgəsində "Naftoqaz Ukrainı" qrupunun qaz hasılatı infrastrukturuna hücum edib. "Report"un məlumatına görə, bu barədə Ukrayna mediası "Naftoqaz"ın İdarə Heyətinin sədri vəzifəsini icra edən Sergey Fedorenkonun bəyanatına istinadən xəbə
15 oktyabrZelenski: Ukrayna Rusiyanın neft emalı zavodlarına tətilləri bərpa edir
Ukrayna üç günlük fasilədən sonra Rusiyanın neft emalı zavodlarına (NEZ) zərbələri bərpa edir. xəbər verir ki, Prezident Volodymyr Zelensky Financial Times qəzetinə verdiyi açıqlamada bildirib ki, "Embarqo qaldırılıb. Artıq kifayətdir". O bildirib ki, Kiyev ABŞ prezidenti Donald Trampın tələb
15 oktyabrABŞ İran və Venesuelaya qarşı bu sistemdən istifadə edib
ABŞ Kosmik Qüvvələri İran və Venesueladakı əməliyyatları dəstəkləmək üçün radioelektron mübarizə sistemlərindən istifadə edib. xəbər verir ki, bu barədə "Voll Strit Jurnal" məlumat yayıb. Məlumata görə, bu sistemlər rəqibin peyk rabitəsini pozmaq, elektromaqnit təhdidlərini aşkar etmək və onları
15 oktyabr