Alimlər insanların Ayı çirkləndirməyə başladığını aşkarlayıblar

Alimlər insanların Ayı çirkləndirməyə başladığını aşkarlayıblarAyın kosmik gəmilərindən çıxan metan qazının yarıdan çoxu təbii peykin Yer kürəsində həyatın mənşəyinə dair ipucları saxlaya biləcək bölgələrini çirkləndirə bilər.

Sonxeber.az-ın "Report"a istinadən məlumatına görə, Avropa Kosmik Agentliyinin (ESA) alimlər qrupu bu nəticəyə "Journal of Geophysical Research: Planets" jurnalında dərc olunmuş araşdırmaya nəticələrinə əsasən gəliblər.

Tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, Ayın qütblərində daimi kölgədə qalan bölgələrin çirklənməsi xüsusi təhlükə yaradır, çünki milyardlarla il əvvəl kometlər və asteroidlər tərəfindən çatdırılan üzvi molekullar buzda donmuş ola bilər. Bu "prebiotik üzvi molekullar" həyatın mümkün "tikinti blokları"dır və izləri Yer kürəsində çoxdan silinib.

Alimlər tərəfindən qarşıdan gələn ESA "Arqonavt" missiyasından nümunə olaraq aparılan simulyasiyalar göstərib ki, metan molekulları - qazın əsas üzvi birləşmələri - Cənub qütbündəki eniş yerindən Şimal qütbünə iki ay günündən az müddətdə çata bilər. Yeddi ay günü (təxminən yeddi Yer ayı) ərzində metan tullantılarının yarısından çoxu qütblərdə "soyuqda qalır": cənub qütbündə 42 % və şimal qütbündə 12 %.

"Biz elmi və kosmosa qoyulan investisiyalarımızı qorumağa çalışırıq", - Avropa Kosmik Agentliyinin planetlərin qorunması üzrə məsul şəxsi Silvio Sinibaldi bildirib. "Paradoksal olaraq, fəaliyyətlərimiz əslində elmi tədqiqatlara mane ola bilər", - o vurğulayıb.

Atmosferin demək olar ki, olmaması səbəbindən Aydakı molekullar ballistik trayektoriyaları izləyir, səthdə sıçrayır, soyuqda yavaşlayır və Günəş işığında sürətlənir. Bu o deməkdir ki, çirklənmədən etibarlı şəkildə qorunan eniş yerləri mövcud olmaya bilər. Tədqiqatın müəllifləri bu modelləri Aydakı real dünya ölçmələri ilə təsdiqləməyin və Ay mühitinin unikal elmi dəyərini qorumaq üçün planetlərin qorunması strategiyaları hazırlamağın vacibliyini vurğulayırlar.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada   Baxılıb: 677   Tarix: 08 yanvar 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Tramp: "ABŞ çox tezliklə Marsa uçuş həyata keçirə bilər"

ABŞ Prezidenti Donald Tramp ölkəsinin "çox tezliklə" Marsa idarəolunan kosmik uçuş həyata keçirə biləcəyini hesab edir. TASS agentliyinə istinadən xəbər verir ki, o, bu barədə Vaşinqtonda Müstəqillik Bəyannaməsinin imzalanmasının 250-ci ildönümü münasibətilə təşkil olunmuş tədbirdə çıxışı zaman

5 iyul
.

Rusiya Konstantinovkada atəşi dayandırmağı təklif edib

Rusiya həlak olmuş əsgərlərin meyitlərinin təhvil verilməsi üçün Ukraynaya iyulun 6-da Moskva vaxtı ilə saat 12:00-dan 18:00-dək (Bakı vaxtı ilə 13:00-19:00) Ukraynanın Konstantinovka şəhərində atəşi dayandırmağı təklif edir. "Report" xəbər verir ki, bu barədə Rusiya Müdafiə Nazirliyindən bildirilib

5 iyul
.

Çoxlarının bilmədiyi tarixi fakt: Selsi şkalasının bugünkü formasını əslində kim yaradıb?

Dünyada milyardlarla insan hər gün Selsi temperatur şkalasından istifadə etsə də, onun bugünkü formasının müəllifinin əslində Anders Selsi olmadığını çox az adam bilir. Qaynarinfo xəbər verir ki, müasir Selsi şkalası ilk yaradıldığı variantdan xeyli fərqlənir və onun bugünkü formasının yaranmasında isveçl

7 iyul
.

Qiyamət ssenarilərinin səhv başa düşülən qalası - Svalbard

Şimal Qütb dairəsində yerləşən Svalbard Qlobal Toxum Anbarı populyar mədəniyyətdə tez-tez "qiyamət sığınacağı" kimi təqdim olunsa da, əslində onun əsas məqsədi dünya üzrə kənd təsərrüfatı biomüxtəlifliyini qorumaq və toxumların ehtiyat nüsxələrini saxlamaqdır. Qaynarinfo xəbər verir ki, buzlaqları

6 iyul
.

Zelenski: Ukrayna dənizdə dronlarla müdafiə xətti yaradacaq

Ukrayna Qara dənizdə dronların tətbiqi ilə müdafiə xətti yaradacaq. "Report" Ukrayna mediasına istinadən xəbər verir ki, bu barədə Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski Odessaya səfəri zamanı bildirib. "Müdafiə xətti Odessanı və bütün regionu hava hücumlarından qorumalı olacaq",

5 iyul
.

Mali ordusu terrorçuların hücumlarından sonra vəziyyəti nəzarətə götürüb

Mali Silahlı Qüvvələri ölkənin bir sıra şəhərlərində terrorçuların səhər saatlarında həyata keçirdiyi silsilə hücumlardan sonra vəziyyəti nəzarətə götürüb. "Report" "Reuters"ə istinadən xəbər verir ki, bu barədə hərbi idarədən bildirilib. "Əsgərlər bütün hücumları qətiyyətl

5 iyul
.

Tramp Avropanın miqrasiya siyasətini tənqid edib

ABŞ Prezidenti Donald Tramp bildirib ki, Avropa ölkələri öz miqrasiya siyasətləri səbəbindən üçüncü dünya dövlətlərinə çevrilmək riski ilə üz-üzədir. "Report" xəbər verir ki, Amerika lideri müvafiq bəyanatı "Truth Social" sosial şəbəkəsində paylaşıb. "Avropa öyrənəcək ki, əgə

5 iyul
.

"Al Hadath": ABŞ-İran danışıqları iyulun 11-də bərpa olunacaq

ABŞ və İranın nümayəndələri arasında danışıqların növbəti raundu iyulun 11-də Pakistanda keçiriləcək. "Report" xəbər verir ki, bu barədə mənbələrə istinadən "Al Hadath" telekanalı məlumat yayıb. Onların məlumatına görə, məsləhətləşmələrdə İrana qarşı sanksiyaların ləğvi, İslam Respublikasını

5 iyul
.

FT: Britaniyanın Aİ-nin müdafiə fondundan kənarlaşdırılması Fransanın özünə qarşı çevrilib

Fransanın Böyük Britaniyanı Aİ-nin müdafiə fonduna buraxmamaq cəhdi Parisin özünə qarşı çevrilərək onu hökumətin Fransa-Britaniya silah layihələrinə xərcləməyi planlaşdırdığı əlçatan Avropa kreditlərindən məhrum edib. "Report" xəbər verir ki, bu barədə "Financial Times" (FT) üç mənbəy

5 iyul