Statistik göstəricilər son illərdə abituriyentlərin performansında hansı tendensiyanı göstərir: artım, yoxsa geriləmə? - AÇIQLAMA

Buraxılış imtahanı yaxınlaşdıqca abituriyentlər, valideynlər və müəllimlər arasında həyəcan və gərginlik artır. Bu mərhələ yalnız bilik yox, həm də planlaşdırma, diqqət və stress idarəsi bacarıqlarının sınandığı mühüm dönəmdir.

Son illərin nəticələri isə həm ölkə təhsil sisteminin vəziyyətini, həm də abituriyentlərin performans meyarlarını göstərir.

Bəs statistik göstəricilər, son illərdə abituriyentlərin performansında hansı tendensiyanı göstərir: artım, yoxsa geriləmə?

Təhsil eksperti Şəmsi Qoca bu barədə Sonxeber.az -a açıqlama verib:

"Qarşıdan gələn buraxılış imtahanları ərəfəsində abituriyentlərin ümumi performansı ilə bağlı suallar cəmiyyətdə geniş müzakirə olunur. Son illərin nəticələrinə və təhsil sistemindəki dinamikaya nəzər salsaq, mənzərənin bir neçə qatı olduğunu görərik.
1. Dövlət İmtahan Mərkəzinin son bir neçə ildə təqdim etdiyi statistikaya əsasən, yüksək nəticə göstərən, hətta maksimal bal toplayan şagirdlərin sayında müəyyən bir artım müşahidə olunur. Lakin bu artım hər zaman təhsilin keyfiyyətinin yüksəlməsi kimi yozulmamalıdır. Bu, daha çox abituriyentlərin və repetitorların imtahan modelinə (test texnikasına) daha yaxşı uyğunlaşmasının nəticəsidir. Yəni, şagirdlər artıq sual tiplərini əzbərləyirlər, lakin bu, həmişə dərin bilik demək deyil.
2. Paytaxt və böyük şəhərlərin mərkəzi məktəblərində performans artımı hiss olunsa da, regionlarda, xüsusən kənd məktəblərində ümumi geriləmə meylləri hələ də qalmaqdadır. Təhsil infrastrukturundakı fərqlər buraxılış imtahanlarının nəticələrində özünü büruzə verir. Xüsusilə dəqiq elmlər və xarici dil fənləri üzrə kütləvi performansda kəskin sıçrayış gözləmək hələlik çətindir.
3. Unutmaq olmaz ki, builki buraxılış sinifləri vaxtilə pandemiya dövrünün onlayn təhsil boşluqlarını yaşamış şagirdlərdir. Bəzi təməl biliklərin həmin dövrdə zəif mənimsənilməsi indi imtahan gərginliyində "zəncirvari reaksiya" verərək ümumi performansa mənfi təsir göstərə bilər.

Yekun olaraq deyə bilərəm ki, builki imtahanlarda fərdi uğurların, yəni 300 bal toplayanların sayının artacağını ehtimal etmək olar. Lakin ümumi kütləvi performansda ciddi bir artım deyil, daha çox sabitlik və ya cüzi geriləmə gözlənilir. Xüsusilə məntiqi təfəkkür və yazı bacarığı tələb edən açıq tipli suallarda şagirdlərin çətinlik çəkəcəyi proqnozlaşdırılır.
Təhsil sistemi nə qədər ki şagirdi sadəcə "test maşını" kimi yox, təfəkkür sahibi kimi yetişdirməyə fokuslanmayıb, biz statistik rəqəmlərlə reallıq arasındakı uçurumu bağlaya bilməyəcəyik".

Telegramda izləyin