Çəkilişlərdə Amaliya Pənahova çayda boğuldu – Məşhur filmin pərdəarxası

Çəkilişlərdə Amaliya Pənahova çayda boğuldu – Məşhur filmin pərdəarxasıSonxeber.az kulis.az-a istinadən "Gözlə məni" bədii filminin təhlilini təqdim edir.

"Gözlə məni" filmini rejissor Kamil Rüstəmbəyov İlyas Əfəndiyevin "Mahnı dağlarda qaldı" pyesinin motivləri əsasında 1980-ci ildə ekranlaşdırılıb.

Süjetə görə hadisələr 1920-ci ilin yaz aylarında əsasən Qarabağda baş verir. Bolşeviklərin fəaliyyətinin güclənməsi, həmçinin müxtəlif siyasi amillər ölkədə yeni qurulmuş Azərbaycan Demokratik Respublikasının mövqeyini getdikcə sarsıdır. Azərbaycanın müxtəlif bölgələrində, o cümlədən Qarabağda Qırmızı Ordu dəstələri yerli qüvvələrlə əlbir olaraq hakimiyyəti əllərinə alır, yeni qayda-qanunlar yaradırlar. Siyasi hadisələrin fonunda isə Qarabağın nüfuzlu bəylərindən biri olan Böyük bəyin (Həsənağa Turabov) ailə dramı təsvir olunur. Yüksək təhsil görmüş Böyük bəy yeganə bacısı Şahnaza (Tamara Yandiyeva) da yaxşı təhsil verib. Arvadı Fəxrəndə (Amaliya Pənahova) ilə nikahından övladı olmadığından onlar meylini Şahnaza salıblar. Fəxrəndə Şahnazın qardaşı oğlu Yunis (Şəmsi Şəmsizadə) ilə ailə qurmasında maraqlıdır. Çünki belə olarsa, Böyük bəyin bütün varidatı qardaşı oğluna qalacaq. Lakin Şahnaz sadə kəndli oğlu Nicatı (Rasim Balayev) sevir. Onların sevgisinə qarşı çıxan Böyük bəy bacısını Bakıya yollayır. Nicat isə bu müddətdə bolşeviklərə qoşulur, sıravi Qırmızı Ordu döyüşçüsündən komissara qədər yüksəlir...

"Gözlə məni" Azərbaycan Sovet Sosialist Respublikasının və Azərbaycan Kommunist Partiyasının yaradılmasının 60 illiyinə həsr olunub. Və əlbəttə ki, dövrün siyasi diktəsi ilə dövrün ictimai-siyasi hadisələri birmənalı göstərilib. İlk olaraq bu təhrif Böyük bəy obrazında özünü büruzə verir. Hər nə qədər sovet konyunkturası hakimi mütləq olsa da, milli kinomuzda tamaşaçılar tərəfindən birmənalı qarşılanmayan bəy obrazları vardı. Həsənağa Turabov hələ 1970-ci ildə Tofiq Tağızadənin "Yeddi oğul istərəm" filmində Gəray bəy obrazını oynamışdı. Mənfi obraz kimi göstərilsə də, Gəray bəy əqidəsinə sadiqliyinə görə müəyyən rəğbət hissi yaratmışdı. Eyni şeyi Hüseyn Seyidzadənin 1969-cu ildə ekranlaşdırdığı "Dəli Kür" filminin qəhrəmanı ziddiyyətli Cahandar ağa obrazı haqda da demək olar. Rejissorların yozumundan sezilir ki, onlar bu obrazları yalnız mənfi çalarla göstərmək istəməyiblər. Eyni fikirləri Böyük bəy personajı haqda da demək olar.

Böyük bəy Gəray bəy və Cahandar ağadan fərqli olaraq daha çox siyasiləşmiş, daha dəqiq desək, siyasi şüuru yetkinləşmiş, təhsilli, proqressiv biridir. O, ölkədə baş verən ictimai-siyasi prosesləri həm yaxından izləyir, dostları ilə bu haqda müzakirələr aparır, həm də hadisələrin iştirakçısıdır. Bacısı Şahnaza yüksək təhsil verməsindən, birlikdə müxtəlif mövzularda müzakirələr aparmasından onun qadına yüksək münasibəti bəlli olur. Böyük bəyin başqa cəhətləri də rəğbət doğurur. Bir neçə epizoda diqqət yetirək. Bolşeviklərin işğalı reallaşanda Cabbar bəy (Məlik Dadaşov) Böyük bəyə ölkədən getməyi təklif eləyir. Böyük bəy isə cavabında "Burdan heç yana getməyəcəm. Əgər nəsibim ölümdürsə, qoy olsun. Mən də əcdadlarım kimi burda döyüşdə öləcəm".

Başqa bir epizodda isə - bu filmin ən dramatik səhnəsidir- Şahnazın həbsxanada Böyük bəylə görüşüdür. Şahnaz komissar olan ərinin qardaşını həbs etdiyini öyrənir. O, ərindən xəbərsiz qardaşıyla görüşür və onlar arasında belə bir dialoq keçir:

- Sən kimsən Şahnaz? Əvvəl qardaşını satdın, indi ərini, sonra kimi satacaqsan?

- Yəqin ki, özümü...

Böyük bəy qətiyyətlə bacısının həbsdən qaçmaq təklifindən imtina eləyir, bunu özünə yaraşdırmır. Lakin növbəti epizodda biz digər personajların dilindən xəbər tuturuq ki, (rejissor Böyük bəyin fikrindən dönməsi və qaçması səhnəsini vizuallaşdırmayıb) Böyük bəy qaçaraq İrana keçmək istəyir. Yəni rejissor Böyük bəyin sonadək öz əqidəsinə sadiq qalmasına, tamaşaçı gözündə prinsipial adam kimi yüksəlməsinə imkan vermir, onu necəsə əzməyə çalışır. Bayaq da dediyim kimi, bu, rejissorun yox, sovet konyunkturasının tələbi idi. Lakin məsələ başqadır. Rejissor ya situasiyalara bəraət verə bilmədiyindən, ya montaj səbəbindən hansısa kadrların hekayədə yer almadığından ciddi boşluqlar nəzərə çarpır. Əvvəlki fikirlərində qətiyyətli görünən Böyük bəyin sonra birdən-birə niyə və necə, hansı şəraitdə öz fikrini dəyişməsi prosesi, və ya belə demək mümkünsə onun özüylə mübarizəsi göstərilmir. Nəticədə isə süjetdə dramaturji yarımçıqlıq yaranır. Belə yarımçıq, natamam məqamlar digər səhnələrdə də var. Nicatın sadə kəndlidən mübariz bolşevikə çevrilmə, dəyişilmə prosesini demək olar ki, görmürük. Və süjetdə bu qədər əks mövqe, kolliziya olmasına rəğmən fikir toqquşmaları, tərəflərin mübarizəsi, həmçinin Gəray bəyin, qaçaq Bahadurun (Həsən Məmmədov) ölüm səhnələri emosional baxımdan səthi işlənib. Şahnazın dramı da yarımçıqdır, onun taleyinin aydın olmamasının açıq final kimi qəbul etmək olar, lakin açıq finala gətirmək üçün vizual bəraət olmalıydı.

Filmdə çox motivi qabardılır: Nicat-Şahnaz xətti, Şahnazın ailəsi ilə konflikti, bolşeviklərin fəaliyyəti, sinfi mübarizə, ingilislərin ağalığı, və s. Bəzi rejissorlarımız kimi Kamil Rüstəmbəyov da belə vacib materialı ümumiləşdirə, dərinləşdirə bilməyib. Bu, həm də ssenaristlərin (Elçin, Elqa Lindina) günahıdır ki, mövzuları yığcamlaşdıra bilmədiklərindən, ana xətt kimi nəyin vurğulanması aydın deyil. Halbuki, əsas süjet xəttini misalçün, Şahnaz-Böyük bəy-Nicat konflikti üzərində qurmaq olardı. Əslində "Gözlə məni" bu gün də kinomuz üçün əla materialdır və dövrün çox problemlərini burda aktuallaşdırmaq olar. Üstəlik, söhbət həm də Qarabağdan gedirsə...

"Mahnı dağlarda qaldı" pyesi hələ ekranlaşdırılmazdan öncə Milli Dram Teatrında səhnələşdirilmişdi. Teatr versiyasında Şahnazı Amaliya Pənahova, Nicatı Əlabbas Qədirov oynayıb. Kamil Rüstəmbəyov Amaliya Pənahovanı "Unuda bilmirəm" tamaşasında görəndən sonra Fəxrəndə obrazına dəvət eləyib.

Filmin sonunda Fəxrəndənin ərinin ardınca çaya girməsi səhnəsində doğrudan da Amaliya Pənahovanı çay aparıbmış. Gözlənilməz vəziyyət yaradıcı heyəti qorxutsa da, aktrisa xilas olunub.

Çəkiliş vaxtı Kamil Rüstəmbəyov xəstələndiyindən onu filmin ikinci rejissoru Əbdül Mahmudov əvəz eləyib. Meşə çəkilişlərini də Əbdül Mahmudov aparıb. Böyük bəyin malikanəsinin çəkilişi Şüvəlanda, dağ, meşə səhnələri Qubada, interyer çəkilişləri isə pavilyonda baş tutub.


Sonxeber.az Telegramda izləyin instagramda izləyin
Mədəniyyət   Baxılıb: 1954   Tarix: 06 fevral 2021  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 055 3906818

Facebookda Paylaş
.
Unvan.az - elanlar sayti


DİGƏR MARAQLI XƏBƏRLƏR

Cehizinin pulu ilə aborta gedən Mələyin faciəsi – Yeni pandemiya hekayə

Cehizinin pulu ilə aborta gedən Mələyin faciəsi – Yeni pandemiya hekayə. Sonxeber.az kulis.az-a istinadən şair-yazıçı Sevinc Elsevərin yeni yazdığı "A quşlarım, getməyin" hekayəsini təqdim edir.. . Göyəzən dağı hündürlükdə bir dağın ətəyində idi. Dağın yamacı yamyaşıl otlarla örtülmüşdü. Hə

6 fevral

O doğulmamış atası Sibirə sürgün edildi, ömrünü mənfi rollara həsr etdi – Kinomuzun "Göygöz kosa"sı

Sonxeber.az kulis.az-a istinadən Azərbaycan kinosunda Göygöz kosa, Mazelli kimi obrazlarla məşhrulaşan rusiyalı aktyor Andrey Fayt haqqında maraqlı faktları təqdim edir.. . Andrey Fayt demək olar ki, heç vaxt müsbət rol oynamayıb. O, sovet kinosunda ömrünün son günlərinə qədər çəkilən aktyor kimi yadd

24 yanvar

Tofiq Quliyev öz oğlu ilə işləməkdən niyə imtina etdi? - "Babək" filminin pərdəarxası

Sonxeber.az Kulis.az-a istinadən Eldar Quliyevin "Babək" filminin təhlilini təqdim edir.. . Bu ekran əsərində görkəmli sərkərdə, siyasi xadim, Xürrəmilərin azadlıq hərəkatına başçılıq edən Babəkin bioqrafiyasının əhəmiyyətli hissəsi-əsasən ərəb işğalçılarına qarşı mübarizəsi təsvir olunur

10 yanvar

Ermənilərin oğurlayıb Amerikada milyonlar qazandığı Azərbaycan filmi

Sonxeber.az kulis.az-a istinadən Günel Mehrinin "Bir arşın malçı əhvalatı" bədii-sənədli filmində təqdim edilən tarixi faktlar əsasında yazdığı araşdırmanı təqdim edir.. . İl 1913. Gənc Üzeyir Hacıbəyov təhsil almaq üçün üz tutduğu Peterburqdan vətənə doğru məktublar qanadlandırır:. . "Bəradəri

27 dekabr 2020

Avropa Kinoakademiyası ilin ən yaxşı filmini açıqladı - FOTO

Avropa Kinoakademiyası 2020-ci ilin ən yaxşı filmini açıqlayıb. . . Sonxeber.az bildirir ki, danimarkalı rejissor Tomas Vinterberqin "Daha bir dəfə" filmi ilin ən yaxşısı seçilib. Filmdə baş rolu Mads Mikkelson oynayır. Bu barədə Avropa Kinoakademiyasının saytı məlumat yayıb. . . Qeyd edə

13 dekabr 2020

Cəmil Quliyev koronavirusa yoluxdu - Vəziyyəti ağırdır

İctimai Televiziyanın sabiq rəhbəri Cəmil Quliyev koronavirusa yoluxub.. . Sonxeber.az bildirir ki, yaxınlarının "unikal.org"a verdiyi məlumata görə, hazırda tanınmış rejissorun səhhəti pisdir. O, ürəyindən və şəkər xəstəliyindən əziyyət çəkdiyi üçün həyati təhlükə ilə üzləşib.. . Bir neç

12 dekabr 2020

Ağdam teatrının qarşısındakı məşhur heykəl bu hala salınıb - FOTO

Ağdamda bir dənə də olsun salamat bina qalmayıb.. . Trend-in məlumatına görə, məşhur fotojurnalist Reza Deqati növbəti dəfə işğaldan azad olunmuş Ağdamdan görüntülər paylaşıb.. . Ağdamı 21-ci əsrin Xirosiması adlandıran fotoqraf Ağdam Dövlət Dram Teatrının qarşısında yerləşən fəvvarənin içində olan Fərhadı

6 dekabr 2020

Kəlbəcərdə hər il 50 mindən artıq insan müalicə alırdı

Kəlbəcər təkcə filiz və ya qeyri-filiz yataqları ilə deyil, həm də termomineral suları ilə zəngindir.. . Sonxeber.az Azvision.az-a istinadən xəbər verir ki, bunu Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin Milli Geoloji Kəşfiyyat Xidmətinin rəisi Əli Əliyev deyib.. . Xidmət rəisi bildirib ki, Kəlbəcərd

29 noyabr 2020

Ankarada Azərbaycana həsr olunmuş zəfər sərgisi açıldı - FOTO

Dünən Azərbaycanın Türkiyədəki səfirliyi tərəfindən Ankara Opera və Balet Teatrında zəfər sərgisi təşkil edilib.. . Sərginin təşkilində məqsəd Azərbaycan həqiqətlərini nümayiş etdirməkdir.. . Sərgidə noyabrın 23-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Müzəffər Ali Baş Komandanı İlha

29 noyabr 2020