Dünya 195 ölkə var, bayraqlarında bənövşəyi rəng yoxdu! SƏBƏB NƏDİR? - ARAŞDIRMA

Əslində bu sualın cavabı çox bəsitdir. Bənövşəyi tarix boyu ən bahalı və yalnız krallıqların, imperiyaların başında olan elitanın ala biləcəyi lüks rəng olaraq qalıb. Sonxeber.az oxuculara maraqlı araşdırmanı oxuculara təqdim edir:

Bənövşəyi rəngin alınması, istehsalı 18-ci əsrə qədər çox çətin idi. Bənövşəyi rəngdən ilk dəfə bugünkü Suriya və Livanın Aralıq dənizi sahillərində yaşayan Finikiyalılar tərəfindən istifadə edildiyi təxmin edilir. Bu bölgəyə xas bir dəniz ilbizindən əldə edilən bənövşəyi rəngin əldə edilməsi o cümlədən baha başa gəlirdi. 12 min murex tipli dəniz ilbizindən cəmi 1 qram Tire bənövşəyi əldə etmək mümkün idi.

Bir sıra proseslərdən keçdikdən sonra, ilbiz mayelərinə müxtəlif komponentlər əlavə edilərək hava ilə təmasda olmasına icazə verildi. Təbii halında rəngsiz olan maye, işığa davamlı və asanlıqla istənilən bənövşəyi rənginə çevrilə bilirdi. Uzun istehsal prosesində ortaya çıxan narahatedici qoxu dənizdən şəhərə yayıldı. Bu pis qoxu bənövşənin keyfiyyəti və bahalılığı qədər xalq arasında çox məhşurlaşdı və istehsal sonrası yaranan qoxu hətta "pul iyisi" də adlandırıldı. Bənövşəyi rəngin qızılın çəkisindən baha olması bu rəngin tarix boyu krallığın və imperiyanın rənginə çevrilməsinə şərait yaratmışdır.

İngiltərə kraliçası Elizabetin dövründə yarım kilo bənövşəyi boyanın dəyəri 1,5 kilo qızıl qədər idi. Bugünkü qızıl qiymətləri ilə hesablandıqda təxminən 56.000 dollara uyğun gəlir. 19-cu əsrdə İngilis kimyaçısı Uilyam Henri Perkin sintetik bənövşəyi rəngi təsadüfən kəşf etdikdən sonra hər kəs üçün əlçatan bir rəng oldu. Perkin Londondakı evində qurduğu laboratoriyada malyariya dərmanı üzərində işləyərkən təsadüfən sintetik bənövşəyi piqment hazırlayıb. Başqa sözlə, Yerdəki bitki örtüyü həmişə yaşıl deyil, bitki örtüyünün hakim rəngi bənövşəyidir.

Sevda Səfərova

Telegramda izləyin