Süni intellektin inkişafı ən çox hansı peşə sahiblərini narahat edir? - AÇIQLAMA

Süni intellekt texnologiyalarının sürətlə inkişafı əmək bazarında ciddi dəyişikliklərə səbəb olur. Bir tərəfdən iş proseslərini sürətləndirən və məhsuldarlığı artıran bu texnologiyalar, digər tərəfdən bəzi peşələrin gələcəyi ilə bağlı narahatlıqları artırır.

Xüsusilə təkrarlanan və standartlaşdırılmış işlərin avtomatlaşdırılması ehtimalı müxtəlif sahələrdə çalışan insanların gələcəyi barədə suallar yaradır.

Bəs süni intellektin inkişafı ən çox hansı peşə sahiblərini narahat edir və bu qorxu nə dərəcədə əsaslıdır?

Mövzu ilə bağlı İkt üzrə mütəxəssis Bəhruz Əliyev Sonxeber.az -a açıqlama verib:

"Tarixə baxanda oxşar qorxular hər böyük texnoloji dəyişiklikdə yaşanıb, sənaye inqilabı, avtomatlaşdırma, kompüterlərin yayılması. Hər dəfə bəzi peşələr həqiqətən itib (məsələn, telefon operatorları, makinaçılar və s.), amma eyni zamanda əvvəllər mövcud olmayan yeni peşələr yaranıb. Süni intellektlə bağlı fərq ondadır ki, bu dəfə təsir fiziki əməkdən çox zehni əməyə yəni, yazı, tərcümə, analiz, dizayn, proqramlaşdırma kimi sahələrə yönəlir. Bu da onu göstərir ki, keçmiş nümunələr birbaşa təkrarlanmaya bilər.
Reallıqda ən çox baş verən şey peşələrin tam əvəzlənməsi yox, transformasiyasıdır. Bir peşə onlarla fərqli tapşırıqdan ibarətdir və süni intellekt adətən onların bir hissəsini avtomatlaşdırır. Məsələn, tərcüməçilər indi maşın tərcüməsini redaktə edən mütəxəssislərə çevrilirlər; hüquqşünaslar sənəd axtarışını süni intellektə həvalə edib strategiyaya daha çox vaxt ayırırlar. Yəni "peşə itir" demək çox vaxt "peşənin məzmunu dəyişir" deməkdir.
Bununla belə, bəzi sahələrdə iş yerlərinin sayının azalması real riskdir. Xüsusən təkrarlanan, standart tapşırıqlara əsaslanan işlərdə (müştəri dəstəyi, sadə mətn hazırlanması, məlumat daxil edilməsi). Burada əsas problem dəyişikliyin sürətidir. İnsanların yenidən ixtisaslaşmağa vaxtı çatacaqmı?
Ona görə də ən ağlabatan yanaşma nə panika, nə də tam laqeydlikdir. Qorxmaq əvəzinə uyğunlaşmaq daha faydalıdır. Süni intellekt alətlərindən istifadə etməyi öyrənmək, insanlara xas qalan bacarıqları (tənqidi düşüncə, ünsiyyət, məsuliyyət daşımaq, kontekstual mühakimə) inkişaf etdirmək. Çox güman ki, süni intellektdən istifadə edən mütəxəssislər ondan istifadə etməyənləri əvəz edəcək".

Telegramda izləyin