PUA nədir və niyə düşmən ondan çox qorxur?

PUA nədir və niyə düşmən ondan çox qorxur?

Sonxeber.az İctimai kanala istinadən müasir müharibənin aparıcı qüvvəsi olan pilotsuz uçuş aparatları barədə məlumatları təqdim edir:

Beynəlxalq Mülki Aviasiya Təşkilatı Assambleyasının təsdiq etdiyi tərifə görə PUA-lar bortunda insan pilotu olmayan uçuş vasitəsidir. Pualara mürəkkəb sensor, avtopilot, müşahidə və nəzarət kompleks sistemləri quraşıdırılıb.

Pualarla kəşfiyyat və müşahidə aparmaq pilotlu təyyarələrlə müqayisədə daha asan və təhlükəsizdir.

Bu gün dünyanın ən güclü ordularının arsenalında xüsusi yeri olan PUA-ların konsepsiyası ilk dəfə 1940-cı ildə irəli sürülüb. Müasir uşuş aparatları isə amerikalı fizik Con Stuard Fosterin beyninin məhsuludur.

Müşahidə tipli pilotsuz uçuş aparatları adətən kəşfiyyat tipli PUA-lar adlandırılır. Onların vəzifəsi təyin olunmuş bölgəni izləmək, oradakı görüntüləri əldə etmək və onlayn formada ötürməkdir.

Digər uçuş aparatları isə zərbə PUA- ları adlanır. Onların fəlaiyyəti operator və birbaşa ona verilən tapşırıq üzrə hədəfi tapmaq və daşıdığı sursat ilə zərbə endirməkdir. Hədəfi məhv etdikdən sonra həmin PUA döyüş bölgəsindən çıxaraq özünüidarəetmə bölgəsinə, yəni yenidən öz yerinə qayıda bilir.

Kamikadze PUA-ları isə fərqlidir. Pilotsuz uçuş aparatı hədəfi tapdıqdan sonra birbaşa korpusuna montaj olunan döyüş başlığı ilə özünü hədəfə çırpır.

Arselanımızda İsrail istehsalı olan Harop uçuş aparatı var ki, bu qurğu yerləşdiyi avtomobildə 45 dərəcə bucaq altında hərəkət edir. Maşında yerləşdirilən Harop PUA-sı 200 km məsafədən idarə olunur. Hədəfi izləyir, yerini müəyyən edir və komanda vasitəsilə hücuma keçir. Aparat 16 min metr hündürlükdə uçduğuna görə düşmənin onu görüb, yerini müəyyən etməsi və vurması qeyri- mümkündür.

Türkiyənin operativ taktiki orta yüksəkliklə uçan qırıcı milli pilotsuz döyüş PUA-sı Bayraktar TB- 2 modeli 10 saat havada qalır, 150 km rabitə radiosu əsas xüsusiyyətləridir. Uzunluğu 6,5 metr, qanad genişliyi 12 metr, maksimum sürəti isə 220 km saatdır. Bu aparatın müəllifi isə türkiyəli Səlcuq Bayraktardır.

Öz istehsalımız olan zərbə pilotsuz uçuş aparatı ilk dəfə 2016- cı ildə Müdafiə Sənayesi Nazirliyinin azad sistemlər müəsissəsində ictimaiyyətə təqdim olunub. Aparat xüsusi elektron sistemə malik olmaqla, elektron maneə vasitələrinə qarşı dayanıqlıdır. Peyk, GPS əlaqəsi itən zaman aparat sərbəst döyüş tapşırığını yerinə yetirməyə qadirdir. Zərbə PUA-sı gecə və gündüz istənilən hava şəraitində düşməni izləmək və ona zərbə endirmək imkanına malikdir. Azərbaycana məxsus yeni uçuş aparatlarının üzərinə "iti qovan" sözləri yazılıb.

Telegramda izləyin