Rusiyada "Cəhənnəmin qapıları" getdikcə daha sürətlə açılır- bu, nəyə gətirib çıxara bilər?..

Rusiyada "Cəhənnəmin qapıları" getdikcə daha sürətlə açılır- bu, nəyə gətirib çıxara bilər?..Alimlər müəyyən ediblər ki, Rusiya Federasiyasındakı Bataqayka krateri əhəmiyyətli sürətlə genişlənir və bu, müəyyən amillərlə bağlıdır.

Moderator.az xəbər verir ki, bu haqda İsrail mediası məlumat yayıb.

"Cəhənnəmə aparan qapı" kimi də tanınan bu krater Sibirdə (Rusiya Federasiyası) yerləşir və tundrada əbədi donun əriməsi nəticəsində yaranıb. Həmin çüxur əvvəllər dondurulmuş metanın- güclü istixana qazının Yer atmosferinə əhəmiyyətli həcmdə buraxılmasına səbəb olub.

"Daily Mail" nəşri yazır ki, tədqiqatçılar illərdir yerdəki bu nəhəng dəliyin genişlənməsini izləyirlər, lakin indi prosesin sürətinin əhəmiyyətli dərəcədə artdığını söyləyirlər.

Yerli qlasioloqların(buzlaqlar üzrə mütəxəssislər) apardığı yeni araşdırmaya görə, "Cəhənnəm qapısı" krateri dərinləşdikcə metan və digər karbon qazlarının buraxılma sürəti ildə 4000-500 tona çatır. Bu, əbədi buzlağın nə qədər sürətlə məhv olmasını göstərir.

Alimlərin proqnozuna görə, bütün qalan metan, çox güman ki, yaxın gələcəkdə kraterdən çıxacaq. Alimlərin fikrincə, sürətlə ərimənin əsas səbəbi iqlim dəyişikliyidir.

Alimlər aşkar ediblər ki, Sibirdəki bu krater, demək olar ki, süxur əsaslarına qədər çatıb. Sadəcə olaraq, daha da dağılmğa səbəb olan əriyən əbədi don, demək olar ki, tamamilə əriyib. Lakin bu, optimizm üçün səbəb deyil. Mütəxəssislər həmçinin xəbərdarlıq edirlər ki, krater, çox güman ki, əvvəllər görülməmiş şəkildə: kənarlar boyunca və yamaclar boyu yuxarı genişlənməyə başlayacaq. Kraterin bu yanakı genişlənməsi zirvələri, alimlərin fikrincə, dəniz səviyyəsindən təxminən 550 metr yüksəklikdə yaxınlıqdakı dağlar arasındakı yəhərə qədər yüksələn əsas süxurların yaxınlığı ilə məhdudlaşır.

Tədqiqatçılar müxtəlif mənbələrdən əldə edilən geniş məlumatlardan istifadə edərək, buzlu əbədi donun onilliklər ərzində dağılması səbəbindən öz yerini boşaltmasına dair "3D" model hazırlaya biliblər. Onlar Bataqayka üzərində yüksək rezolyusiyaya malik peyklərin uzaqdan zondlama məlumatlarından və dron uçuşlarından istifadə ediblər. Bütün bu məlumatlar 2019 və 2023-cü illərdə çöl ekspedisiyaları zamanı götürülmüş əbədi don və digər torpaq nümunələri ilə birləşdirilib.

Model elm adamlarına əbədi donun əsas geoloji strukturunun əriməsinin xəritəsini tərtib etməyə və proqnozlaşdırmağa imkan verib. Beləliklə, onlar "Cəhənnməm qapısı" içərisində hansı materialların əridiyini və daha sonra yeraltı sulara və ya atmosferə necə daxil olduğunu müəyyən ediblər.

Komanda alınan məlumatları təhlil edərək, əbədi donmuş ərazilərdə relyef formalarının nə qədər sürətlə dəyişdiyini müəyyən edib. Mütəxəssislər hesab edirlər ki, Bataqayka kraterindən metan sızması ətrafdakı ekoloji sistemə ciddi təsir göstərəcək...


Sonxeber.az Telegramda izləyin instagramda izləyin
Siyasət   Baxılıb: 617   Tarix: 13 iyun 2024  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 051 7028255

Facebookda Paylaş


Tezbazar.az elanlar sayti

Oxşar xəbərlər

.

"Ermənistan tərəfi narahat olmalıdır ki..." - Politoloqdan Zatulinə CAVAB

Xəbər verdiyimiz kimi, ötən gün Rusiya Dövlət Dumasının deputatı Konstantin Zatulin parlamentdə çıxışı zamanı "Azərbaycanı yerinə oturtmaq lazımdır" ifadəsini işlədib. Qeyd edək ki, Zatulin hər zaman belə ifadələrlə Azərbaycan cəmiyyətində qıcığa səbəb olub. Məsələ ilə bağlı saytına açıqlam

31 avqust 2021
.

"Üç Qardaş – 2021": Xüsusi təyinatlıların beynəlxalq hərbi təlimi başladı - VİDEO

Sentyabrın 12-də Bakıda Azərbaycan, Türkiyə və Pakistanın xüsusi təyinatlı qüvvələrinin nümayəndələrinin iştirakı ilə "Üç qardaş - 2021" beynəlxalq təliminin açılışına həsr olunan təntənəli mərasim keçirilib. Bu barədə Müdafiə Nazirliyi məlumat yayıb. Bildirilib ki, əvvəlcə Vətən Müharibəs

12 sentyabr 2021
.

Kərim Vəliyev Türkiyədə - Əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunacaq

Azərbaycan Respublikası Müdafiə nazirinin birinci müavini - Azərbaycan Ordusunun Baş Qərargah rəisi general-leytenant Kərim Vəliyev Türkiyə Respublikasında rəsmi səfərdədir. Müdafiə Nazirliyindən -a verilən məlumata görə, səfər çərçivəsində Azərbaycan nümayəndə heyətinin Türkiyə Respublikasının hərb

12 sentyabr 2021
.

Əfqanıstanda nələr baş verir? - Əmrullah Saleh şayiələri TƏKZİB ETDİ

Əfqanıstanın keçmiş vitse-prezidenti və Milli Müqavimət Cəbhəsinin liderlərindən olan Əmrullah Saleh, Pəncşir əyaləti və Əfqanıstanı tərk etdiyi barədə iddiaların yalan və düşmən təbliğatı olduğunu deyib. "Taliban" qüvvələrinin Pəncşir əyalətini ələ keçirdikləri barədə iddiaları ilə bağlı "Euronews"

4 sentyabr 2021
.

"Biz Ararat Mirzoyanın arzusunu ürəyində qoymayacağıq" - Deputatdan AÇIQLAMA

Xəbər verdiyimiz kimi, ötən gün Ermənistanın yeni təyin olunan XİN rəhbəri Ararat Mirzoyanın, Sergey Lavrovla görüşü zamanı "Qarabağın statusu" ilə bağlı qərar verilməyənə qədər Azərbaycan tərəfi ilə heç bir sülh müqaviləsi imzalanmayacaq" tərzindəki sərsəm açıqlaması Azərbaycan cəmiyyətind

2 sentyabr 2021
.

Sülh müqaviləsi nə zaman imzalanacaq? - AÇIQLAMA

Xəbər verdiyimiz kimi, ötən gün Azərbaycan XİN rəhbəri Ceyhun Bayramov Azərbaycanın Ermənistanla münasibətləri normallaşdırmağa hazır oluğunu qeyd edərək, ölkəmizin bir daha sülhəmeyilli siyasət apardığını bildirib. Bununla yanaşı, erməni mediasında da Baş nazir Nikol Paşinyanın Azərbaycanla sülh müqaviləs

8 sentyabr 2021
.

Ərdoğan: "Azərbaycan və İranla birlikdə UNESCO-ya müraciət etdik"

Türkiyə Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğan "2021 UNESCO Ahi Evran Anma ili - Ahi Evranın izi ilə sahibkarlarla görüş" proqramına qatılıb. O çıxışı zamanı bildirib ki, atalarımızın miras qoyduğu köklü qurumla fəxr edirik. "Sənədlərimizi Azərbaycan və İranla birlikdə hazırlayıb UNESCO-ya təqd

16 sentyabr 2021
.

Fəxrəddin Altun: "Dezinformasiyaya qarşı ümumi mübarizədə strateji proses aparılmalıdır"

Türkiyə Prezident Administrasiyasının Kommunikasiya İdarəsinin rəhbəri Fəxrəddin Altun "Həqiqət Sonrası Bir Dövrdə Milli Təhlükəsizlik Təhdidi Olaraq Dezinformasiya və Manipulyasiya Siyasəti" adlı məqaləsində "Dezinformasiyaya qarşı ümumi mübarizədə qısa, orta və uzunmüddətli stratej

11 sentyabr 2021
.

İlham Əliyev və xanımı Şuşada "Qarabağ" hotelinin açılışında

Avqustun 29-da Azərbaycanın mədəniyyət paytaxtı Şuşa şəhərində yenidənqurma işləri yekunlaşan "Qarabağ" hotelinin açılışı olub. Unikal.org xəbər verir ki, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva açılışda iştirak ediblər. Qeyd edək ki, 1980-cı ild

29 avqust 2021