İnsanlar yox olsa, planetdə hansı növ hökmranlıq edəcək?

İnsanlar yox olsa, planetdə hansı növ hökmranlıq edəcək?İnsanlığın qəfil yoxa çıxması halında Yer kürəsinin uzun müddət "boş" qalacağı ehtimal edilmir. Lakin alimlərin fikrincə, mövcud canlı növlərdən heç biri insanın ekosistemlər üzərində yaratdığı səviyyədə tam üstünlük və ya sivilizasiya qurmaq potensialına malik deyil.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Indian Defence Review" nəşrinin təqdim etdiyi analizdə qeyd olunur.

Məqalədə primatlar, siçovullar, sahibsiz pişik və itlər, quşlar, dəniz məməliləri və hətta ahtapotlar daxil olmaqla bir sıra potensial "dominant" növlər nəzərdən keçirilir. Lakin tədqiqatçılar vurğulayır ki, bu sualın dəqiq və tək bir cavabı yoxdur.

İnsanların yoxa çıxmasından sonra ilk mərhələdə əsas dəyişiklik yeni bir sivilizasiyanın yaranması deyil, resurslar və yaşayış mühiti uğrunda kəskin rəqabət olardı. İnsan fəaliyyəti min illər ərzində təbiəti dəyişib, növlərin yayılmasına təsir göstərib və bir çox heyvan şəhər mühitinə uyğunlaşmağa məcbur olub.

Ən tez fayda götürə biləcək növlərdən biri artıq bu gün insanlarla yaxın yaşayan boz siçovullardır. Onların yüksək çoxalma qabiliyyəti və uyğunlaşma bacarığı tərk edilmiş şəhərlərdə sürətli yayılma imkanı yarada bilər. Lakin alimlər bildirirlər ki, sağ qalmaq təkbaşına uzunmüddətli üstünlük demək deyil; siçovulların mürəkkəb ünsiyyət və yüksək idrak qabiliyyəti məhduddur.

Çox vaxt potensial varis kimi şimpanzelər və qorillalar da göstərilir. Onların insanlara genetik yaxınlığı, yüksək intellekti və alətlərdən istifadə bacarığı onları təbii namizəd edir. Lakin araşdırma müəllifləri qeyd edir ki, bu oxşarlıq müəyyən sərhədlərlə məhdudlaşır və primatların sosial strukturları və ünsiyyət formaları insan dilindən xeyli sadədir.

Quşlara da xüsusi diqqət yetirilir. Qarğa, qara qarğa və sağsağan kimi növlər mürəkkəb davranışları və problem həll etmə qabiliyyəti ilə seçilir. Məsələn, Yaponiyada aparılan müşahidələrdə qarğaların qozu avtomobil yollarına ataraq qabığını sındırmaq üçün nəqliyyatdan istifadə etdiyi qeydə alınıb.

Yeni Kaledoniya qarğalarının alətlər hazırlayıb istifadə edə bilməsi də onların idrak qabiliyyətinin yüksək olduğunu göstərir. Bu, yalnız instinkt deyil, səbəb-nəticə əlaqələrinin anlaşılmasına işarə edir və quşları gələcəkdə daha üstün adaptasiya potensialına malik növlər sırasında göstərir.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada   Baxılıb: 621   Tarix: 10 iyun 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

İllərdir müzakirə olunan fotonun sirri açıldı: UNICEF iddiaları təsdiqlədi

2026-cı il FIFA Dünya Kubokunun finalı ərəfəsində dünya futbolunun ulduzu Lionel Messinin illər əvvəl bir körpə ilə çəkdirdiyi fotolar yenidən sosial şəbəkələrdə gündəmə gəlib. türk mediasına istinadən xəbər verir ki, uzun müddətdir müzakirə olunan həmin fotolardakı körpənin İspaniya millisinin və "Barselona"nı

17 iyul
.

ABŞ kosmik aparatları okeana enərkən, Rusiya niyə çölləri seçir?

Kosmik missiya başa çatdıqdan sonra ekipajın Yerə təhlükəsiz qaytarılması buraxılış mərhələsi qədər mürəkkəb mühəndislik və planlaşdırma tələb edir. Kosmik kapsulların enəcəyi ərazi isə hər ölkənin coğrafi şəraitinə uyğun seçilir. Qaynarinfo xəbər verir ki, uzun illərdir ABŞ astronavtlarının okeana paraşütl

16 iyul
.

Bu ölkədə 843 dildə danışılır: Niyə bu qədər çox dil sağ qalıb?

Dünyada ən çox canlı dilin istifadə olunduğu ölkələrin reytinqində Papua-Yeni Qvineya 843 canlı dillə birinci yerdə qərarlaşıb. Şimali Koreyada isə cəmi iki canlı dil mövcuddur. Dünyada yalnız 20 ölkədə ən azı 100 canlı dildən istifadə edilir. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə Antena3.ro yazır. Reytin

14 iyul
.

ABŞ-nin İrana hücumları nə qədər davam edib?

ABŞ hərbi qüvvələri üç saatdan artıq müddət ərzində İranın hədəflərinə zərbələr endiriblər. xəbər verir ki, bu barədə CNN telekanalı ABŞ rəsmisinə istinadən məlumat yayıb. Onun sözlərinə görə, son vaxtlar həyata keçirilən hücumlarla müqayisədə bu əməliyyat nisbətən uzun davam edib. ABŞ Mərkəzi Komandanlığını

13 iyul
.

Kral ailəsi qələbəyə belə sevindi - Video

İspaniya millisinin 2026-cı il dünya çempionatının finalına yüksəlməsi ölkədə böyük sevinc yaradıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, kral ailəsinin də İspaniyanın DÇ-nin finalına vəsiqə qazanmasını sevinclə qarşıladığını əks etdirən görüntülər sosial şəbəkələrdə yayılıb. Bildirilir ki, Kral V

15 iyul
.

Hərbi xidmət bitdi, sırada toy var - Şahzadə kiminlə evlənəcək? (FOTO)

İspaniya kral ailəsinin ən çox diqqət çəkən üzvlərindən biri həyatında mühüm mərhələni geridə qoyaraq yeni dövrə qədəm qoyub. İndi isə onunla bağlı başqa bir mövzu gündəmin əsas məsələlərindən birinə çevrilib. Onu uzaqdan izləyənlər vaxtı gələndə bu gənc qadının kiminlə evlənəcəyini maraqla gözləyirlər

15 iyul
.

II Qaregin Ermənistanın yeni parlamentinin ilk sessiyasının açılışına dəvət edilməyib

Bütün ermənilərin katolikosu II Qaregin ölkə tarixində ilk dəfə yeni parlamentin ilk sessiyasının açılış mərasimində iştirak etməyəcək. "Report" Ermənistan mediasına istinadən xəbər verir ki, Erməni Apostol Kilsəsi mərasimə dəvət almayıb. Medianın məlumatına görə, hakimiyyət II Qareginə ayrıc

18 iyul
.

Perseid meteor yağışı nə vaxt görünəcək? - Ən möhtəşəm səma hadisələrindən biri başlayır

Bir neçə gündən sonra gecə səmada ilin ən möhtəşəm astronomik hadisələrindən biri - Perseid meteor yağışı başlayacaq. Qaynarinfo-nun Unian-a istinadən məlumatına görə, meteor yağışını iyulun 17-dən avqustun 24-dək müşahidə etmək mümkün olacaq. Axının ən yüksək fəallığı isə avqustun 12-dən 13-nə keçə

16 iyul
.

Tramp Meksika liderini futbola baxmağa dəvət etdi

Meksika Prezidenti Klaudiya Şeynbaum ABŞ-li həmkarı Donald Trampın dəvəti əsasında futbol üzrə dünya çempionatının (DÇ-2026) həlledici qarşılaşmasını izləyəcək. xəbər verir ki, bu barədə "Milenio" qəzeti ölkə rəhbərinin açıqlamasına istinadən məlumat yayıb. "Bəli, bazar günü dünya çempionatını

18 iyul