"ABŞ-ın mümkün hərbi zərbəsi məsələsi İran üçün strateji təhlükədir" - AÇIQLAMA

ABŞ Prezidenti Donald Trampın İrana mümkün zərbə barədə açıqlamasından sonra, 2 yanvar tarixində İranın Ali Milli Təhlükəsizlik Şurası gecə saatlarında təcili iclas keçirib.

Bu barədə "Nyu York Tayms" (The New York Times) qəzeti mənbələrə istinadla yazıb.

Bildirilib ki, iclasın əsas mövzusu kütləvi iğtişaşların qarşısını almaq üçün etirazların minimum zorakılıqla qarşısının alınması olub. Mümkün hərbi hücumların ssenariləri də müzakirə edilib.

"ABŞ Prezidenti Donald Trampın İrana mümkün zərbə barədə açıqlaması regionda gərginliyi bir daha artırdı. Bu bəyanatın ardınca 2 yanvar gecəsi İranın Ali Milli Təhlükəsizlik Şurasının təcili iclas keçirməsi, Tehran rəhbərliyinin vəziyyəti son dərəcə ciddi qəbul etdiyini göstərir. İclasın gündəliyində iki əsas məsələ ön plana çıxıb: daxildə etirazların idarə olunması və xaricdən gələ biləcək hərbi hücum ssenarilərinə hazırlıq" , - bunları Sonxeber.az -a açıqlama verən politoloq Tural İsmayılov deyib:

"İran son illərdə daxili sabitliyi qorumaqda çətinlik çəkir. İctimai narazılıqlar, iqtisadi böhran və beynəlxalq sanksiyalar etirazların artmasına səbəb olur. Bu kontekstdə Şuranın "minimum zorakılıqla" etirazların qarşısını almaq barədə müzakirəsi diqqətçəkicidir. Tehran rəhbərliyi artıq sərt güc tətbiqinin legitimlik böhranını daha da dərinləşdirəcəyini anlayır. Buna görə də, etirazların idarəsində daha balanslı yanaşma axtarılır. Lakin "minimum zorakılıq" ifadəsi praktikada geniş şərh oluna bilər və real nəticələr çox vaxt siyasi iradədən asılıdır.

Digər tərəfdən, ABŞ-ın mümkün hərbi zərbəsi məsələsi İran üçün strateji təhlükədir. Trampın ritorikası təkcə diplomatik təzyiq deyil, həm də psixoloji təsir vasitəsidir. Bu cür açıqlamalar İranın daxili siyasi elitasını birləşdirməklə yanaşı, regionda müttəfiqlərinə də mesaj verir. Şuranın hücum ssenarilərini müzakirə etməsi, İranın həm müdafiə, həm də cavab zərbəsi variantlarını nəzərdən keçirdiyini göstərir. Bu isə Fars körfəzində gərginliyin artması, enerji bazarlarında qeyri-sabitlik və regional təhlükəsizlik balansının pozulması deməkdir.

Analitik baxımdan, Trampın bəyanatı və İranın reaksiyası qarşılıqlı eskalasiya riskini artırır. ABŞ-ın sərt ritorikası İranın daxili siyasətində repressiv tendensiyaları gücləndirə, eyni zamanda etirazların daha radikal formaya keçməsinə səbəb ola bilər. İran rəhbərliyi isə balanslı görünməyə çalışsa da, real təhlükə qarşısında sərt addımlar atmaqdan çəkinməyəcək. Bu vəziyyət həm region ölkələri, həm də beynəlxalq ictimaiyyət üçün yeni diplomatik çağırışlar yaradır.

Nəticə etibarilə, 2 yanvar iclası İranın həm daxili sabitlik, həm də xarici təhlükəsizlik dilemması ilə üz-üzə olduğunu göstərir. ABŞ-ın ritorikası və İranın cavabı qarşılıqlı güvən böhranını dərinləşdirir. Əgər tərəflər diplomatik kanalları açıq saxlamasa, gərginlik daha geniş miqyaslı böhrana çevrilə bilər".

Telegramda izləyin