10 saat yatırsınız, amma yenə yorğun oyanırsınız? Səbəbi xəstəlik ola bilər

10 saat yatırsınız, amma yenə yorğun oyanırsınız? Səbəbi xəstəlik ola bilərBəzən 9-10 saat yatmaq da insanın səhər özünü gümrah hiss etməsinə zəmanət vermir. Uzunmüddətli yuxudan sonra davam edən yorğunluq və gün ərzində yuxululuq yuxunun keyfiyyətinin aşağı olmasından və ya bəzi sağlamlıq problemlərindən xəbər verə bilər.

Lent.az xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, əksər insanlar üçün gündə təxminən 7-9 saat yuxu normal hesab olunur.

Xəstəlikdən, ağır fiziki fəaliyyətdən və ya bir neçə gecə yuxusuz qaldıqdan sonra orqanizmin daha uzun istirahətə ehtiyac duyması normaldır. Lakin insan mütəmadi olaraq 9-10 saat və daha çox yatmasına baxmayaraq özünü yorğun hiss edirsə, bunun səbəblərini araşdırmaq lazımdır.

10 saat yuxudan sonra niyə yorğunluq qalır?
Səhər oyanandan dərhal sonra yaranan halsızlığın səbəblərindən biri "yuxu ətaləti" adlandırılan vəziyyətdir. Bu zaman beyin yuxu rejimindən tam oyanıqlığa tədricən keçir. Nəticədə diqqət, düşünmə qabiliyyəti və reaksiya sürəti bir müddət zəifləyə bilər.

Oyanmağın yuxunun hansı mərhələsinə düşməsi də əhəmiyyətlidir. İnsan həmişəkindən daha uzun yatdıqda zəngli saat onu dərin yuxu mərhələsində oyada bilər. Bu halda yataqdan qalxmaq daha çətin olur və yuxululuq uzun müddət davam edə bilər.

Digər səbəb isə orqanizmin daxili bioloji saatının, yəni sirkadiyal ritmin pozulmasıdır. Məsələn, həftəiçi saat 07:00-da oyanan, həftəsonu isə günortaya qədər yatan insanın bioloji ritmi dəyişə bilər. Bu hal "sosial jetlaq" adlandırılır.

Uzun yatmaq keyfiyyətli yatmaq demək deyil
Mütəxəssislər bildirirlər ki, yuxunun müddəti qədər onun fasiləsiz və keyfiyyətli olması da vacibdir. Ağrı, səs-küy, spirtli içkilər, bəzi dərman preparatları və yuxu pozuntuları gecə istirahətinin keyfiyyətini aşağı sala bilər.

İnsan gecə ərzində dəfələrlə qısa müddətə oyana və səhər bunu ümumiyyətlə xatırlamaya bilər.

Uzun yuxudan sonra yaranan davamlı yorğunluğun səbəblərindən biri də obstruktiv yuxu apnesi ola bilər. Bu zaman yuxu zamanı yuxarı tənəffüs yolları vaxtaşırı daralır və ya bağlanır. Nəticədə tənəffüs pozulur və orqanizm gecə boyunca dəfələrlə qısa müddətə oyanır.

Güclü xoruldama, yuxuda nəfəsin dayanması, səhər ağız quruluğu, baş ağrısı və gün ərzində güclü yuxululuq apnenin əlamətləri arasında göstərilir.

Uzun yatdıqdan sonra baş niyə ağrıyır?
Bəzi insanlarda uzun yuxudan sonra gümrahlıq əvəzinə baş ağrısı yaranır. Bunun səbəbi birbaşa uzun yatmaq deyil, gündəlik rejimin dəyişməsi ola bilər.

Məsələn, insan günortaya yaxın oyandıqda səhər yeməyi, su içmək və qəhvə qəbul etmək vaxtı da gecikir. Daim kofein qəbul edən insanlarda qəhvənin gecikməsi baş ağrısına səbəb ola bilər.

Yuxu rejiminin dəyişməsi miqrenə meyilli insanlarda da baş ağrısını tətikləyə bilər.

Yorğunluğun arxasında hansı xəstəliklər dayana bilər?
Daimi yorğunluq və çox yatmaq ehtiyacı yalnız yuxu ilə bağlı olmaya bilər. Anemiya, dəmir çatışmazlığı, qalxanabənzər vəzinin zəif fəaliyyəti - hipotiroidizm və digər sağlamlıq problemləri də belə əlamətlər yarada bilər.

Bəzi antihistamin və sakitləşdirici dərmanlar da yuxululuğu artıra bilər.

Psixoloji vəziyyət də yuxuya təsir göstərir. Depressiya zamanı bəzi insanlarda yatmaq ehtiyacı artır, narahatlıq və stress isə gecə yuxusunun keyfiyyətini aşağı salır. Buna görə insan uzun müddət yataqda olsa belə, səhər özünü dincəlmiş hiss etməyə bilər.

Həddindən artıq gündüz yuxululuğu və uzun müddət yatmaq ehtiyacı hipersomniya adlandırılır. Onun formalarından biri idiopatik hipersomniyadır. Bu vəziyyətdə insan uzun gecə yuxusundan sonra belə çətinliklə oyanır və gün ərzində yatmaq istəyi davam edir.

Həftəsonu çox yatmaq problemi həll edirmi?
Bir neçə gün ərzində az yatmış insan həftəsonu əlavə yuxu ilə yuxu çatışmazlığını müəyyən qədər kompensasiya edə bilər. Lakin hər həftəsonu günortaya qədər yatmaq xroniki yuxusuzluğun bütün təsirlərini aradan qaldırmır.

Əksinə, oyanma vaxtının kəskin dəyişməsi bioloji ritmi daha da poza bilər. Buna görə mütəxəssislər mümkün qədər hər gün eyni saatlarda yatmağı və oyanmağı məsləhət görürlər.

Əgər insan mütəmadi olaraq 9-10 saat yatmasına baxmayaraq yorğun oyanırsa, gün ərzində yuxululuq işləməsinə mane olursa, avtomobil idarə edərkən yuxusu gəlirsə, güclü xoruldama və gecələr nəfəs dayanması müşahidə edilirsə, həkimə müraciət etmək tövsiyə olunur.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Sağlamlıq   Baxılıb: 430   Tarix: 23 avqust 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Üzü yumaq üçün ən yaxşı vaxt - Dermatoloqdan tövsiyə

Üz dərisinə qulluq zamanı yalnız istifadə olunan vasitələr deyil, onların tətbiq edildiyi vaxt da əhəmiyyət daşıyır. Dermatoloq Con Kibbi üzün yuyulması üçün səhər və axşam saatlarının əksər insanlar üçün uyğun olduğunu bildirib. Qaynarinfo xəbər verir ki, Kolorado Universitetinin Tibb Məktəbinin dermatologiy

27 oktyabr
.

Sevdiyiniz musiqi ağrını azalda bilər

İnsanın sevdiyi musiqiyə qulaq asması ağrı hissini müəyyən qədər azalda bilər. Mütəxəssislərin fikrincə, musiqi ağrı siqnalını aradan qaldırmasa da, beynin bu hissi necə qəbul etməsinə təsir göstərir. Qaynarinfo xəbər verir ki, " nəşrinə danışan həkim-psixoterapevt İrina Kraşkina musiqinin ağr

30 oktyabr
.

Bakıda göbələk və qotur artıb: Həkim nələr danışdı? -VİDEO

Son vaxtlar Bakıda göbələk və qoturluqla bağlı həkimə müraciətlərin sayı xeyli artıb. xəbər verir ki, bu barədə dermatoloq Azər Şamilov "Künc-Bucaq" kanalının qonağı olarkən danışıb. Həkimin sözlərinə görə, dəri problemlərinin yaranmasında geyim seçimi də mühüm rol oynayır. Hətta bahalı geyimlə

15 noyabr
.

Ürək və beyin üçün ən faydalı çərəz

Qoz ürək, beyin və bağırsaq sağlamlığını dəstəkləyən faydalı qida məhsullarından biri hesab olunur. Üç diyetoloqun fikrincə, onun əsas üstünlüklərindən biri digər ağac çərəzləri ilə müqayisədə daha çox omeqa-3 yağ turşusu ehtiva etməsidir. xəbər verir ki, bu barədə "Real Simple" nəşri məluma

2 noyabr
.

Görmə itkisinə aparan xəstəliklər hansılardır? - Video

"Baku Med" verilişinin budəfəki buraxılışında göz xəstəlikləri və onların müalicəsi müzakirə olunub. Ən çox rast gəlinən göz xəstəlikləri hansılardır?. Katarakt əməliyyatı hansı hallarda zərurətə çevrilir və müalicədən sonra bu xəstəliyin təkrarlanma riski varmı?. Gənc yaşda katarakt aşkarlanarsa

15 noyabr
.

Ağız boşluğundakı törəmələr hansı xəstəliklərin əlaməti ola bilər? - Cərrah açıqlayır - Video

Baku TV-nin "Baku Med" verilişinin budəfəki buraxılışında üz-çənə cərrahiyyəsindən danışılıb. Ağız boşluğunda yaranan törəmələr nə dərəcədə təhlükəlidir?. Müxtəlif növ törəmələr bir-birindən necə fərqlənir?. Ağız boşluğundakı törəmələr hansı xəstəliklərin əlaməti ola bilər?. Törəmələrə müdaxil

21 noyabr
.

Xərçənglə mübarizədə mühüm kəşf: Xəstələrin ömrü uzana bilər

Yayılmış irihüceyrəli ağciyər xərçəngindən əziyyət çəkən xəstələr müalicəyə başlamazdan əvvəl şişdəki geniş spektrli genetik dəyişiklikləri aşkar etməyə imkan verən kompleks genom testindən keçdikdə daha uzun yaşayırlar. xəbər verir ki, bu qənaətə "Journal of the National Comprehensive Cancer Network"

15 noyabr
.

"Az-az, tez-tez yeyin" qaydası işə yaramır? - Araşdırma

Arıqlamaq və sağlam qalmaq istəyənlər arasında gün ərzində 5-6 dəfə az miqdarda qidalanmağın maddələr mübadiləsini sürətləndirdiyi fikri geniş yayılıb. Bəziləri isə gündə üç dəfə yeməyin daha faydalı olduğunu düşünür. Bəs elmi araşdırmalar hansı yanaşmanı dəstəkləyir? Tez-tez yemək həqiqətən arıqlamağ

19 noyabr
.

Ürək transplantasiyasının icbari tibbi sığorta hesabına icra edilməsi təklif olunub

Ürək transplantasiyası və gözün buynuz qişasının transplantasiyası əməliyyatlarının icbari tibbi sığortanın Xidmətlər Zərfinə daxil edilməsi vacibdir. "Report" xəbər verir ki, bunu Orqan Donorluğu və Transplantasiya üzrə Koordinasiya Mərkəzinin İdarə Heyətinin sədri Yeganə Abbasova Azərbaycand

1 noyabr