Şəxsiyyət vəsiqəsində ANA ADI yazılmalıdır? - AÇIQLAMA

Şəxsiyyət vəsiqəsində ANA ADI yazılmalıdır? - AÇIQLAMAHazırda şəxsiyyət vəsiqəsində valideynlərə dair məlumatların necə əks etdirilməsi məsələsi cəmiyyətdə müzakirə olunan mövzulardan biridir. Həm ata, həm də ana adının sənəddə göstərilməsi uşağın hər iki valideyni ilə bağlı məlumatların eyni formada təqdim olunması baxımından yeni yanaşma kimi qiymətləndirilə bilər.

Bəs, şəxsiyyət vəsiqəsində həm ata, həm də ana adının göstərilməsi cəmiyyət və ailə münasibətləri baxımından hansı əhəmiyyət daşıya bilər, bu yanaşma gender bərabərliyinə və uşağın hər iki valideyninin hüquqi baxımdan daha bərabər şəkildə tanınmasına necə təsir göstərə bilər?
Şəxsiyyət vəsiqəsində ANA ADI yazılmalıdır? - AÇIQLAMAMövzu ilə bağlı Sonxeber.az-a açıqlama verən sosioloq Hüseyn İbrahimov bildirib ki, şəxsiyyət vəsiqəsinin formalaşdırılması və ona müxtəlif yeniliklərin əlavə edilməsi ölkəmizdə dünya təcrübəsi və müəyyən standartlar əsasında həyata keçirilir.

"Xüsusilə xarici pasportlar, kimliyi təsdiq edən sənədlər və şəxsiyyət vəsiqələri yüksək standartlar əsasında hazırlanır. Hazırda SİMA, myGov və digər tətbiqlər vasitəsilə şəxsin kimliyi və onunla bağlı geniş məlumatlar elektron sistemlərdə öz əksini tapır. Ailə qurduqdan sonra bəzi insanlar soyadlarını dəyişir, bəziləri isə əvvəlki soyadlarını saxlayır. Bəzi qadınlar isə həyat yoldaşının soyadı ilə öz soyadını yanaşı istifadə etməyi seçirlər. Yeni doğulan uşaqlarla bağlı isə indiyədək tətbiq olunan təcrübəyə əsasən, onun atasının adı və kimin övladı olması qeyd olunur. Təbii ki, uşaq həm ananın, həm də atanın övladıdır. Bu baxımdan qadınların da şəxsiyyət vəsiqəsində öz adlarının qeyd olunmasını istəməsi və övlad üzərində valideynlik hüququnun göstərilməsini arzulaması mənəvi baxımdan başadüşüləndir. Lakin şəxsiyyət vəsiqələrində valideyn məlumatlarının qeyd olunması ilə bağlı dünya təcrübəsinə nəzər saldıqda, bir çox ölkələrdə əsasən ata adı və soyadı ilə bağlı məlumatların istifadə olunduğu görünür".

Sosioloq bildirib ki, digər tərəfdən, valideynlər boşandıqda da hər iki tərəf yetkinlik yaşına çatmayan uşaq üzərində bərabər məsuliyyət daşıyır:

"Uşağın xaricə aparılması məsələsində də valideynlərin hüquq və məsuliyyətləri nəzərə alınır. Bu baxımdan, uşağın şəxsiyyət vəsiqəsində yalnız ata adının qeyd olunması ananın valideynlik hüquqlarını aradan qaldırmır. Azərbaycanda tətbiq olunan müasir şəxsiyyət vəsiqəsi müasir standartlara uyğun hazırlanmış sənəddir. Ona görə də uşağın həm atasının, həm də anasının adının şəxsiyyət vəsiqəsində qeyd olunmasına geniş ehtiyac olduğunu düşünmürəm. Hazırda informasiya sistemləri və məlumat bazaları o qədər inkişaf edib ki, yeni doğulan uşaq haqqında geniş məlumatlar elektron sistemlərdə əks olunur. Bu baxımdan, şəxsiyyət vəsiqəsinə əlavə məlumat daxil edilməsinə zərurət görmürəm. Bundan əlavə, inkişaf etmiş ölkələrin təcrübəsində də belə bir meyarın geniş yayılmadığını düşünürəm. Ailə və nəsil ağacı məsələsində isə ata xətti əsas götürülür, ana da bu prosesdə mühüm rol oynayır. Dünyada ailə qurduqdan sonra qadınların həyat yoldaşının soyadını götürməsi də ailə və nəsil xəttinin vahidliyinin qorunması ilə əlaqələndirilir".

Ekspert hesab edir ki, şəxsiyyət vəsiqəsində ana adının da qeyd olunması ailə institutunda müəyyən haçalanma və şaxələnmə prosesini sürətləndirə bilər:

"Buna görə də soyadla yanaşı həm ata, həm də ana adının qeyd olunmasına ehtiyac yoxdur. Müasir dövrdə informasiya sistemləri şəxs və onun valideynləri haqqında kifayət qədər geniş məlumatı özündə saxlayır. Mövcud yanaşmanın qorunması isə ailə institutunda nəsil xəttinin davamlılığının təmin olunmasına xidmət edən amillərdən biridir".

Röyalə Xəyal


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Sosial   Baxılıb: 598   Tarix: 17 sentyabr 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Saatlıq əməkhaqqı sistemi tətbiq ediləcək

Azərbaycanda saatlıq əməkhaqqı sistemi tətbiq ediləcək. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu, Milli Məclisin bu gün keçirilən iclasında müzakirə edilən Əmək Məcəlləsinə təklif edilən dəyişiklikdə əksini tapıb. Layihəyə əsasən, aşağıdakı hallardan biri olduqda saatlıq əməkhaqqı müəyyən ediləcək:

17 noyabr
.

Bab əl-Məndəb və Hörmüz eyni vaxtda risk altında: Azərbaycan tranzit marşrutları üçün bunun mənası nədir?

Körfəzdə gərginlik yenidən artıb. Noyabrın 13-də İran İnqilab Keşikçiləri Korpusu Bəhreyndəki ABŞ radarına hücum etdiyini açıqladı. ABŞ Mərkəzi Komandanlığı (CENTCOM) iki dronun vurulduğunu bildirdi, itki və zərər olmadığını dedi və radar iddiasını təkzib etdi (Al Jazeera, Reuters). Hər iki tərəfin iddias

16 noyabr
.

Bakıda müşavirələr keçirildi - Qarlı havalara hazırlıq tədbirləri müzakirə olundu

Bakı şəhərinin bütün rayonlarında təsdiq edilmiş tədbirlər planlarına uyğun qış mövsümündə qarlı havalara hazırlıq tədbirləri davam edir. xəbər verir ki, ilk növbədə şəhər və rayon kommunal xidmətlərinin xüsusi təyinatlı texnikaları hazır vəziyyətə gətirilib, bir sıra yaşayış və qeyri yaşayış binalarınd

17 noyabr
.

Prezident İlham Əliyevdən milli teleradioya mühüm mesaj: Azərbaycan həqiqətlərinin təbliği strateji vəzifədir

Prezident İlham Əliyevin milli radio və televiziya yayımının yubileyi münasibətilə ünvanladığı müraciət Azərbaycanın informasiya siyasətinin prioritetləri, milli-mənəvi dəyərlərin qorunması və müasir media qarşısında dayanan vəzifələr baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Dövlət başçısının müraciəti bi

16 noyabr
.

Evə buraxılan qadın xəstəxana həyətində öldü

Bakıda 65 yaşlı qadın xəstəxananın həyətində vəfat edib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, hadisə Sabunçu rayonunda baş verib. Noyabrın 15-i saat 16 radələrində Maştağa qəsəbə sakini 1961-ci il təvəllüdlü Mətanət Ağasəlim qızı Məlikova qidadan (turşudan) zəhərlənərək xəstəxanaya yerləşdirilib. On

17 noyabr
.

637 balla universitetə qəbul olmuşdu: Yataqxanada ölən tələbə ilə bağlı yeni təfərrüat

Yataqxanada meyiti tapılan tələbə qızın ölümü ilə bağlı bəzi təfərrüat məlum olub. -a istinadən xəbər verir ki, 2007-ci il təvəllüdlü Elmira Eyyubova 2024-cü ildə 637 bal toplayaraq Azərbaycan Tibb Universitetinə qəbul olub. O, universitetin yataqxanasına bir müddət əvvəl köçübmüş. Elmira iki il Bakıd

16 noyabr
.

Xəzər dənizinin sahilboyu ərazilərinin dövlət idarəetməsi təkmilləşdirilir

Xəzər dənizinin sahilboyu ərazilərində davamlı inkişafın və ekoloji sabitliyin təmin edilməsi ilə bağlı idarəetmə və nəzarət sahələrində iştirak edən dövlət orqanlarının koordinasiyalı fəaliyyətinin təşkili, bu sahədə səmərəliliyin və çevikliyin artırılması, rəqəmsal idarəetmə modellərinin tətbiq edilməsi

17 noyabr
.

Direktorların işə qəbul nəticələri - Açıqlandı

2026-cı ildə keçirilmiş direktorların işə qəbulu müsabiqəsinin nəticələri elan edilib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu barədə MÜTDA məlumat yayıb. Bildirilib ki, müsabiqədə müəyyən edilmiş tələblərə cavab verən 463 nəfər uğur qazanıb. Namizədlərin müsabiqə nəticələri barədə məlumatlar onları

16 noyabr
.

Şəmkirdə meyiti tapılanlarla bağlı - Yeni detallar

Ötən gün Şəmkirdə evdə iki nəfərin meyitinin tapılması ilə bağlı bəzi təfərrüatlar üzə çıxıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, ilkin araşdırmalar zamanı rayonun Varlı Həyat kəndində 1968-ci il təvəllüdlü Rəfi Mustafayevin özünə məxsus evdə qeyri-rəsmi münasibətdə yaşadığı qadını qətlə yetirməsin

17 noyabr