Covidə yoluxmamaq üçün nə etməli?

Covidə yoluxmamaq üçün nə etməli?Mövsümlə əlaqədar rast gəlinən xəstəliklər içərisində ilk sırada kəskin respirator virus infeksiyaları adlanan böyük xəstəliklər qrupu dayanır. Yaz və payız aylarında bu xəstəliklərin intensivliyi artır. Bunun əsas səbəbi payız aylarında immunitetin zəifləməsi, digər səbəbi isə soyuğun təsirindən tənəffüs yollarının selikli qişasının zədələnməsi nəticəsində tənəffüs yolları xəstəliklərinin baş verməsidir.
Kəskin respirator virus infeksiyaları, yoluxucu virus xəstəliklərinin böyük bir qrupunu özündə birləşdirir. Bu xəstəliklər zamanı, əsasən tənəffüs sistemi üzvlərinin selikli qişaları zədələnir. Bu qrup xəstəliklərə: qrip, paraqrip, adenovirus, rinovirus və respirator-sinsitial virusların törətdiyi xəstəliklər aiddir.

Kəskin respirator virus infeksiyaları yer üzərində ən çox yayılan və epidemiyaya meylli xəstəliklərdəndir.
Bütün kəskin respirator virus infeksiyaları üçün xəstəliyin ilkin əlamətləri demək olar ki, eynidir: hərarətin tədricən qalxması, baş ağrısı, asqırma, öskürmə, iştahanın azalması, yuxunun pozulması, boğazda ağrı, göz almasında olan ağrılar və s. Viruslarla yoluxma asqırma, öskürmə zamanı milyonlarla virusun ətrafa yayılması zamanı baş verir. Bu zaman digər xəstəliklərin də (anginalar, uşaq serebral iflici, vərəm, böyrək xəstəlikləri və s.) kəskinləşməsi baş verə bilir. Uşaqlarda anginanın əmələ gəlməsinin bir səbəbi də kəskin respirator xəstəliklərlə tez-tez xəstələnmədir.

Bu gün dünyada pandemiya kimi yayılan koronavirus infeksiyası da respirator virus infeksiyalarının bir növüdür. Sevindirici haldır ki, digər respirator virus infeksiyalarından fərqli olaraq, uşaqlar bu virusa demək olar ki, yoluxmurlar. Yoluxduqda isə, xəstəliyi yüngül keçirirlər.

Yeni koronavirus (Covid-19) adlı bu virusun indiyədək hüceyrələrimizə tanış olmadığı elmə məlumdur. Uzun sürən təkamül dövründə bizim immun sistemimiz məlum infeksiyaların bir çoxuna rast gəlib və mübarizə aparmağı öyrənib. Ancaq, bu yeni koronavirusu orqanizmimiz demək olar ki, tanımır. Məhz bu səbəbdən yeni virusa yoluxmaq nə qədər asandırsa, onun öhdəsindən gəlmək o qədər çətindir. Maraqlıdır ki, hər hansı bir insan 1-14 gün əvvəl xəstəliyə yoluxsa belə, bəzən heç bir simptom göstərməyə bilir. Koronavirus xəstəliyinin ən əsas əlamətləri temperatur, yorğunluq və quru öskürəkdir. Bir çox insan (təqribən 80%) müalicə almadan öz-özünə sağala bilir.
Koronavirusla yoluxma, ilk növbədə digər virus infeksiyaları kimi asqırma və oskürmə ilə ətrafa yayılır. Biz əllərimizlə, virus bulaşmış səthlərə toxunmaqla yoluxa bilirik. Yoluxmanın ilkin mərhələsində yeni koronavirus aktiv şəkildə boğazda və nəfəs yollarında çoxalmağa başlayır. Sonra infeksiya aşağı tənəffüs orqanlarını: bronxları və ağciyərləri zədələyib bu orqanlarda kəskin iltihab yaradır. Bu səbəblə də, yoluxmanın ilkin əlaməti öskürəkdir. Bir neçə gün boğazda kəskin ağrı müşahidə edilir və bundan sonra temperatur 38-39 0C-yə qədər yüksəlməyə başlayır. Ancaq, temperatur heç də hamıda müşahidə olunmur. Məsələn, xəstəliyin başlandığı Çinin Uxan əyalətində xəstələrin 30%-də xəstəxanaya daxil olarkən normal temperatur müşahidə edilib. Koronavirusun ən qeyri-adi xüsusiyyətlərindən biri də insanda dad və iybilmə hissinin itməsidir.

Koronavirusun yüngül forması adi mövsüm qripini xatırladır: quru öskürək, qızdırma, ümumi zəiflik, bəzən də əzələ və baş ağrıları. Bu cür yoluxmanın müalicəsi də adi qaydalara uyğun, ev şəraitində aparılır və simptomlara uyğun müalicə edilir.

Koronaviruslu xəstələrdə, adətən 5 gün hərarət, yüngül qrip əlamətləri olur və bu zaman ətrafındakıları da yoluxdurur. Belə ki, bu xəstələrlə 1 metrədək məsafədən yoluxmaq mümkündür.

Koronavirus infeksiyasından qorunmaq və xəstəliyə yoluxmamaq üçün ən vacib üsullar:
• - tibbi maskadan istifadə;
• - əllərin təmizliyi (tez-tez sabunla yumaq və ya spirtlə silmək)
• - sağlam qidalanma;
• - yaşayış yerinin havasının tez-tez dəyişdirilməsi;
• - immun sisteminin gücləndirilməsi.

Havaların soyuması ilə əlaqədar virus infeksiyalarının profilaktikası üçün immun sisteminin gücləndirilməsi olduqca əhəmiyyətlidir. Vitamin C virusəleyhinə immun cavabda mühüm rol oynayır. Xüsusilə vitamin C-nin yüksək konsentrasiyası immun sistemi üçün, virusa qarşı adekvat cavab üçün çox vacibdir.
Bu, mitoxondrial, virusəleyhinə siqnal zülallarının və interferonun əmələ gəlməsi üçün vacibdir, o, virusəleyhinə bütöv kaskadı induksiya edir. Vitamin C olmadan dərinin və selikli qişanın baryer funksiyası effektli deyil. Hazırda amerikalı həkim və müəllif Tomas Levi Covid 19 mənşəli pnevmoniyanın profilaktika və müalicəsində yüksək dozalı vitamin C-nin vena daxili yeridilməsini tövsiyə edir.

Vitamin C infeksiyadan müdafiə üçün istifadə olunur. Pasientdə infeksiya olduqda, yüksək dozalı vitamin C-ni yada salmaq lazımdır: infeksion prosesin başlanğıcında infeksiya ilə mübarizə məqsədilə vitamin C tələb olunur.
Vitamin C-nin immun hüceyrələrdə konsentrasiyası 1 saat ərzində 50% azalır. Lazım olan qədər vitamin C qəbul edilmədikdə, vitamin C-nin çatışmazlığı yarana bilər, bu da orqanizmin immun sistemini zəiflədə bilər.

Covid-2019 infeksiyası immun sisteminin həddən artıq iltihab cavabını işə salaraq immun sistemini zədələyir, bu da ağır pnevmoniya yaxud sepsisin inkişafına, kəskin ağciyər çatışmazlığının əhəmiyyətli dərəcədə artmasına gətirib çıxarır. Vitamin C orqanizmdə əsas immunomodulyatorlardan biridir, beləki, o, infeksiyaya və həddən atrıq iltihaba qarşı müdafiəni aktivləşdirir.


Sonxeber.az Telegramda izləyin instagramda izləyin
Sağlamlıq   Baxılıb: 2114   Tarix: 19 noyabr 2021  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 051 7028255

Facebookda Paylaş


Tezbazar.az elanlar sayti

DİGƏR MARAQLI XƏBƏRLƏR

Hicama - küpə üsuluyla müalicə: Kimlərə olar, kimlərə olmaz? - VİDEO

Hicama nə deməkdir?. Hicama , hacamat, həcəmət, qanalma, küpə üsuluyla müalicə kimi müxtəlif adlarla məşhurdur. Hacamat sözü ərəbcə "əmmək" mənasını verir (qanın sorulması). Venamızdan (damardan) verdiyimiz qanın tərkibiylə digər əzələ-oynaq nahiyəmizdən alınacaq qan nisbətən fərqlidir. Hicamanı

27 noyabr

Maqnit qasırğanın təsirini necə azaldaq? Mütəxəssisdən TƏBİİ RESEPT

Son vaxtlar Günəşdə aktivliyin artması nəticəsində insanlar tez-tez maqnit qasırğaların təsirinə məruz qalır. Səbəbsiz halsızlıq və yorğunluq, baş ağrıları, əhvalın pisləşməsi, yuxusuzluq, əsəbilik, diqqətin pozulması - bütün bunlar maqnit qasırğaların nəticələridir. Mütəxəssislər bu təsirləri azaltma

28 yanvar

Kondisioner sizi iflic edə bilər

Yay mövsümünün gəlişi ilə insanların kondisionerlərə olan tələbatı təbii olaraq artır. Sən demə, yay aylarında vərdiş etdiyimiz kondisionerlərin orqanizmimizə ziyanı az deyilmiş. -ın məlumatına görə, məsələ ilə bağlı -a danışan tibb eksperti, professor Adil Qeybulla bildirib ki, gecə yatarkən kondisione

15 noyabr 2021

Qaraciyəri qoruyan ən SADƏ RESEPT

Almaniya alimləri araşdırmalar zamanı aşkar ediblər ki, limon və limon şirəsinin müntəzəm istehlakı qaraciyərin fəaliyyətini yaxşılaşdırır və bu orqanı xəstəliklərdən qoruyur. -a istinadla xəbər verir ki, əla təbii detoksikasiya vasitəsi olan limon orqanizmdən toksinləri xaric etməyə yardım edir və bununl

15 noyabr 2021

Azərbaycanda COVID-19 əleyhinə peyvənd olunanların sayı

Azərbaycanda son sutkada koronavirus (COVID-19) əleyhinə 30 231 vaksin vurulub. Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargahdan -a verilən məlumata görə, bir gündə birinci mərhələ üzrə vaksinasiya olunanların sayı 4 192, ikinci mərhələ üzrə vaksinasiya olunanların sayı 7 178, "buster" doza üzr

14 noyabr 2021

Azərbaycanda 2 422 nəfər COVID-19-a yoluxub, 29 nəfər ölüb

Azərbaycan Respublikasında koronavirus (COVID-19) infeksiyasına 2 422 yeni yoluxma faktı qeydə alınıb, 2 181 nəfər müalicə olunaraq sağalıb. Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargahdan -a verilən məlumata görə, COVID-19 üçün götürülən analiz nümunələri müsbət çıxmış 29 nəfər vəfat edib

14 noyabr 2021

Azərbaycanda COVID-19 əleyhinə peyvənd olunanların sayı açıqlandı

Azərbaycanda son sutkada koronavirus (COVID-19) əleyhinə 40 504 vaksin vurulub. Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargahdan  -a verilən məlumata görə, bir gündə birinci mərhələ üzrə vaksinasiya olunanların sayı 5 469, ikinci mərhələ üzrə vaksinasiya olunanların sayı 9 400, buster doza üzrə vaksinasiy

13 noyabr 2021

Azərbaycanda 2 001 nəfər COVID-19-a yoluxub, 19 nəfər ölüb

Azərbaycan Respublikasında koronavirus (COVID-19) infeksiyasına 2 001 yeni yoluxma faktı qeydə alınıb, 2 145 nəfər müalicə olunaraq sağalıb. Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargahdan -a verilən məlumata görə, COVID-19 üçün götürülən analiz nümunələri müsbət çıxmış 19 nəfər vəfat edib. İndiyədə

13 noyabr 2021

"COVID"ə qarşı ən güclü immunitet bu insanlardadır

Koronavirusa qarşı ən güclü immunitet bu xəstəliyə yoluxub sağalandan sonra infeksiyaya qarşı peyvənd olunmuş insanlardadır. xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, bu barədə həkim-infeksionist Yevgeni Timakov bildirib. Mütəxəssis qeyd edib ki, onların aktiv neytrallaşdırıcı anticismlərinin miqdarı kifayə

13 noyabr 2021