Kainatın sonu yenidən hesablandı: "Qorxduğumuzdan tez..."
Yeni elmi araşdırma kainatın sonunun əvvəllər düşünüləndən xeyli daha tez baş verə biləcəyini göstərir. Alimlər kainatın taleyi ilə bağlı proqnozlarını yeniləyiblər. Əvvəllər kainatın trilyonlarla il ərzində tədricən soyuyaraq "istilik ölümü"nə doğru getdiyi hesab olunurdu. Lakin yeni tədqiqat daha erkən son ehtimalını gündəmə gətirir.
Qaynarinfo xəbər verir ki, "Donostia International Physics Center" tədqiqatçılarına görə, kainat Böyük Partlayış hadisəsindən təxminən 33,3 milyard il sonra sona çata bilər.
Hazırda kainatın yaşı təxminən 13,8 milyard il hesab edildiyindən, bu ssenariyə görə qarşıda cəmi 20 milyard ilə yaxın zaman qalır.
"Böyük Çöküş" ssenarisi
Araşdırmada qeyd olunur ki, kainatın genişlənməsi müəyyən mərhələdən sonra tərsinə dönə bilər. "Böyük Çöküş" (Big Crunch) adlanan bu prosesdə qalaktikalar, ulduzlar və planetlər yenidən bir nöqtəyə doğru sıxılacaq.
Bu mərhələdə bütün maddə sıxlaşaraq yox olacaq, eyni zamanda qara dəliklərin yaranması sürətlənəcək. Alimlər hesab edir ki, son mərhələdə kainat nəhəng qara dəliklərlə dolu vəziyyətdə sona çata bilər.
Qaranlıq enerji mübahisəsi
Elmi dairələrdə kainatın sonu ilə bağlı iki əsas ssenari mövcuddur: kainatın sonsuzadək genişlənərək soyuq və boş vəziyyətə düşməsi və ya genişlənmənin dayanaraq tərsinə dönməsi.
Bu prosesdə əsas rol oynayan amil isə qaranlıq enerjidir. Bu, kainatın genişlənməsini sürətləndirən və mahiyyəti tam açıqlanmayan bir qüvvə hesab olunur.
Yeni məlumatlar balansı dəyişir
Son illərdə əldə edilən yeni müşahidə nəticələri bu sahədəki mövcud təsəvvürləri dəyişməyə başlayıb.
"Dark Energy Spectroscopic Instrument" tərəfindən 47 milyon qalaktikanı əhatə edən xəritələşdirmə layihəsi göstərib ki, qaranlıq enerji sabit deyil və zamanla dəyişə bilər.
Bu isə kainatın genişlənməsinin yavaşlaya və hətta gələcəkdə tərsinə dönə biləcəyi ehtimalını gücləndirir.
Kainat nəhəng qara dəliyə çevrilə bilər
Simulyasiyalara əsasən, kainat müəyyən ölçüyə çatdıqdan sonra bu proseslər genişlənməni geri çevirir. Nəticədə bütün maddə yenidən "təkillik" adlanan bir nöqtədə toplanır.
Bu mərhələdə qara dəliklərin birləşməsi sürətlənir və kainat sonda nəhəng bir qara dəliyə çevrilərək mövcudluğunu başa vurur.
Tədqiqat müəllifləri isə vurğulayırlar ki, bu ssenari hələlik qəti nəticə sayılmır və gələcək müşahidələr bu barədə daha dəqiq məlumat verə bilər.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada Baxılıb: 1351 Tarix: 01 may 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
İran Ukraynadakı üç obyektə zərbə endirməyə hazırdır - baş hərbi müşavir
İranın dövlətə bağlı Press TV-nin verdiyi məlumata görə, İran iyulun sonlarında Xəzər dənizində ticarət gəmilərindən birinə edilən hücumla əlaqədar Ukraynadakı üç obyektə hücum etməyə hazır idi. CNN-ə istinadən xəbər verir ki, bu barədə bazar ertəsi Ali Rəhbər Mojtaba Xameneinin baş hərbi müşaviri bildirib
4 avqustThe Times: "Süni intellekt dövründə təhsil sistemi dəyişməlidir"
Böyük Britaniyanın The Times nəşrində dərc olunan məqalədə müəllimlər və təhsil mütəxəssisləri bildirirlər ki, mövcud imtahan yönümlü təhsil modeli artıq müasir dövrün tələblərinə tam cavab vermir. Onların fikrincə, məktəblər yalnız akademik biliklər deyil, həm də şagirdlərdə emosional intellekt, ünsiyyə
5 avqustRusiya Zaporojyeni aviasiya bombaları ilə vurdu: Ölən və yaralananlar var
Rusiya ordusu Ukraynanın Zaporojye şəhərinə növbəti hava zərbələri endirib. Reuters-ə istinadən xəbər verir ki, hücum zamanı Rusiya qüvvələri şəhərə səkkiz idarəolunan aviasiya bombası atıb. Məlumata görə, zərbələr nəticəsində 71 yaşlı qadın həyatını itirib, azı 31 nəfər yaralanıb. Yaralılar arasınd
4 avqustİlker Ayrıkın başına iş gəldi, çıxışlarını təxirə saldı
Türkiyəli aktyor İlker Ayrık evində yıxılaraq xəsarət alıb. Axşam.az xəbər verir ki, nəticədə aktyorun üç qabırğasından ikisi zədələnib və biri isə sınıb. Müalicə zamanı İlker Ayrık pnevmoniyaya da yoluxub. Aktyor səhhətindəki problemlərə görə Bodrum, İstanbul və Antalyada planlaşdırılan çıxışları təxir
4 avqustİran və Oman Hörmüz boğazı üzrə razılığa gəldilər
İran və Oman Hörmüz boğazından keçən yeni marşrutun coğrafi koordinatlarını razılaşdırıblar. Yaxın vaxtlarda bununla bağlı birgə bəyanat dərc oluna bilər. TASS-a istinadən xəbər verir ki, bu barədə İran Xarici İşlər Nazirliyinin nümayəndəsi İsmayıl Bəqai bildirib. "Tərəflərin nəzərdən keçirdiy
5 avqustPutin ordu rəhbərliyində kadr dəyişiklikləri etdi
Rusiya Prezidenti Vladimir Putin Müdafiə Nazirliyinin rəhbərliyi ilə görüşərək bir sıra kadr dəyişiklikləri barədə məlumat verib. xəbər verir ki, dəyişikliklər silahlanma və logistika idarəetmə sisteminə aiddir. "Mərkəz" və "Şərq" hərbi qruplarının yeni komandirləri, eləcə də yen
5 avqustArxivlərdə gizlənmiş Veneranın sirri üzə çıxdı
Alimlər 16 il əvvəl arxivə göndərilmiş müşahidə məlumatlarını yenidən təhlil edərək Veneranın atmosferi ilə bağlı mühüm kəşfə imza atıblar. Araşdırma zamanı planetin yuxarı atmosferində nəhəng halqalar - sıxlıq dalğaları aşkar edilib. Qaynarinfo xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri "The Planetar
3 avqust