Dibinə heç kim çatmayıb: Dünyanın ən dərin şirin su mağarası
Çexiyanın şərqində yerləşən milli təbiət qoruğunda qayalı dərənin dibində kiçik bir göl var. Bu gölün səthinin altında isə dünyanın məlum ən dərin şirin su mağarası sayılan "Hranitska uçurumu" gizlənir.
Qaynarinfo xəbər verir ki, "Discoverwildlife.com" saytının yazdığına görə, bu yer barədə ilk qeydlər 1580-ci ilə aiddir. Bohemiya massivi ilə Qərbi Karpatlar arasında yerləşən mağara, səth sularının əhəngdaşı süxurlarından sızması nəticəsində formalaşıb. Bu proses zamanla boşluğun yaranmasına və getdikcə dərinləşməsinə səbəb olub.
Uçurumun dəqiq dərinliyini müəyyən etmək üçün çoxsaylı tədqiqat və xəritələşdirmə cəhdləri aparılsa da, nəticə əldə olunmayıb. Bunun səbəbi isə son dərəcə böyük dərinlik, məhdud görünürlük və zəhərli qazlarla zəngin su mühitidir. Bu amillər birlikdə hətta ən təcrübəli dalğıclar üçün belə araşdırmanı olduqca çətin edir.
Dibə çatmaq cəhdləri
2016-cı ildə dalğıclar mağaranı araşdırmaq üçün optik lif kabeli ilə idarə olunan uzaqdan idarə edilən sualtı aparat (ROV) istifadə ediblər. Aparat 404 metr dərinliyə qədər enə bilib, lakin daha sonra kabel qırılıb.
Bu nəticə "Hranitska uçurumu"nun dünyanın ən dərin məlum şirin su mağarası statusunu təsdiqləyib. Ondan sonra ikinci yerdə İtaliyadakı "Pozzo del Merro" gəlir və onun dərinliyi 392 metrdir.
2020-ci ildə alimlər mağaranın daha detallı xəritəsini hazırlamaq üçün geofiziki tədqiqatlar aparıblar və uçurumun dərinliyinin 1 kilometrə çata biləcəyini müəyyən ediblər. Araşdırma həmçinin mağaranın dibinin yaxınlıqdakı qədim karst çökəkliyi - Karpat ön dağlığı ilə əlaqəli olduğunu göstərib.
2022-ci ildə tədqiqatçılar qrupu yeni rekord müəyyən edərək avtonom sualtı aparatı 450 metr dərinliyə göndərib və mağara sisteminin üçölçülü xəritəsini hazırlayıb.
Bu dalışlar zamanı müəyyən edilib ki, uçurum diametri 10-30 metr arasında dəyişən qeyri-müntəzəm şaquli silindr formasına malikdir. Mərkəzi su ilə dolu mağaradan kənara doğru quru yeraltı mağaralar uzanır. Mövsümdən asılı olaraq suyun temperaturu 14,5-18,8 °C arasında dəyişir.
Suyun turşuluğu və yüksək CO₂ konsentrasiyası səbəbindən mağaranın ən dərin hissələri demək olar ki, canlılardan məhrumdur; yalnız bakterial selik qatlarına rast gəlinir. Bununla belə, may-sentyabr aylarında "Quru rotunda" adlanan hissədə iri qulaqlı yarasaların böyük koloniyası müşahidə olunub.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada Baxılıb: 1617 Tarix: 05 may 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşGürcüstanda Poniçala faciəsi ilə bağlı noyabrın 22-si matəm günü elan olunub
Gürcüstan hökuməti Aşağı Poniçalada yaşayış binasının uçması nəticəsində həlak olanların xatirəsinə noyabrın 22-ni ölkədə matəm günü elan edib. "Report"un Gürcüstan bürosu xəbər verir ki, bu barədə Gürcüstan hökuməti məlumat yayıb. Hökumətin qərarına əsasən, matəm günü ilə əlaqədar ölkə ərazisind
20 noyabrABŞ-ın İrana qarşı hərbi əməliyyatlarının xərci 48,3 milyard dolları ötüb
ABŞ-ın İrana qarşı həyata keçirdiyi hərbi əməliyyatlara çəkdiyi xərclər 48,3 milyard dollara çatıb. xəbər verir ki, bu barədə Pentaqonun maliyyə məsələləri üzrə nümayəndəsi Artur Miller açıqlama verib. Onun sözlərinə görə, noyabrın 13-nə olan məlumata əsasən, fevralın sonunda başlayan münaqişə ilə bağl
20 noyabrABŞ Ukrayna ilə bağlı kompromislər təklif edib, Rusiya Ankoricdə razılaşıb
ABŞ Ukrayna ilə bağlı kompromislər təklif edib, Rusiya Ankoricdə onlara razılaşıb. APA-nın Moskva bürosu xəbər verir ki, bunu Rusiya prezidenti Vladimir Putin Çinə səfərinin yekunları ilə bağlı keçirdiyi mətbuat konfransında bildirib. Onun sözlərinə, burada məsələ Kiyev və Avropanın ABŞ-nin təklif etdiyi
19 noyabrUKMTO: Oman sahillərində daha bir tanker vurulub
Hörmüz boğazında sutka ərzində ikinci tanker atəşə tutulub. "Report" xəbər verir ki, bu barədə Böyük Britaniya Hərbi Dəniz Qüvvələri yanında Dəniz Ticarət Daşımalarının Əlaqələndirilməsi Mərkəzi (UKMTO) məlumat yayıb. "UKMTO Omanın Əl-Həsəb şəhərindən 17 dəniz mili şərqdə baş vermiş insiden
21 noyabrİranla bağlı kritik qərar ərəfəsi: ABŞ yeni hücum variantlarını müzakirə edir
ABŞ və İran arasında hərbi qarşıdurma ilə bağlı gərginlik davam edir. Vaşinqtonun Tehrana qarşı mümkün yeni hərbi əməliyyatları müzakirə etdiyi bir vaxtda ABŞ Senatında prezident Donald Trampın İrana qarşı hərbi əməliyyatlarını davam etdirməsi üçün Konqresin razılığını tələb edən qanun layihəsi qəbu
20 noyabrABŞ Prezidenti Putinlə danışıqların uğurla keçəcəyinə əminliyini ifadə edib
ABŞ Prezidenti Donald Tramp Rusiya lideri Vladimir Putinlə danışıqlarda müsbət nəticələrin əldə ediləcəyinə əminliyini ifadə edib. xəbər verir ki, Tramp Çinin Şençjen şəhərində Asiya-Sakit Okean İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının sammiti çərçivəsindəki ikitərəfli görüşün əvvəlində bildirib. "Düşünürə
19 noyabrİtkin düşən oğulları üçün 75 min mükafat vəd etdilər
Yaponiyanın ən yüksək zirvəsi olan Fuci dağında noyabrın 8-də itkin düşən 25 yaşlı çinli alpinist Çen Cienin ailəsi onu sağ tapan şəxsə 500 min yuan (təxminən 75 min dollar), meyitini tapanlara isə 100 min yuan (təxminən 15 min dollar) mükafat vəd edib. "Qafqazinfo" BBC-yə istinadən xəbər veri
21 noyabrKoretski: Avropa Komissiyası Ukraynaya 7,9 milyard avro ayırıb
Avropa Komissiyası Ukraynaya maliyyə ehtiyaclarının ödənilməsi və ölkənin dövlət administrasiyasının fəaliyyətinin təmin edilməsi üçün 7,9 milyard avro ayırıb. "Report" Ukrayna mediasına istinadən xəbər verir ki, bunu ölkənin Baş naziri Sergey Koretski bildirib. Onun sözlərinə görə, bu, "Ukrain
20 noyabr