Bu vulkanın partlayışı kosmosun kənarına qədər təsir edib - Alimləri heyrətləndirən nəticə

Bu vulkanın partlayışı kosmosun kənarına qədər təsir edib - Alimləri heyrətləndirən nəticə2022-ci ildə Hunqa-Tonqa-Hunqa Ha’apai vulkanının püskürməsi gözlənilən istiləşmə əvəzinə stratosferdə anormal soyuma yaradıb.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Daily Galaxy" yazır.

Bu hadisənin əsas səbəbi 146 teraqram su buxarının partlayış nəticəsində birbaşa atmosferin yuxarı qatlarına atılmasıdır. Bu həcm stratosferdə normalda mövcud olan rütubətin təxminən 10 faizinə bərabərdir. NASA-nın Reaktiv Hərəkət Laboratoriyasından alim Luis Milyanın məlumatına görə, bu göstərici 1991-ci ildəki məşhur Pinatubo vulkanının təsirindən təxminən dörd dəfə daha yüksəkdir.

Anomaliyanın əsas səbəbi vulkanın yerləşdiyi dərinlik olub. Kaldera okean səviyyəsindən 150 metr aşağıda yerləşirdi. Tədqiqatçılara görə, bu dərinlik "ideal balans" yaradıb: kifayət qədər dayaz olub ki, maqma okean suyunu buxara çevirsin, lakin eyni zamanda su təzyiqi partlayışı tam zəiflədə bilməyib. Nəticədə kükürd atmosferdə qalmaq əvəzinə su buxarı ilə əvəz olunub.

Alimlər bildirirlər ki, su buxarı istiliyi saxlamır, əksinə onu kosmosa doğru ötürür.

Normal vulkan püskürmələrində sulfat hissəcikləri atmosferdə istiliyi "örtük" kimi saxlayırsa, Tonga hadisəsində su bu enerjini əksinə boşaldıb. Bu isə atmosferin bəzi qatlarında temperaturun 0,5-1 dərəcə Selsi aşağı düşməsinə səbəb olub.

Lids Universitetindən professor Amanda Meykokun sözlərinə görə, bu püskürmə 2023 və 2024-cü illərdə qeydə alınan rekord istilərlə birbaşa əlaqəli deyil, baxmayaraq ki, uzun müddət bu ehtimal araşdırılıb. Partlayış o qədər güclü olub ki, yaranan təzyiq dalğası Yer kürəsini dörd dəfə dövr edib və hətta Aralıq dənizində "meteoroloji sunami" kimi qeyri-adi hadisələr qeydə alınıb.

Araşdırmalara əsasən, 2025-ci ilin sonuna doğru atmosferdəki rütubət hələ də normadan yüksək qalıb. Alimlər xəbərdarlıq edirlər ki, bu "su izi" 2020-ci illərin sonuna qədər atmosfer kimyasına təsir göstərməkdə davam edə bilər.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada   Baxılıb: 305   Tarix: 07 may 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Rusiya atəşkəs elan edib

Rusiya İkinci Dünya müharibəsində Qələbənin qeyd olunması şərəfinə döyüş bölgəsində atəşkəs elan edir. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu haqda Rusiya Müdafiə Nazirliyi məlumat yayıb. "Rusiya Silahlı Qüvvələrinin Ali Baş Komandanı Vladimir Putinin qərarına əsasən, 2026-cı il mayın 8-9-d

4 may
.

İran ABŞ-yə bir ay ərzində üç məsələni həll etməyi təklif edib

İran ABŞ-yə 30 gün ərzində Hörmüz boğazının açılması, Amerika dəniz blokadasının dayandırılması, habelə İran və Livanda müharibənin tamamilə başa çatdırılmasını nəzərdə tutan saziş barədə razılığa gəlməyi təklif edib. bildirir ki, bu barədə "Axios" portalının müxbiri Barak Ravid İran təklif

3 may
.

"Korea Eximbank": Biz "tam vaxtında" dövründən "hər ehtimala qarşı" dövrünə keçirik

"Korea Eximbank" növbəti üç il ərzində Kritik Əhəmiyyətli Mineral Xammal İstehsalının Tərəfdaşlıq Maliyyələşdirilməsi Mexanizmi (CMMFF) üçün Asiya İnkişaf Bankına (AİB) 500 milyon ABŞ dollarınadək vəsait ayıracaq. "Report"un Səmərqənddə ezam olunan müxbiri xəbər verir ki, bu barəd

3 may
.

Yaponlar hər gün düyü yeyir, amma kökəlmir - Mütəxəssislər səbəbini açıqlayır

Yaponiyada düyü demək olar ki, hər yeməyin əsas hissəsidir, lakin bu ölkədə piylənmə səviyyəsi dünyada ən aşağı göstəricilərdən biridir. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə g4food.ro nəşri yazıb. Mütəxəssislərin fikrincə, bunun səbəbi təkcə düyünün özü deyil, yemək mədəniyyəti, porsiya ölçüləri və gündəli

5 may
.

İranda etiraz aksiyalarının iştirakçısı edam edildi

Bu gün İranda "Qadın, Həyat, Azadlıq" etiraz hərəkatı zamanı saxlanılan siyasi məhbus Mehrab Abdullazadə edam edilib. "Azad İran" "Telegram" kanalına istinadən xəbər verir ki, 28 yaşlı Mehrab Abdullazadə Urmiya şəhərinin sakini olub və 2022-ci il oktyabrın 30-da Məhsa Əminini

3 may
.

Minlərlə kilometrlik çayda niyə bir dənə də körpü yoxdur?

Dünyanın su həcminə görə ən böyük çayı olan Amazon müasir mühəndisliyin bütün imkanlarına baxmayaraq hələ də bir sahildən digərinə körpü ilə birləşdirilməyib. Bu vəziyyətin səbəbi texnologiya çatışmazlığından çox, mürəkkəb təbii və logistik amillərlə bağlıdır. Qaynarinfo xəbər verir ki, təxminən 640

7 may
.

ABŞ-dən Almaniya əleyhinə daha bir addım

ABŞ Almaniyada öz uzaqmənzilli silahlarının, o cümlədən "Tomahawk" qanadlı raketlərinin yerləşdirilməsi planlarını nəzərdən keçirə bilər. xəbər verir ki, bu barədə "Financial Times" (FT) qəzeti mənbələrə istinadən məlumat yayıb. Onlar bunu Amerika hərbçilərinin Almaniya ərazisində

3 may
.

Pxenyan Vaşinqtonun KXDR-dən gələn kibertəhdid barədə bəyanatlarını böhtan adlandırıb

Koreya Xalq Demokratik Respublikası (KXDR) ABŞ-nin Pxenyan tərəfindən ehtimal olunan kibertəhdid barədə yaydığı bəyanatları əsassız hesab edir. "Report" xəbər verir ki, bu barədə Koreya Mərkəzi Teleqraf Agentliyi (KMTA) ölkənin xarici siyasət idarəsinin rəsmi nümayəndəsinə istinadən məluma

3 may
.

Tramp bu dəfə Ağ Evdə fərqli görüş keçirtdi

ABŞ Prezidenti Donald Trump bu dəfə Ağ Evdə fərqli görüş keçirib. 80 illik yubiley tədbirləri çərçivəsində təşkil olunacaq "UFC Freedom 250" adlı xüsusi gecə öncəsi Tramp dünyaca məşhur qarışıq döyüş sənəti (MMA) idmançılarını Oval kabinetdə qəbul edib. xarici mediaya istinadən xəbər veri

7 may