Günəşin ürəyindəki ritm dəyişdi: Qlobal rabitə şəbəkələri təhlükə altındadır?

Günəşin ürəyindəki ritm dəyişdi: Qlobal rabitə şəbəkələri təhlükə altındadır?Günəş ilk baxışda sakit və sabit parlayan bir kürə kimi görünsə də, alimlər onun daxilində baş verən proseslərin getdikcə daha qeyri-adi xarakter aldığını bildirir. Helioseysmologiya adlanan xüsusi metod sayəsində 40 ilə yaxın müddətdə toplanan məlumatlar Günəşin daxili quruluşunda əvvəllər müşahidə olunmamış dəyişiklikləri ortaya çıxarıb.

Qaynarinfo-nun məlumatına görə, Birmingem Günəş Titrəyişləri Şəbəkəsi (BiSON) tərəfindən 1987-ci ildən bəri aparılan müşahidələr göstərir ki, ulduzun "ritmik döyüntüləri" ilə səthdə müşahidə edilən aktivlik arasında əlaqə zəifləməyə başlayıb. Normalda 11 illik dövrlərlə dəyişən Günəş fəaliyyəti 25-ci dövrün pik mərhələsini geridə qoysa da, yeni araşdırma daha dərin bir uyğunsuzluğa işarə edir. 23-cü dövrdən bəri ilk dəfə olaraq, daxili titrəyişlər ilə səthdəki günəş ləkələri və aktivlik arasında əlaqə qismən qopub. 24-cü dövrün zəif keçməsi və 25-ci dövrdə də səth aktivliyinin aşağı olması, bu dəyişimin davam etdiyini göstərir.

Daxildə güclü, səthdə zəif aktivlik

Araşdırmalara görə, Günəşin daxilindən gələn sismik siqnallar ulduzun içində güclü maqnit proseslərinin davam etdiyini göstərir. Lakin bu enerji səthə əvvəlki kimi çıxmır və fotosfer qatının daha yaxınında "toplanmış" kimi görünür.

Tədqiqatın rəhbəri professor Bill Çaplin bildirir ki, Günəşin daxili dinamikası aktiv qalmasına baxmayaraq, səthdə müşahidə edilən zəiflik bu enerjinin fərqli şəkildə davranmağa başladığını göstərir. Bu isə ulduzun uzunmüddətli davranış modelində dəyişiklik ehtimalını gündəmə gətirir.

Yale Universitetindən professor Sarbani Basu da bu nəticələri dəstəkləyərək, daxili titrəyişlər və səth aktivliyi arasındakı bu yeni uyğunsuzluğun sadəcə zəifləmə ilə izah edilə bilməyəcəyini vurğulayır.

Yer üçün potensial risklər

Bu dəyişikliklərin Yerə təsiri isə diqqət mərkəzindədir. Günəşdəki maqnit prosesləri gücləndikdə və ya qeyri-sabitləşdikdə, geomaqnit fırtınalar yarana bilər. Bu fırtınalar isə peyklərə, qlobal rabitə sistemlərinə və elektrik şəbəkələrinə ciddi təsir göstərə bilər.

Alimlər bildirir ki, gələcəkdə kosmik hava proqnozlarının daha dəqiq olması üçün Günəşin daxili qatlarında baş verən bu dəyişikliklərin daha yaxşı anlaşılması vacibdir.

2030-cu ildə gözlənilən yeni dövr

Hazırda tədqiqatçılar bu dəyişimin müvəqqəti olub-olmadığını araşdırır. BiSON teleskop şəbəkəsi vasitəsilə 25-ci dövrün qalan mərhələsi və 2030-cu ildə başlaması gözlənilən 26-cı dövr yaxından izlənilir.

Elmi ictimaiyyətin əsas sualı isə dəyişən bu "ritmin" müvəqqəti dalğalanma, yoxsa Günəşin uzunmüddətli yeni davranış rejiminin başlanğıcı olub-olmamasıdır.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada   Baxılıb: 939   Tarix: 03 iyun 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

İranla bağlı kritik qərar ərəfəsi: ABŞ yeni hücum variantlarını müzakirə edir

ABŞ və İran arasında hərbi qarşıdurma ilə bağlı gərginlik davam edir. Vaşinqtonun Tehrana qarşı mümkün yeni hərbi əməliyyatları müzakirə etdiyi bir vaxtda ABŞ Senatında prezident Donald Trampın İrana qarşı hərbi əməliyyatlarını davam etdirməsi üçün Konqresin razılığını tələb edən qanun layihəsi qəbu

20 noyabr
.

"GTA 6" tarixin ən böyük açılışına imza atdı: İlk gündə ilin rekord vuran filminə çatdı

13 ildən sonra təqdim edilən "Grand Theft Auto 6" (GTA 6) əyləncə sənayesi tarixinin ən böyük açılışına imza atıb. xəbər verir ki, oyun elə ilk gündə 24,5 milyondan çox nüsxə satılaraq təxminən 2,36 milyard dollar gəlir gətirib. Bu barədə "Sensor Tower" analitik platforması məluma

20 noyabr
.

Putin bütün Avropaya qarşı müharibə aparır və qalib gəlməyəcək

Almaniya kansleri Fridrix Merts Rusiya Prezidenti Vladimir Putinin apardığı müharibənin bütün Avropaya qarşı yönəldiyini bildirib. xəbər verir ki, kansler Ukraynada sülhün bərqərar olması üçün səylərin davam edəcəyini vurğulayıb. "Bir daha açıq şəkildə bildirirəm ki, Rusiya bu müharibədə qalib gəlməyəcək

20 noyabr
.

Pezeşkian enerjiyə qənaət üçün iş otağında işıq və istiliyi söndürüb - Video

İran Prezidenti Məsud Pezeşkian ölkədə yaşanan enerji böhranı fonunda elektrik enerjisinə qənaət tədbirlərini əyani şəkildə nümayiş etdirmək məqsədilə dövlət televiziyasının nümayəndələrini öz iş otağına dəvət edib. xəbər verir ki, bu barədə İran mətbuatında məlumatlar yayılıb. İran dövlət televiziyasını

21 noyabr
.

ABŞ Ukrayna ilə bağlı kompromislər təklif edib, Rusiya Ankoricdə razılaşıb

ABŞ Ukrayna ilə bağlı kompromislər təklif edib, Rusiya Ankoricdə onlara razılaşıb. APA-nın Moskva bürosu xəbər verir ki, bunu Rusiya prezidenti Vladimir Putin Çinə səfərinin yekunları ilə bağlı keçirdiyi mətbuat konfransında bildirib. Onun sözlərinə, burada məsələ Kiyev və Avropanın ABŞ-nin təklif etdiyi

19 noyabr
.

Aİ-nin Rusiyaya qarşı 22-ci sanksiyalar paketinin hazırlanması başa çatdırılıb

Avropa Komissiyası (AK) Rusiyaya qarşı sanksiyaların 22-ci paketinin hazırlanmasını başa çatdırıb. Paketə 150 fiziki və hüquqi şəxs daxil ediləcək. "Postimees" qəzetinin məlumatına görə, bunu Estoniyanın xarici işlər naziri Marqus Tsaxkna bildirib. "22-ci sanksiya paketi hazırdır. Buray

20 noyabr
.

Bu ölkədə 6 günlük iş həftəsi ləğv edilir

Braziliya Prezidenti Luiz İnasio Lula da Silva ölkədə həftədə 6 gün iş və 1 gün istirahət nəzərdə tutan "6x1" iş sisteminin ləğvi haqqında fərman imzalayıb. "Qafqazinfo"nun məlumatına görə, dövlət başçısı sosial media hesabında bildirib ki, yeni tənzimləməyə əsasən, işçilərin əməkhaqqında

20 noyabr
.

Reuters: "Tayvan Çini seçkilərə müdaxilə etmək üçün minlərlə sosial media hesabından istifadə etməkdə ittiham edir"

Tayvan hakimiyyəti Çinin sosial şəbəkələr vasitəsilə ölkədə keçiriləcək seçkilərə təsir göstərməyə çalışdığını iddia edib. Reuters-ə istinadən xəbər verir ki, Tayvan minlərlə şübhəli hesabla bağlı Meta şirkətinə müraciət edib. Rəsmi açıqlamada 2 500-dən çox hesabın Çinlə əlaqəli təsir kampaniyasını

20 noyabr
.

ABŞ-ın İrana qarşı hərbi əməliyyatlarının xərci 48,3 milyard dolları ötüb

ABŞ-ın İrana qarşı həyata keçirdiyi hərbi əməliyyatlara çəkdiyi xərclər 48,3 milyard dollara çatıb. xəbər verir ki, bu barədə Pentaqonun maliyyə məsələləri üzrə nümayəndəsi Artur Miller açıqlama verib. Onun sözlərinə görə, noyabrın 13-nə olan məlumata əsasən, fevralın sonunda başlayan münaqişə ilə bağl

20 noyabr