Yeni dərs ili başlayır: məktəblərdə hansı çatışmazlıqlar var? - AÇIQLAMA

Yeni dərs ilinin başlamasına sayılı günlər qalıb. Şagird və müəllimlər yeni tədris ilinə hazırlaşdığı bir vaxtda məktəblərin maddi-texniki təminatı, infrastruktur vəziyyəti və mövcud çatışmazlıqlar yenidən gündəmə gəlir.

Bəs yeni tədris ili ərəfəsində məktəblərdə hansı problemlər qalmaqdadır və əsas çatışmazlıqlar nələrdir?

Mövzu ilə bağlı təhsil eksperti Şəmsi Qoca Sonxeber.az -a açıqlama verib:

"Elm və Təhsil Nazirliyinin (ETN) son illərdə həyata keçirdiyi kadr siyasəti - xüsusilə Müəllimlərin İşə Qəbulu (MİQ) imtahanları və müəllimlərin sertifikasiyası prosesi gündəmin əsas müzakirə obyektinə çevrilib. Təbii ki, təhsilin keyfiyyətinin artırılması, peşəkar kadrların seçilməsi və sistemin sağlamlaşdırılması vacibdir. Lakin sual yaranır: bu proseslər məktəbin əsas və gündəlik problemlərinin üzərinə kölgə salırmı?

Görünən odur ki, nazirlik bütün diqqətini və resurslarını imtahanların təşkilinə, test mexanizmlərinə və formal hesabatlara yönəldib. Nəticədə isə məktəblərin maddi-texniki bazası, siniflərin həddindən artıq sıxlığı, regionlardakı infrastruktur problemləri, bəzi məktəblərdə hələ də mövcud olan ikinövbəli və ya üçüncü növbə təhlükəsi, dərsliklərin keyfiyyəti və təchizatı arxa plana keçir. İmtahan isteriyası fonunda real tədris mühitinin yaxşılaşdırılması unudulur.

Bu yanaşmanın nəticəsi olaraq, bu gün təhsil sistemində demək olar ki, razı olan tərəf qalmayıb. Cəmiyyətdə hökm sürən ümumi ab-hava bir-birinə zəncirvarı bağlanan narazılıqlar silsiləsidir:

Müəllim narazıdır: Daimi imtahan stressi, əməkhaqqı və sosial təminat məsələlərindəki qeyri-müəyyənliklər, həmçinin bürokratik əngəllər müəllimi öz əsas işindən - tədrisdən uzaqlaşdırır. Sinifdə şagirdə yönəlməli olan enerji kağız-kupon işlərinə və sınaq həyəcanına sərf olunur.

Şagird narazıdır: Ağırlaşdırılmış, tez-tez dəyişən proqramlar, köhnəlmiş və ya çatışmayan dərsliklər, bəzi hallarda isə fiziki şəraiti ürəkaçan olmayan sinif otaqları uşaqların təhsilə olan həvəsini azaldır. Onlar bilik almaq əvəzinə, fasiləsiz imtahan marafonuna hazırlanan robotlara çevrilirlər.

Valideyn hamıdan narazıdır: Bahalaşan məktəb ləvazimatları, repetitor yanına getmək məcburiyyəti (çünki məktəb özü bu funksiyanı tam yerinə yetirə bilmir), əlavə fond pulu tələbləri və təhsilin ümumi keyfiyyətsizliyi valideynləri çıxılmaz vəziyyətə salıb. Valideyn həm məktəbdən, həm müəllimdən, həm də dövlət qurumlarının siyasətindən şikayətlidir.

Cəmiyyət narazıdır: Bütün bunların yekunu olaraq, gələcəyimiz olan gənc nəslin savad səviyyəsi, düşüncə tərzi və cəmiyyətə inteqrasiyası sual altındadır. Cəmiyyət haqlı olaraq narahatdır ki, formal göstəricilər xatirinə aparılan islahatlar real intellektual bazanı zəiflədir.

Bütün bunlarla bərabər, yeni dərs ilinin astanasındaıq. Amma hələ də gec deyil. Təhsilə cavabdeh qurumlar yalnız sənədlər, statistik rəqəmlər və sertifikat balları üzərindən deyil, real məktəb həyatından, uşaqların gözündəki işıqdan və cəmiyyətin əsl ehtiyaclarından çıxış etməlidirlər. Əgər islahatlar insanlara - müəllimə, şagirdə və valideynə xidmət etmirsə, o zaman kağız üzərindəki uğurlar həyatda sadəcə növbəti məyusluq olaraq qalacaq".

Telegramda izləyin