"Azərbaycanın TDT daxilində fəallığı həm də ölkənin çoxşaxəli xarici siyasət kursunun mühüm istiqamətlərindən biridir" - ŞƏRH

"Prezident İlham Əliyevin Türk Dövlətləri Təşkilatı çərçivəsində səsləndirdiyi fikirlər Azərbaycanın türk dünyasındakı rolunun yalnız siyasi həmrəylik müstəvisində deyil, konkret regional və beynəlxalq təşəbbüslər üzərindən formalaşdığını göstərir. Burada əsas mesaj Azərbaycanın TDT daxilində sadəcə iştirakçı dövlət deyil, təşkilatın gündəliyinin formalaşmasına töhfə verən, təşəbbüslər irəli sürən və qəbul etdiyi qərarların praktiki nəticəyə çevrilməsində maraqlı olan etibarlı tərəfdaş kimi çıxış etməsidir. Bu yanaşma türk dövlətləri arasında əməkdaşlığın simvolik müstəvidən çıxaraq institusional və strateji xarakter almasına xidmət edir", - bunları Sonxeber.az -a danışan politoloq Tural İsmayılov deyib:

"Azərbaycanın TDT çərçivəsində prioritetlərindən biri təşkilatın beynəlxalq nüfuzunun daha da artırılmasıdır. Prezidentin mesajlarında türk dövlətlərinin potensialının yalnız ayrı-ayrı ölkələrin imkanlarının cəmi kimi deyil, beynəlxalq münasibətlər sistemində ayrıca siyasi və iqtisadi platforma kimi təqdim edilməsi diqqət çəkir. Bu, TDT-nin qlobal proseslərdə daha fəal mövqe tutması, üzv dövlətlərin maraqlarının beynəlxalq platformalarda daha koordinasiyalı şəkildə ifadə olunması baxımından mühüm istiqamətdir.

Enerji və nəqliyyat məsələləri isə bu əməkdaşlığın ən konkret və praktik sütunlarından biridir. Azərbaycanın enerji resursları, nəqliyyat infrastrukturu və coğrafi mövqeyi TDT məkanında iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi üçün ciddi imkanlar yaradır. Xüsusilə Orta Dəhlizin inkişafı türk dövlətlərini Avropa ilə Asiya arasında formalaşan yeni logistika arxitekturasında daha sıx şəkildə birləşdirir. Burada Azərbaycan həm enerji, həm də tranzit imkanları baxımından mühüm bağlantı nöqtəsi kimi çıxış edir.

İkitərəfli münasibətlərin dərinləşdirilməsi də TDT daxilində inteqrasiya prosesinin mühüm elementidir. Təşkilatın gücü yalnız çoxtərəfli formatlarda qəbul edilən qərarlarla deyil, üzv ölkələr arasında real iqtisadi, siyasi, humanitar və təhlükəsizlik əlaqələrinin genişlənməsi ilə ölçülür. Azərbaycanın türk dövlətləri ilə münasibətlərində son illərdə müşahidə olunan intensivlik göstərir ki, Bakı TDT-ni yalnız diplomatik platforma kimi deyil, uzunmüddətli strateji əməkdaşlıq mexanizmi kimi nəzərdən keçirir.

Çıxışın digər mühüm istiqaməti təhlükəsizlik məsələsidir. Müasir dövrdə terrorizm, radikalizm, separatizm, transmilli cinayətkarlıq və informasiya təhlükəsizliyi kimi çağırışlar ayrı-ayrı dövlətlərin sərhədləri ilə məhdudlaşmır. Buna görə də türk dövlətləri arasında təhlükəsizlik sahəsində koordinasiyanın gücləndirilməsi həm regional sabitlik, həm də təşkilatın institusional imkanlarının artırılması baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Burada ideoloji komponent də diqqətdən kənarda qalmır. Türk dünyasının ortaq tarixi, mədəniyyəti və dil yaxınlığı siyasi əməkdaşlıq üçün mühüm sosial-mədəni baza yaradır. Lakin Azərbaycanın yanaşmasında bu yaxınlığın yalnız emosional və tarixi bağlılıq səviyyəsində saxlanılmadığı, onun nəqliyyat, enerji, iqtisadiyyat, rəqəmsal transformasiya və təhlükəsizlik kimi praktiki istiqamətlərə keçirilməsinə çalışıldığı görünür.

Azərbaycanın TDT daxilində fəallığı həm də ölkənin çoxşaxəli xarici siyasət kursunun mühüm istiqamətlərindən biridir. Bakı türk dünyası ilə münasibətləri digər regional və beynəlxalq tərəfdaşlıqlara alternativ kimi deyil, Azərbaycanın xarici siyasət imkanlarını genişləndirən ayrıca strateji xətt kimi inkişaf etdirir. Bu baxımdan TDT Azərbaycanın regional proseslərdə fəallığını artıran, iqtisadi və nəqliyyat imkanlarını genişləndirən, eyni zamanda türk dövlətləri arasında siyasi koordinasiyanı gücləndirən platforma rolunu oynayır.

Nəticə etibarilə, Prezident İlham Əliyevin çıxışının əsas xətti türk dövlətləri arasında əməkdaşlığın siyasi bəyanatlardan konkret mexanizmlərə keçirilməsidir. Azərbaycanın burada təqdim etdiyi model üç əsas istiqamətdə ümumiləşdirilə bilər: təşəbbüskarlıq, praktiki əməkdaşlıq və strateji etibarlılıq. Bu yanaşma TDT-nin beynəlxalq sistemdə daha görünən və təsir imkanları geniş olan təşkilata çevrilməsi üçün Azərbaycan tərəfindən verilən siyasi dəstəyin mahiyyətini ortaya qoyur".

Telegramda izləyin