İlham Əliyevdən Azərbaycanın iqtisadi gələcəyi ilə bağlı mühüm mesajlar: İnvestisiya, enerji, logistika və rəqəmsal inkişaf yeni mərhələdə

Prezident II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumu çərçivəsində ölkənin iqtisadi inkişaf strategiyasının əsas istiqamətlərini açıqlayıb: 350 milyard dollardan çox investisiya, 2030-cu ilədək 25 milyon ton tranzit yükü, bərpaolunan enerji, süni intellekt və qeyri-neft ixracının genişləndirilməsi əsas hədəflər sırasındadır.

Azərbaycanın iqtisadi inkişaf strategiyası yeni mərhələyə qədəm qoyur. Qlobal iqtisadi münasibətlərin dəyişdiyi, enerji təhlükəsizliyinin, nəqliyyat bağlantılarının və rəqəmsal texnologiyaların beynəlxalq rəqabətdə həlledici amillərə çevrildiyi bir dövrdə ölkənin iqtisadi potensialından daha səmərəli istifadə edilməsi strateji əhəmiyyət daşıyır. Prezident İlham Əliyevin II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumu çərçivəsində keçirilən tədbirdə çıxışı Azərbaycanın qarşıdakı illər üçün iqtisadi prioritetlərini, investisiya siyasətinin istiqamətlərini və beynəlxalq iqtisadi sistemdə mövqeyini gücləndirmək niyyətini əks etdirən mühüm mesajlarla yadda qaldı.

Dövlət başçısı çıxışında Azərbaycanın maliyyə dayanıqlılığına, investisiya mühitinə, enerji sektorunun perspektivlərinə, nəqliyyat-logistika imkanlarına, rəqəmsal transformasiyaya, insan kapitalına və qeyri-neft iqtisadiyyatının inkişafına geniş yer ayırdı. Səsləndirilən fikirlər göstərir ki, ölkənin qarşısında duran əsas vəzifə mövcud iqtisadi imkanları qorumaqla yanaşı, yeni gəlir mənbələri yaratmaq, ixrac strukturunu şaxələndirmək və beynəlxalq əməkdaşlıq imkanlarını genişləndirməkdir.

Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı kimi, sabit iqtisadiyyat və müstəqil maliyyə-iqtisadi sistem olmadan gələcək inkişafdan danışmaq çətindir. Bu yanaşma Azərbaycanın son onilliklər ərzində formalaşdırdığı iqtisadi modelin əsasını təşkil edən maliyyə sabitliyinin və uzunmüddətli planlaşdırmanın əhəmiyyətini ön plana çıxarır.

Azərbaycanın iqtisadi inkişafı təkcə mövcud təbii resursların istismarına deyil, həm də infrastrukturun qurulmasına, beynəlxalq tərəfdaşlıqların genişləndirilməsinə və investisiyaların cəlb edilməsinə əsaslanıb. Prezidentin açıqlamasına görə, son 20 il ərzində ölkəyə 350 milyard ABŞ dollarından çox investisiya yatırılıb və bunun təxminən yarısı birbaşa xarici investisiyaların payına düşüb.

Bu göstərici Azərbaycanın beynəlxalq investorlarla əməkdaşlığının miqyasını əks etdirir. Bununla belə, yeni mərhələdə əsas məsələ investisiyaların həcmini artırmaqla yanaşı, onların iqtisadiyyatın daha çox əlavə dəyər yaradan sahələrinə yönəldilməsidir. Sənaye, kənd təsərrüfatı, rəqəmsal texnologiyalar, bərpaolunan enerji və logistika sektorlarında yeni layihələrin həyata keçirilməsi iqtisadiyyatın şaxələndirilməsi baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Qeyri-neft iqtisadiyyatının inkişafı strateji prioritetdir

Prezidentin çıxışında iqtisadiyyatın şaxələndirilməsi və neft-qaz sektorundan kənar sahələrin potensialından istifadə məsələsi əsas istiqamətlərdən biri kimi diqqətə çatdırıldı. Azərbaycanın iqtisadi strukturunda qeyri-neft sektorunun payının artması mühüm dəyişiklik olsa da, ixracın strukturunda enerji resurslarının üstünlüyü hələ də qalmaqdadır.
Dövlət başçısının təqdim etdiyi məlumata əsasən, ümumi daxili məhsulun 70 faizindən çoxu qeyri-neft sektorunun payına düşür. Bununla yanaşı, ixracın 90 faizindən çoxu neft və qazla bağlıdır. Bu fərq ölkənin istehsal potensialının beynəlxalq bazarlarda daha geniş təmsil olunmasına ehtiyac olduğunu göstərir.

Qeyri-neft ixracının artırılması Azərbaycanın iqtisadi dayanıqlılığının gücləndirilməsi, yeni iş yerlərinin yaradılması və beynəlxalq bazarlarda rəqabət qabiliyyətinin yüksəldilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Bu məqsədlə sənaye istehsalının genişləndirilməsi, müasir texnologiyaların tətbiqi, emal müəssisələrinin yaradılması və yerli məhsulların xarici bazarlara çıxış imkanlarının artırılması vacibdir.

İqtisadiyyatın şaxələndirilməsi yalnız yeni sektorların yaradılması demək deyil. Bu, eyni zamanda, mövcud sahələrin daha səmərəli fəaliyyət göstərməsi, məhsuldarlığın artırılması və yerli istehsalın beynəlxalq dəyər zəncirlərinə inteqrasiyası deməkdir. Azərbaycanın qarşıdakı dövrdə əsas iqtisadi hədəflərindən biri məhz bu istiqamətdə yeni imkanların reallaşdırılmasıdır.

Enerji strategiyası: Ənənəvi resurslardan yaşıl enerjiyə doğru

Azərbaycanın iqtisadi inkişafında enerji sektoru aparıcı mövqeyini qoruyur. Neft və qaz sənayesi ölkənin maliyyə imkanlarının formalaşmasında, beynəlxalq iqtisadi əlaqələrinin genişlənməsində və enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində mühüm rol oynayır. Bununla yanaşı, qlobal enerji bazarlarında baş verən dəyişikliklər Azərbaycanın enerji siyasətində yeni istiqamətlərin inkişafını zəruri edir.

Prezident İlham Əliyevin çıxışında bərpaolunan enerji mənbələrinin inkişafı, elektrik enerjisi istehsalının artırılması və enerji ixracı imkanlarının genişləndirilməsi xüsusi diqqət çəkdi. Dövlət başçısının sözlərinə görə, Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda 157 giqavatlıq bərpaolunan enerji potensialı mövcuddur. Bu, ölkənin gələcək enerji strategiyasının mühüm istiqamətlərindən biri kimi qiymətləndirilir.

Azərbaycanın Günəş və külək enerjisi sahəsində mövcud imkanları, xüsusilə Xəzər dənizində külək enerjisi potensialı yeni investisiya layihələrinin həyata keçirilməsi üçün geniş perspektivlər açır. Bu potensialın reallaşdırılması elektrik enerjisi istehsalının artırılması, enerji mənbələrinin şaxələndirilməsi və ixrac imkanlarının genişləndirilməsi baxımından əhəmiyyətlidir.

Prezidentin çıxışında qarşıdakı beş il ərzində Azərbaycanın müxtəlif ərazilərində bərpaolunan enerji mənbələrinin inkişaf etdirilməsi hədəfi də səsləndirildi. Bu istiqamətdə həyata keçiriləcək layihələr elektrik enerjisi istehsalında təbii qazdan istifadənin azaldılmasına və qənaət edilən qazın ixrac məqsədilə yönəldilməsinə imkan yarada bilər.

Enerji siyasətinin digər mühüm istiqaməti elektrik enerjisinin ötürülməsi və saxlanılması infrastrukturunun inkişafıdır. Çünki yeni enerji istehsalı güclərinin yaradılması ilə yanaşı, istehsal olunan enerjinin etibarlı şəkildə istehlakçılara çatdırılması və ixracı da vacibdir. Bu baxımdan yeni elektrik ötürücü xətlərin çəkilməsi, mövcud şəbəkələrin genişləndirilməsi və enerji saxlama sistemlərinin qurulması qarşıdakı dövrün əsas vəzifələrindəndir.

Neft və qaz sektoru uzunmüddətli inkişafın mühüm dayağı olaraq qalır

Azərbaycanın iqtisadiyyatının şaxələndirilməsi siyasəti neft və qaz sektorunun əhəmiyyətinin azalması kimi qiymətləndirilməməlidir. Əksinə, ənənəvi enerji sahəsində mövcud potensialın səmərəli istifadəsi ölkənin iqtisadi imkanlarının genişləndirilməsi və yeni sahələrə investisiya yatırılması üçün mühüm maliyyə mənbəyi olaraq qalır.
Prezident İlham Əliyev çıxışında neft-qaz sektorunun uzun müddət ölkə iqtisadiyyatında aparıcı rolunu qoruyacağını bildirdi. Dövlət başçısının sözlərinə görə, "Exxon" şirkəti ilə qeyri-ənənəvi neft və qaz yataqlarının işlənilməsi üzrə müqavilə, eləcə də "Total" şirkəti ilə "Abşeron" yatağının ikinci mərhələsi üzrə əməkdaşlıq nəzərdə tutulur.

"Abşeron" yatağının ikinci mərhələsi çərçivəsində qaz hasilatının üç-dörd il ərzində əlavə 5 milyard kubmetr artırılması planlaşdırılır. Qeyri-ənənəvi yataqların işlənilməsi üzrə kəşfiyyat işlərinin uğurlu nəticələnməsi isə ölkənin enerji potensialının daha da genişlənməsinə şərait yarada bilər.

Bu layihələr Azərbaycanın beynəlxalq enerji şirkətləri ilə əməkdaşlığının davamlılığını göstərməklə yanaşı, yeni texnologiyaların tətbiqi, mütəxəssis hazırlığı və enerji infrastrukturunun inkişafı baxımından da əhəmiyyətlidir.
Prezidentin çıxışında diqqət çəkən məqamlardan biri də enerji gəlirlərinin yenidən iqtisadiyyata investisiya şəklində yönəldilməsinin vacibliyidir. Bu yanaşma neft və qaz sektorunda əldə olunan gəlirlərin qeyri-neft sahələrinin inkişafına, yeni istehsal müəssisələrinin yaradılmasına və iqtisadiyyatın şaxələndirilməsinə xidmət etməsini nəzərdə tutur.

Azərbaycan regional nəqliyyat və logistika mərkəzinə çevrilmək istəyir

Azərbaycanın beynəlxalq iqtisadi sistemdə mövqeyini gücləndirən əsas amillərdən biri onun əlverişli coğrafi mövqeyidir. Avropa ilə Asiyanın qovşağında yerləşən ölkəmiz Şərq-Qərb və Şimal-Cənub istiqamətlərində beynəlxalq nəqliyyat əlaqələrinin inkişafı üçün mühüm imkanlara malikdir.

Prezident İlham Əliyev çıxışında logistika, nəqliyyat və bağlantıların iqtisadi inkişafın ikinci mühüm hərəkətverici qüvvəsi olduğunu vurğuladı. Dövlət başçısı qeyd etdi ki, Azərbaycan bu sahədə uzun müddətdir fiziki infrastrukturun yaradılması, investorlar üçün əlverişli biznes mühitinin formalaşdırılması və qonşu ölkələrlə əməkdaşlığın genişləndirilməsi istiqamətində fəaliyyət göstərir.

Dəmir yollarına, dəniz limanlarına, avtomobil yollarına və hava yükdaşımalarına yatırılan investisiyalar Azərbaycanın tranzit imkanlarını genişləndirib. Bu infrastruktur ölkənin beynəlxalq təchizat zəncirlərində daha fəal iştirak etməsi üçün mühüm zəmin yaradıb.

Prezidentin açıqlamasına əsasən, Azərbaycan ərazisindən keçən tranzit yüklərin həcmi sürətlə artır. Bu il həmin göstəricinin 16 milyon tona çatacağı gözlənilir. 2030-cu ilədək isə həm Şərq-Qərb, həm də Şimal-Cənub istiqamətlərində daşımaların həcminin 25 milyon tona və daha yüksək səviyyəyə çatdırılması hədəflənir.

Bununla belə, müasir dövrdə tranzit ölkə olmaq yalnız coğrafi mövqedən və nəqliyyat infrastrukturundan asılı deyil. Beynəlxalq daşımaların sürəti, gömrük prosedurlarının səmərəliliyi, rəqəmsal idarəetmə sistemlərinin tətbiqi və xidmətlərin keyfiyyəti də rəqabət qabiliyyətini müəyyən edən mühüm amillərdir.

Prezidentin çıxışında da bu məsələyə xüsusi diqqət yetirildi. Dövlət başçısı vurğuladı ki, rəqəmsallaşma və gömrük inzibatçılığı sahəsində müasir tendensiyalar nəzərə alınmalı, yüklərin idarə olunması prosesi daha asan və sürətli təşkil edilməlidir.

Bu yanaşma Azərbaycanın nəqliyyat sektorunda yeni mərhələyə keçidini nəzərdə tutur. Məqsəd yalnız yüklərin ölkə ərazisindən keçirilməsi deyil, həm də beynəlxalq təchizat zəncirlərində etibarlı, çevik və rəqabətqabiliyyətli tərəfdaş kimi mövqeyin möhkəmləndirilməsidir.

Mərkəzi Asiya ilə əlaqələr yeni iqtisadi imkanlar yaradır

Azərbaycanın Mərkəzi Asiya ölkələri ilə əməkdaşlığının genişlənməsi regional iqtisadi inteqrasiyanın mühüm istiqamətlərindən biridir. Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycanın Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının Məşvərət Şurasına tamhüquqlu üzv olmasını xüsusi qeyd etdi.

Dövlət başçısının fikrincə, Azərbaycan coğrafi baxımdan Qafqazda yerləşsə də, siyasi, iqtisadi və nəqliyyat baxımından böyük Mərkəzi Asiya regionunun bir hissəsinə çevrilib.

Bu yanaşma Azərbaycanın regional əməkdaşlıq imkanlarının genişlənməsini və Mərkəzi Asiya ilə Avropa arasında iqtisadi əlaqələrdə rolunun artmasını ifadə edir. Xəzər dənizi üzərindən nəqliyyat bağlantılarının inkişafı, enerji əməkdaşlığı və rəqəmsal infrastrukturun genişləndirilməsi bu münasibətlərin əsas istiqamətlərindəndir.

Mərkəzi Asiya ölkələri ilə iqtisadi əlaqələrin gücləndirilməsi Azərbaycanın tranzit imkanlarını genişləndirməklə yanaşı, yeni investisiya layihələrinin həyata keçirilməsi və beynəlxalq ticarət dövriyyəsinin artırılması üçün də şərait yarada bilər.

Bu əməkdaşlığın uzunmüddətli nəticələri nəqliyyat infrastrukturunun inkişafı, sərhədlərarası prosedurların sadələşdirilməsi və regional layihələrin koordinasiyasından asılı olacaq.

Süni intellekt və data mərkəzləri iqtisadiyyatın yeni istiqamətidir

Prezident İlham Əliyevin çıxışında rəqəmsal iqtisadiyyatın inkişafı və süni intellekt texnologiyalarının tətbiqi xüsusi yer tutdu. Müasir dövrdə rəqəmsal transformasiya iqtisadiyyatın məhsuldarlığının artırılması, yeni xidmət sahələrinin yaradılması və beynəlxalq rəqabət qabiliyyətinin gücləndirilməsi baxımından mühüm amilə çevrilib.
Azərbaycanın enerji potensialı, coğrafi mövqeyi və beynəlxalq rabitə bağlantıları data mərkəzlərinin yaradılması və rəqəmsal infrastrukturun inkişafı üçün imkanlar yaradır.

Dövlət başçısı çıxışında əlavə elektrik enerjisi potensialından istifadə etməklə süni intellekt və data mərkəzlərinin inkişaf etdirilməsinin mümkünlüyünə diqqət çəkdi. Bu sahədə dünyanın aparıcı şirkətləri ilə danışıqların aparıldığı da bildirildi.

Data mərkəzləri böyük həcmdə elektrik enerjisi və etibarlı rabitə infrastrukturu tələb edir. Azərbaycanın enerji resursları və beynəlxalq bağlantıları bu sahəyə investisiyaların cəlb edilməsi baxımından əhəmiyyətli amillərdir.
Lakin rəqəmsal iqtisadiyyatın inkişafı yalnız enerji təminatı ilə məhdudlaşmır. Yüksək ixtisaslı kadrların hazırlanması, kibertəhlükəsizliyin təmin edilməsi, məlumatların qorunması və innovasiya mühitinin inkişafı da mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Prezidentin çıxışında Azərbaycanın regional rəqəmsal transformasiya və fəaliyyət mərkəzinə çevrilməsi ilə bağlı bir neçə istiqamətdə iş apardığı vurğulandı. Bu istiqamətlərdən biri insan kapitalının və peşəkar kadr potensialının formalaşdırılmasıdır.

İqtisadiyyatın müasirləşdirilməsi və yeni texnologiyaların tətbiqi yüksək ixtisaslı mütəxəssislərə tələbatı artırır. Prezident İlham Əliyev çıxışında peşəkar və ixtisaslı kadrlar olmadan qarşıya qoyulan məqsədlərə nail olmağın mümkün olmadığını xüsusi vurğuladı.

Dövlət başçısı Azərbaycanın təhsil sahəsində əldə etdiyi təcrübəyə, xaricdə təhsil proqramlarına və yerli mütəxəssislərin hazırlanmasına diqqət çəkdi. Onun sözlərinə görə, 2003-cü ildə xaricdə təhsillə bağlı dövlət proqramının qəbul edilməsindən sonra minlərlə azərbaycanlı gənc xarici ölkələrdə təhsil alıb və onların böyük əksəriyyəti geri qayıdıb.

Neft-qaz sektorunda yerli kadrların hazırlanması təcrübəsi bu baxımdan diqqətəlayiq nümunə kimi təqdim olundu. Prezidentin açıqlamasına görə, 1994-cü ildə Hasilatın Pay Bölgüsü haqqında Saziş imzalanarkən Qərbin enerji şirkətlərində çalışan əməkdaşların 90 faizindən çoxu əcnəbilər olduğu halda, hazırda bu göstərici təxminən 5 faizdir.
Bu dəyişiklik yerli mütəxəssislərin hazırlanmasının, beynəlxalq təcrübənin mənimsənilməsinin və biliklərin ölkə daxilində formalaşdırılmasının əhəmiyyətini göstərir.

Qarşıdakı dövrdə eyni yanaşmanın rəqəmsal texnologiyalar, süni intellekt, sənaye və digər yüksək əlavə dəyər yaradan sahələrdə tətbiqi iqtisadiyyatın rəqabət qabiliyyətini gücləndirə bilər.

Mədənçilik və metallurgiya sənayesi yeni inkişaf imkanları yaradır
Qeyri-neft sektorunun genişləndirilməsi baxımından mədənçilik və metallurgiya sənayesinin inkişafı da mühüm əhəmiyyət daşıyır. Prezident İlham Əliyev çıxışında bu sahədə qəbul edilmiş dövlət proqramının yeni iqtisadi fəaliyyətlərə təkan verəcəyini bildirdi.

Mədənçilik sektorunun inkişafı yalnız faydalı qazıntıların hasilatı ilə məhdudlaşmır. Bu sahə xammalın emalı, sənaye müəssisələrinin yaradılması, texnoloji yeniliklərin tətbiqi və ixrac imkanlarının genişləndirilməsi üçün də potensial yaradır.

Azərbaycanın mineral resurslarından səmərəli istifadə etməsi və yerli xammalın daha yüksək əlavə dəyər yaradan məhsullara çevrilməsi sənaye istehsalının genişlənməsinə töhfə verə bilər.

Bununla yanaşı, mədənçilik və metallurgiya sahəsində müasir texnologiyaların tətbiqi, ekoloji standartlara riayət olunması və resurslardan səmərəli istifadə də vacib şərtlərdir.
Bu istiqamətdə investisiyaların artırılması ölkənin sənaye potensialının genişləndirilməsi və qeyri-neft ixracının inkişafı baxımından yeni imkanlar yarada bilər.

Ərzaq təhlükəsizliyi və kənd təsərrüfatı investisiya imkanları sırasında
Prezidentin çıxışında ərzaq təhlükəsizliyi və kənd təsərrüfatının inkişafı da xüsusi diqqətə çatdırıldı. Qlobal miqyasda su qıtlığı, iqlim dəyişiklikləri, quraqlıq və təchizat zəncirlərində yaranan problemlər ərzaq təhlükəsizliyinin strateji əhəmiyyətini artırır.

Azərbaycan üçün kənd təsərrüfatının müasirləşdirilməsi, məhsuldarlığın yüksəldilməsi və idxaldan asılılığın azaldılması mühüm vəzifələrdəndir.

Dövlət başçısı ərzaq təhlükəsizliyi sahəsində daxili istehsalın artırılmasının vacibliyini vurğulayaraq kənd təsərrüfatının yerli və xarici investorlar üçün potensial imkanlara malik olduğunu bildirdi.

Bu sahədə müasir suvarma sistemlərinin tətbiqi, su ehtiyatlarından səmərəli istifadə, aqrar texnologiyaların inkişafı və məhsulların emalı üçün yeni müəssisələrin yaradılması xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Kənd təsərrüfatına investisiyaların cəlb edilməsi həm daxili bazarın təminatının gücləndirilməsinə, həm də ixrac potensialının genişləndirilməsinə xidmət edə bilər. Xüsusilə kənd təsərrüfatı məhsullarının emalı və logistika infrastrukturunun inkişafı əlavə iqtisadi dəyərin yaradılması baxımından mühüm istiqamətlərdir.

Maliyyə sabitliyi və investisiya mühiti iqtisadi inkişafın əsas dayaqlarıdır

Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycanın maliyyə dayanıqlılığına və investisiya mühitinə xüsusi diqqət yetirdi. Dövlət başçısının sözlərinə görə, ölkənin aşağı dövlət borcu, geniş valyuta ehtiyatları və milli valyutanın sabitliyi iqtisadi inkişaf üçün mühüm imkanlar yaradır.

Çıxışda Azərbaycanın dövlət borcunun ÜDM-in 20 faizini, xarici borcunun isə 5,6 faizini təşkil etdiyi bildirildi. Valyuta ehtiyatlarının xarici borcu təxminən 20 dəfə üstələməsi ölkənin maliyyə imkanlarının genişliyini göstərən göstəricilərdən biri kimi qeyd olundu.

İnvestorlar üçün maliyyə sabitliyi ilə yanaşı, hüquqi mühitin aydınlığı, müqavilə öhdəliklərinin yerinə yetirilməsi, vergi sisteminin proqnozlaşdırıla bilməsi və biznes fəaliyyətinin təşviqi də mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Prezidentin çıxışında Azərbaycanın beynəlxalq enerji şirkətləri ilə uzunmüddətli əməkdaşlıq təcrübəsinə istinad edilməsi ölkənin investisiya siyasətində etimad və müqavilə sabitliyinin rolunu ön plana çıxarır.

Bununla yanaşı, iqtisadiyyatın müxtəlif sahələrində investisiya imkanlarının genişləndirilməsi üçün rəqabət mühitinin inkişafı, sahibkarlıq fəaliyyətinin təşviqi və iqtisadi idarəetmənin səmərəliliyinin artırılması da əhəmiyyətli məsələlərdir.
İnvestisiya mühitinin davamlı təkmilləşdirilməsi ölkəyə yeni maliyyə resurslarının cəlb edilməsinə, müasir texnologiyaların tətbiqinə və qeyri-neft sektorunun inkişafına şərait yarada bilər.

Beynəlxalq enerji bağlantıları Azərbaycanın mövqeyini gücləndirə bilər
Azərbaycanın enerji ixracı imkanlarının genişləndirilməsi yalnız hasilatın artırılması ilə məhdudlaşmır. Elektrik enerjisinin beynəlxalq bazarlara çatdırılması üçün yeni ötürücü xətlərin yaradılması və regional enerji bağlantılarının inkişafı da mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycanın Mərkəzi Asiya və Avropa arasında enerji bağlantılarının yaradılmasında iştirakına diqqət çəkdi.

Azərbaycan, Qazaxıstan və Özbəkistan arasında Xəzər dənizinin dibi ilə elektrik kabelinin çəkilməsi ilə bağlı əməkdaşlıq, eləcə də Qara dəniz sualtı elektrik kabeli layihəsi bu istiqamətdə nəzərdə tutulan mühüm təşəbbüslərdəndir.

Qara dəniz kabeli layihəsi Azərbaycanın Gürcüstan vasitəsilə Rumıniya ilə elektrik enerjisi bağlantısının yaradılmasını nəzərdə tutur. Prezidentin çıxışında layihənin 4 giqavat gücündə elektrik ötürülməsi imkanına malik olacağı qeyd edildi.
Bu layihələrin həyata keçirilməsi Azərbaycanın enerji ixracı coğrafiyasının genişlənməsinə, regional enerji təhlükəsizliyinin möhkəmlənməsinə və beynəlxalq əməkdaşlığın dərinləşməsinə töhfə verə bilər.

Eyni zamanda, bu cür layihələrin reallaşdırılması böyük maliyyə resursları, texniki hazırlıq və tərəfdaş ölkələrlə koordinasiyalı fəaliyyət tələb edir.

İnfrastrukturun inkişafı regional iqtisadi inteqrasiyanı gücləndirir

Azərbaycanın daxili infrastrukturunun inkişafı iqtisadiyyatın müxtəlif sahələrinin fəaliyyəti üçün mühüm zəmin yaradır. Prezident İlham Əliyev çıxışında ölkənin qazlaşdırma, elektrik enerjisi, genişzolaqlı internet, dəmir yolları, hava limanları və dəniz limanları sahəsində əldə etdiyi imkanları diqqətə çatdırdı.

Dövlət başçısının açıqlamasına görə, ölkənin 96 faizi qazlaşdırılıb, elektrik enerjisi və genişzolaqlı internetlə əhatə olunub, doqquz beynəlxalq hava limanı fəaliyyət göstərir. Dəniz limanının genişləndirilməsi və dəmir yolu infrastrukturunun inkişafı da davam etdirilir.

Bu imkanlar ölkənin daxili iqtisadi fəaliyyətinin genişləndirilməsi ilə yanaşı, beynəlxalq nəqliyyat və logistika layihələrinin həyata keçirilməsi üçün də əhəmiyyətlidir.

Gələcək mərhələdə əsas diqqətin çoxölkəli layihələrə, beynəlxalq nəqliyyat bağlantılarına və rəqəmsal infrastrukturun genişləndirilməsinə yönəldilməsi Azərbaycanın regional iqtisadi sistemdə rolunu gücləndirə bilər.

Beynəlxalq investorlar üçün Azərbaycan hansı imkanları təqdim edir?Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycanın investisiya potensialını enerji, nəqliyyat, rəqəmsal texnologiyalar, sənaye və insan kapitalı kimi müxtəlif istiqamətlər üzrə təqdim etdi.

Dövlət başçısı ölkənin siyasi və iqtisadi sabitliyini, təhlükəsizliyini, əlverişli coğrafi mövqeyini və beynəlxalq tərəfdaşlıq təcrübəsini investorlar üçün əhəmiyyətli amillər kimi qeyd etdi.

Beynəlxalq investorlar üçün ölkəni birbaşa görmək, iqtisadi mühitlə tanış olmaq və mövcud imkanları özlərinin qiymətləndirməsi də mühüm əhəmiyyət daşıyır. Prezidentin fikrincə, Azərbaycanda keçirilən investisiya forumları bu baxımdan xüsusi rol oynayır.

Belə tədbirlər xarici şirkətlərə ölkənin iqtisadi potensialı, infrastruktur imkanları və investisiya layihələri ilə tanış olmaq şəraiti yaradır. Bununla yanaşı, investisiya qərarlarının qəbulunda iqtisadi səmərəlilik, bazar imkanları, hüquqi təminatlar və uzunmüddətli gəlirlilik perspektivləri də əsas meyarlar olaraq qalır.

Azərbaycanın qarşısında duran vəzifə mövcud imkanları real investisiya layihələrinə çevirmək, beynəlxalq şirkətlərlə əməkdaşlığı genişləndirmək və iqtisadiyyatın müxtəlif sahələrində dayanıqlı inkişafı təmin etməkdir.

Azərbaycanın iqtisadi gələcəyi: Yeni imkanlar və strateji hədəflər

II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumu çərçivəsində Prezident İlham Əliyevin çıxışı ölkənin iqtisadi inkişaf strategiyasının əsas istiqamətlərini bir daha gündəmə gətirdi. Enerji sektorunun mövcud potensialının qorunması, qeyri-neft iqtisadiyyatının genişləndirilməsi, nəqliyyat-logistika imkanlarının artırılması, rəqəmsal transformasiya və insan kapitalının inkişafı qarşıdakı dövrün əsas prioritetləri kimi diqqətə çatdırıldı.

Azərbaycanın iqtisadi inkişafında yeni mərhələnin əsas xüsusiyyəti mövcud resursların daha səmərəli istifadəsi və iqtisadiyyatın müxtəlif sahələrində əlavə dəyərin artırılmasıdır. Bu məqsədlə investisiyaların cəlb edilməsi, beynəlxalq tərəfdaşlığın genişləndirilməsi və müasir texnologiyaların tətbiqi mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Ölkənin qarşısında duran əsas vəzifələrdən biri qeyri-neft ixracının artırılması, sənaye istehsalının genişləndirilməsi və beynəlxalq bazarlarda rəqabət qabiliyyətinin gücləndirilməsidir. Bununla yanaşı, enerji və nəqliyyat infrastrukturunun inkişafı Azərbaycanın regional iqtisadi əlaqələrdə rolunun artmasına şərait yarada bilər.İnsan kapitalının inkişafı, peşəkar kadrların hazırlanması və innovasiyaların tətbiqi isə bütün bu hədəflərin reallaşdırılması üçün əsas şərtlərdəndir.

Prezident İlham Əliyevin çıxışında səsləndirilən fikirlər Azərbaycanın iqtisadi inkişaf strategiyasında əsas diqqətin dayanıqlı artıma, investisiyaların şaxələndirilməsinə və qlobal iqtisadi sistemdə mövqeyin gücləndirilməsinə yönəldiyini göstərir. Qarşıdakı dövrdə bu hədəflərin reallaşması ölkənin mövcud iqtisadi potensialının nə dərəcədə səmərəli istifadə olunmasından, yeni texnologiyaların tətbiqindən və beynəlxalq əməkdaşlığın inkişafından asılı olacaq.

Təranə Paşayeva
"Loqos" Psixoloji və Nitq Mərkəzinin rəhbəri, Psixoloji Xidmət və Tədqiqatlar Mərkəzi İctimai Birliyinin sədri, psixologiya üzrə fəlsəfə doktoru

Telegramda izləyin