Azərbaycanda kreditlərlə bağlı YENİLİK: Bank faizləri aşağı SALINIR? - AÇIQLAMA

Xəbər verdiyimiz kimi, Azərbaycan Mərkəzi Bankının (AMB) İdarə Heyəti (İH) 21 sentyabr 2023-cü il tarixli qərarı ilə təsdiqlənmiş "Banklarda kredit risklərinin idarə edilməsi Qaydası"nda dəyişiklik edib. Qərara əsasən, məcburi sığortalanma tələbinin müəyyən olunduğu hallar istisna olmaqla, fiziki şəxslə kredit, o cümlədən məsafədən kredit müqaviləsi bağlanmazdan əvvəl bank müştəriyə həmin kredit üzrə onunla bağlı risklərə təminat verilməsini nəzərdə tutan borcalanın həyatının ölüm halından və əmək qabiliyyətinin itirilməsi hallarından sığorta müqaviləsinin də bağlanmasını təklif ediləcək. Bank sığortaçılardan sığorta haqlarına dair təklifləri almalı və dəyişiklik edilmədən müştəriyə təqdim etməlidir. Müvafiq sığorta müqaviləsinin bağlanması və bankda bu barədə qeydiyyat aparılmaqla kağız daşıyıcıda və ya elektron formada müştəriyə təqdim ediləcək.

Sözügedən qərar bankların kredit faizlərinin aşağı düşməsinə təsir göstərə bilər? Mövzu ilə bağlı Sonxeber.az-a danışan iqtisadçı ekspert Eyyub Kərimli deyib ki, bu qərarın təsir dairəsi daha çox kredit alanlara şamil olunur:
"Tutaq ki, keçmişdə kredit götürən bir şəxs həyatını itirirdisə, həmin borc öhdəliyi onun varislərinə çatırdı. Bu da sözsüz ki, müəyyən insanlar, ailə üzvləri üçün problem yaradırdı. Bu baxımdan qəbul edilən dəyişiklik ondan ibarətdir ki, hər bir borc alan mütləq həyat sığortasını həyata keçirməlidir. Belə ki, gələcəkdə ölüm halı yaxud sağlamlığını itirmə halı baş verdikdə sığorta tərəfindən həmin kredit gəlirləri bağlanmasına hesablanmış bir prosesdir. Bu baxımdan sözsüz ki, kredit məhsullarının daha da şəffaflaşmasına və kredit götürənlərin imkanlarının genişləndirilməsinə, risklərin nəzərə alınmasına təsir göstərəcəkdir. Bu da bank sahəsinda kredit portfelinin sağlamlaşdırılmasına, problemli kreditlərin azalmasına öz müsbət təsirini verəcək. Digər dəyişiklik isə məsafədən kreditlərin formalaşdırılmasıdır. Burada müvafiq qanunvericilikdə dəyişiklik olub. Kreditlərə müraciət banklara getmədən poçt vasitəsilə belə həyata keçirilə bilər. Bu da kreditlərin əlçatanlığına öz müsbət təsirini göstərəcəkdir".

Ekspert kredit faizlərinin yüksək olması məsələsinə aydınlıq gətirib. Onun sözlərinə görə, hazırkı vəziyyətdə kredit faizlərinin aşağı düşməsi gözlənilmir:

" Azərbaycanda istehlak kreditlərinin faizləri böyükdür. Biznes kreditlərinin faizləri də çoxdur. Amma istehlak kreditləri ilə münasibətdə daha aşağıdır. Bununda müxtəlif səbəbləri və təsir edən amillər var. Biz də bu gün bankların kreditləri depozitlərdən formalaşır. Depozit vəsaitlərini cəlb etmək üçün daha yüksək kreditlə faizlər təkliflər edirlər. Bu da sözsüz ki, kreditlərin bahalaşmasına səbəb olub. Bu baxımdan bu məsələyə müəyyən nizam və idarəetmənin təkmilləşdirilməsi, bank sektorunun sağlamlaşdırılmasına ehtiyac var. Ümumiyyətlə ölkədə banklar daha çox ucuz və xaricdən vəsait cəlb etməklərinə imkan yaradılmalıdır. Bu da kreditlərin ucuzlaşmasına öz təsirini göstərə bilər. Bugünkü vəziyətdə bankların kredit faizlərinin aşağı düşməsi real görünmür".

Sevda Səfərova

Telegramda izləyin