Əlvida, 24 saat: Yer kürəsində 25 saatlıq günün görünəcəyi tarix açıqlandı

Əlvida, 24 saat: Yer kürəsində 25 saatlıq günün görünəcəyi tarix açıqlandıAlimlər Yer kürəsinin fırlanmasının gələcəkdə tədricən zəifləyəcəyini bildirirlər. Bu proses nəticəsində günün uzunluğu artır və çox uzaq gələcəkdə 24 saatlıq günün 25 saata qədər uzanması ehtimalı müzakirə olunur.

Bu barədə "Econews" yazır.

Günün dəyişkənliyi

Gündəlik həyatda biz 24 saatlıq sistemi sabit qəbul etsək də, bu rəqəm tamamilə dəyişməz deyil. Astronomik ölçmələr göstərir ki, Yer həm Günəşə görə, həm də uzaq ulduzlara görə fərqli sürətlə fırlanır. Ulduzlara görə ölçülən "ulduz günü" daha qısadır.

Günəşə görə təyin edilən "günəş günü" isə Yer həm fırlandığı, həm də Günəş ətrafında hərəkət etdiyi üçün bir qədər uzundur. Uzun zaman kəsiyində bu dəyər çox kiçik miqyasda olsa da dəyişir.

Ayın əsas təsiri

Bu dəyişmənin əsas səbəbi Yer ilə Ay arasındakı qravitasiya qarşılıqlı təsiridir. Ayın cazibəsi okeanlarda qabarma və çəkilmələr yaradır. Bu proses zamanı su kütlələrinin hərəkəti Yer fırlanmasına qarşı kiçik bir "əyləc" effekti yaradır.

Nəticədə Yer çox yavaş şəkildə enerji itirir və fırlanma sürəti azalır. Eyni zamanda Ay da Yerdən tədricən uzaqlaşır.

Alimlər bunu çox sadə bir nümunə ilə izah edirlər: fırlanan kreslonu ayaqla yüngülcə yavaşlatmaq kimi. Hərəkət dayanmasa da, sürət azalır.

Necə ölçülür?

Bu dəyişiklik insan həyatı üçün hiss olunacaq səviyyədə deyil. Alimlər bunu atom saatları ilə astronomik müşahidələri müqayisə edərək müəyyən edirlər.

Tarixi günəş tutulmaları, dəqiq vaxt ölçmələri və müasir peyk sistemləri Yer fırlanmasındakı çox kiçik fərqləri üzə çıxarmağa imkan verir. Bu sahədə NASA, eləcə də Beynəlxalq Yer Fırlanması və Referens Sistemləri Xidməti kimi qurumlar mütəmadi məlumatlar dərc edir. Bəzi hallarda dünya vaxtını Yer fırlanmasına uyğunlaşdırmaq üçün artıq saniyələr də əlavə edilir.

25 saatlıq gün nə vaxt mümkündür?

Hazırkı elmi hesablamalara görə, 25 saatlıq günün formalaşması təxminən 200 milyon il kimi çox uzaq bir zaman miqyasında mümkündür. Bu nəticə Yer-Ay sisteminin eyni şəkildə inkişaf etməyə davam edəcəyi fərziyyəsinə əsaslanır. Alim Norman Murray və Toronto Universiteti ilə bağlı tədqiqatlar bu uzunmüddətli dəyişimi araşdıran işlər sırasındadır.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, bu dəyişiklik insan sivilizasiyasına və ya təqvim sisteminə yaxın gələcəkdə heç bir təsir göstərməyəcək.

Digər təsir edən amillər

Yer fırlanmasına yalnız Ay təsir etmir. Qütb buzlaqlarının əriməsi, yeraltı suların hərəkəti və iqlim dəyişiklikləri də planetin kütlə paylanmasını dəyişdirərək çox kiçik təsirlər yarada bilər.

NASA bu proseslərin Yer fırlanmasına mikroskopik səviyyədə təsir etdiyini qeyd edir. Hətta böyük miqyaslı mühəndislik layihələrinin belə nəzəri olaraq çox kiçik dəyişikliklər yaratması mümkündür.

25 saatlıq gün ideyası elmi baxımdan real olsa da, bu dəyişikliklər o qədər yavaşdır ki, insan həyatı üçün praktik əhəmiyyət daşımır. Yer fırlanması milyard illər ərzində dəyişən dinamik bir sistem kimi qalır. (Qaynarinfo.az)


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı   Baxılıb: 446   Tarix: 26 aprel 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Orqanizmdə xroniki iltihabı azaldan məhsullar

Qidalanma mütəxəssisləri orqanizmdə iltihabi prosesləri azaltmağa kömək edən qida məhsullarını açıqlayıblar. Aparılan tədqiqatlar göstərir ki, xroniki iltihab ürək-damar xəstəlikləri və diabet də daxil olmaqla, bir sıra ciddi problemlərin riskini artırır. "Healthline" portalına istinadən xəbə

17 iyun
.

Avropa İttifaqı Rusiyaya qarşı əlavə sanksiyalar tətbiq etdi

Avropa İttifaqı (Aİ) Rusiyaya qarşı əlavə sanksiyalar qəbul edərək Rusiya Federasiyasına dost olan ölkələrdən də daxil olmaqla 80-dən çox fiziki və hüquqi şəxsi "qara siyahı"ya salıb. xəbər verir ki, bu barədə Aİ Şurası məlumat yayıb. Sanksiyalar aşağıdakılara qarşı tətbiq edilib:. - "LUKOY

15 iyun
.

Alimlər Yeri Günəş qasırğalarından qorumağın yolunu tapıblar

Yeri əlverişsiz kosmik hava şəraitindən maqnitosfer - Günəşin təhlükəli hissəciklərini əks etdirən maqnit qabarcığı qoruyur. Əvvəllər bəşəriyyət yalnız qasırğaları proqnozlaşdıra və onların nəticələrinə hazırlaşa bilirdisə, indi Boston Universitetinin tədqiqatçıları "StormWall" adlı aktiv müdafi

14 iyun
.

Azərbaycanda ən çox ziyarət edilən şəhərlər bəlli oldu

"Qəbələ və Şəki şəhərləri Azərbaycana səfər edən turistlər üçün Bakıdan sonra ən populyar istiqamətlərdir". xəbər verir ki, bu barədə TASS agentliyinə Azərbaycan Turizm Bələdçiləri Assosiasiyasının (ATGA) İdarə Heyətinin sədri Tural Musayev məlumat verib. T.Musayevin sözlərinə görə, bunun əsa

14 iyun
.

"LinkedIn" mesajını spam sanmışdı, milli komandaya çağırıldığını 9 ay sonra öyrəndi

2026-cı il Dünya Kubokunda İspaniya ilə qolsuz heç-heçə edərək diqqətləri üzərinə çəkən Yaşıl Burun Adalarının futbolçusu Piko Lopes maraqlı hekayəsi ilə gündəmə gəlib. xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, 33 yaşlı müdafiəçi peşəkar futbolçu olmamışdan əvvəl bank sektorunda çalışıb. Yaşıl Burun Adalar

17 iyun
.

Duzun saxta olduğunu öyrənməyin asan yolu

Supermarket rəflərində onlarla oxşar duz növünə rast gəlmək olar. Qablaşdırmadakı "təbii" və "əlavəsiz" etiketlər çox vaxt çaşdırıcı olur. Bir çox insan süfrəsinə qoyduqları məhsulun həqiqətən yüksək keyfiyyətli olub-olmadığını müəyyən etməkdə çətinlik çəkir. -ın xəbərinə görə, bununl

14 iyun
.

Qarpız toxumu yemək olarmı? Dietoloqların cavabı təəccübləndirdi

Uşaqlıqdan bəri bir çoxumuz qarpız tumunu udmağın zərərli olduğunu eşitmişik. Lakin dietoloqlar bildirirlər ki, qarpız tumlarını udmaq tamamilə təhlükəsizdir və onlar sağlamlıq üçün bir sıra faydalı xüsusiyyətlərə malikdir. xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, ABŞ Milli Qarpızın Təbliği Şurasını

18 iyun
.

Sevgilisinin arvadını izləyən DÜNYA ULDUZUNDAN yeni xəbər

Dünyaca məşhur "Love Island" realiti-şousunun ulduzu Huda Mustafa haqqında yayılan qalmaqallı videodan sonra ilk dəfə ictimaiyyət qarşısında görüntülənib. TMZ-ya istinadən xəbər verir ki, Huda Mustafa Los-Ancelesdə keçirilən tədbirlərdən birində kameralara tuş gəlib. O, son günlər ətrafınd

17 iyun
.

Nagihana nə içizdirdilər? "Survivor 2026"-da qalmaqal - VİDEO

"Survivor 2026" yarışmasında final üçlüyünə vəsiqə uğrunda keçirilən dörddəbir final duelində Sercan Yıldırım mübarizəni dayandırıb. O, güclü rəqibi Nagihan Karadereye məğlub olaraq yarışma ilə vidalaşıb. xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, gərgin keçən qarşılaşmadan sonra böyük məyuslu

18 iyun