Yupiter texniki olaraq Günəş ətrafında fırlanmır: Yer tez-tez eyni vəziyyətdə olur

Yupiter texniki olaraq Günəş ətrafında fırlanmır: Yer tez-tez eyni vəziyyətdə olurQalileo Qaliley 1610-cu il yanvarın 7-də öz əl istehsalı teleskopu ilə Yupiterin peyklərini müşahidə edərkən bəşəriyyətə ilk dəfə olaraq Yer ətrafında fırlanmayan səma cisimlərinin mövcudluğunu göstərən sübutlar təqdim etmişdi. Ulduz paralaksının müşahidə edilməsi üçün - Ptolemeyin Günəş və planetlərin Yer ətrafında fırlandığı köhnə modelinə son zərbəni vuran əsas sübut üçün - əsrlər lazım olsa da, bu kəşf kosmosda bəzi cisimlərin Yer ətrafında fırlanmadığını göstərdi və heliosentrik modelin kainatı daha yaxşı izah edə biləcəyini ortaya qoyub.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "IFL Science" yazır.

Lakin sonrakı kəşflər vəziyyəti daha da mürəkkəbləşdirərək göstərib ki, Yupiter texniki olaraq Günəş ətrafında deyil, Günəşdən kənarda yerləşən bir nöqtə ətrafında fırlanır.

Kütlə baxımından Günəş öz sisteminin 99,86 faizini təşkil edir, qalan 0,14 faizi isə planetlər, cırtdan planetlər, peyklər, kometlər və asteroidlərdən ibarətdir. Lakin cazibə qüvvəsi yalnız bir tərəfli deyil: Yer sizi özünə çəkdiyi kimi, siz də Yeri cüzi şəkildə özünüzə çəkirsiniz. Eyni prinsip planetlər və Günəş arasında da keçərlidir. Buna görə də obyektlər təkcə bir-birinin ətrafında deyil, ümumi kütlə mərkəzi - barisentir ətrafında hərəkət edir.

Yupiter Günəş sistemindəki planetlər arasında ən böyük kütləyə malikdir (Günəş istisna olmaqla ümumi kütlənin təxminən 70 faizi) və bu səbəbdən Yupiter-Günəş sisteminin barisentri Günəşin daxilində deyil, onun səthindən kənarda yerləşir.

Yer və Ay sistemində də oxşar vəziyyət mövcuddur: onlar da ümumi barisentir ətrafında fırlanır və bu nöqtə Yerin mərkəzindən təxminən 5000 kilometr məsafədə yerləşir.

NASA-nın məlumatına görə:

"Yupiter Yerdən xeyli böyükdür. Onun kütləsi 318 dəfə daha çoxdur. Nəticədə Yupiter-Günəş sisteminin barisentri Günəşin mərkəzində deyil. Əslində o, Günəşin səthindən kənarda yerləşir. Günəş sistemimiz bütövlükdə də bir barisentirə malikdir. Günəş, Yer və bütün planetlər həmin kütlə mərkəzi ətrafında fırlanır".

Yupiter və Saturn kimi qaz nəhənglərinin böyük kütləsi səbəbindən Günəş sisteminin barisentri çox vaxt Günəşin mərkəzindən kənarda yerləşir. Bu isə o deməkdir ki, sadələşdirilmiş "bütün planetlər Günəş ətrafında fırlanır" təsəvvürü texniki baxımdan tam dəqiq deyil.

Əslində bütün sistem - Günəş də daxil olmaqla - ümumi kütlə mərkəzi ətrafında hərəkət edir və bu nöqtə bəzən Günəşin içində, bəzən isə onun xaricində yerləşir. Yupiter kimi böyük kütləyə malik cisimlər isə bu balansı daha da dəyişir.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada   Baxılıb: 2438   Tarix: 13 may 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Fransa Ukraynaya 2 qırıcı verəcək

Fransa Ukraynaya hərbi dəstək çərçivəsində bu ölkəyə 2 ədəd "Mirage 200-5F" tipli qırıcı təyyarə tədarük edəcək. "Yeni Sabah" xəbər verir ki, rəsmi Parisin bu addımı Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin hava məkanını müdafiə etmək qabiliyyətinin artırılması və cəbhə xəttində hava üstünlüyünü

19 noyabr
.

"GTA 6" tarixin ən böyük açılışına imza atdı: İlk gündə ilin rekord vuran filminə çatdı

13 ildən sonra təqdim edilən "Grand Theft Auto 6" (GTA 6) əyləncə sənayesi tarixinin ən böyük açılışına imza atıb. xəbər verir ki, oyun elə ilk gündə 24,5 milyondan çox nüsxə satılaraq təxminən 2,36 milyard dollar gəlir gətirib. Bu barədə "Sensor Tower" analitik platforması məluma

20 noyabr
.

Si Cinpin ABŞ və Rusiyanı qlobal çağırışlara qarşı birgə mübarizəyə çağırıb

Çin, Rusiya və ABŞ tarixdən dərs çıxarmalı və qlobal çağırışlara qarşı birgə mübarizə aparmalıdırlar. xəbər verir ki, bunu Çin Sədri Si Cinpin APEC sammitində ABŞ və Rusiya liderləri Donald Tramp və Vladimir Putinlə üçtərəfli görüşündə bildirib. O vurğulayıb ki, böyük dövlətlər dünyada sülhün və sabitliyi

19 noyabr
.

Orta Dəhlizin tam gücü ilə işləməsi üçün 18,5 milyard avro investisiya tələb olunacaq

Avropa İttifaqı (Aİ) Mərkəzi Asiya istiqamətində alternativ logistika marşrutlarına və emal güclərinə olan tələbatı fəal şəkildə artırır, lakin Orta Dəhlizin tam işə salınması üçün 18,5 milyard avro məbləğində kapital qoyuluşu tələb olunacaq. Bu barədə "Report" "UkrAgroConsult" analiti

21 noyabr
.

Estoniya dekabrdan Rusiya ilə sərhədini bağlayır

Estoniya hökuməti dekabrın 1-dən Rusiya ilə sərhəddəki avtomobil keçid məntəqələrinin fəaliyyətini dayandırmaq qərarına gəlib. xəbər verir ki, bu barədə Baltikyanı ölkənin Baş naziri Kristen Mixal mətbuat konfransında bildirib. Onun sözlərinə görə, Estoniya ilə Rusiya arasında avtomobil nəqliyyatı il

20 noyabr
.

Gürcüstanda matəm elan edildi

Tbilisidə ötən gün yaşayış binasında partlayış nəticəsində 6 nəfərin həlak olması ilə bağlı noyabrın 22-si Gürcüstanda matəm elan edilib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu barədə Gürcüstan hökuməti qərar qəbul edib. Qərara əsasən, həmin gün ölkə boyu Gürcüstanın dövlət bayraqları yarıya endiriləcək

20 noyabr
.

Rusiya Ukraynaya hücumlarını gücləndirdi - Xarici səfirliklər də zərər gördü

Rusiya-Ukrayna müharibəsində gərginlik daha da artıb. Rusiya ordusu Ukraynaya qarşı genişmiqyaslı raket və pilotsuz uçuş aparatı hücumu həyata keçirib. Hücumun əsas hədəflərindən biri paytaxt Kiyev olub. Rusiya ballistik və qanadlı raketlərdən, eləcə də reaktiv mühərrikli dronlardan istifadə edib. Kiye

20 noyabr
.

ABŞ-ın İrana qarşı hərbi əməliyyatlarının xərci 48,3 milyard dolları ötüb

ABŞ-ın İrana qarşı həyata keçirdiyi hərbi əməliyyatlara çəkdiyi xərclər 48,3 milyard dollara çatıb. xəbər verir ki, bu barədə Pentaqonun maliyyə məsələləri üzrə nümayəndəsi Artur Miller açıqlama verib. Onun sözlərinə görə, noyabrın 13-nə olan məlumata əsasən, fevralın sonunda başlayan münaqişə ilə bağl

20 noyabr
.

Paşinyan Anna Akopyanla bir yerdə yaşayır? - CAVAB

Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan həyat yoldaşı Anna Akopyanın Yerevan meri və paytaxtın problemləri ilə bağlı tənqidinə münasibət bildirib. -ın Ermənistan mediasına istinadən xəbərinə görə, noyabrın 19-da keçirilən brifinqdə Paşinyan tənqidi necə qəbul etməsi ilə bağlı suala cavab olaraq bildiri

19 noyabr