Z nəslinin "dəhşətli" hesab etdiyi köhnə valideyn qaydaları

Z nəslinin "dəhşətli" hesab etdiyi köhnə valideyn qaydalarıSon illər Z nəslinin valideynlik yanaşmaları ilə bağlı baxışları geniş müzakirə olunur. Bir tərəfdən "anlayışlı valideyn" metodlarından uzaqlaşma müşahidə edilsə də, digər tərəfdən 1960-70-ci illərdə tətbiq olunan sərt qaydaların bir çoxu bu gün gənclər tərəfindən qəbuledilməz hesab edilir.

Qaynarinfo yourtango-ya istinadən xəbər verir ki, Z nəsli uşaqları "real həyata hazırlamağın" vacibliyini qəbul etsə də, əvvəlki nəsillərin avtoritar tərbiyə üsullarını düzgün yanaşma saymır. Mütəxəssislər bildirirlər ki, həmin dövrdə normal qəbul edilən bir çox davranış indi psixoloji baxımdan zərərli hesab olunur.

"Böyüklərə sözsüz itaət etməlisən"

60-70-ci illərdə ailələrdə sərt iyerarxiya hökm sürürdü. Uşaqların böyüklərə etiraz etməsi və ya öz fikrini müdafiə etməsi xoş qarşılanmırdı. "Çünki mən belə dedim" yanaşması valideyn tərbiyəsinin əsas prinsiplərindən biri sayılırdı.

Bu gün isə Z nəsli uşaqların seçim haqqının və fərdi sərhədlərinin qorunmasının vacib olduğunu düşünür.

Boşqabı tam bitirmək məcburiyyəti

Həmin dövrdə yeməyi boşqabda saxlamaq hörmətsizlik hesab olunurdu. Xüsusilə qıtlıq dövrlərini yaşamış ailələrdə yeməyin israf edilməsinə qarşı sərt münasibət vardı.

Müasir yanaşmalara görə isə uşaqları məcburi şəkildə yemək yeməyə vadar etmək onların qida ilə münasibətinə və sağlamlıq davranışlarına mənfi təsir göstərə bilər.

Psixoloji problemlər gizli saxlanılırdı

Keçmişdə depressiya, narahatlıq və digər psixoloji problemlər barədə danışmaq ayıb sayılırdı. Valideynlər uşaqlardan emosiyalarını gizlətməyi tələb edir, terapiya və psixoloji dəstəyə isə mənfi yanaşırdılar.

Bu gün isə Z nəsli emosional sağlamlıq mövzusunda daha açıq mövqe nümayiş etdirir.

Dini qaydalar müzakirə olunmurdu

Bir çox ailədə dini qaydalara əməl etmək məcburi idi. Uşaqların seçim haqqı demək olar ki, yox idi.

Müasir gənclər isə din və mənəviyyata daha fərdi və çevik yanaşmağa üstünlük verirlər.

"Problemini özün həll et"

Keçmişdə uşaqların çətinliklər qarşısında dözümlü olması əsas prinsip hesab olunurdu. Valideynlər emosional dəstək göstərməkdənsə, uşaqların problemləri özlərinin həll etməsini istəyirdilər.

Xüsusilə X nəslinin nümayəndələri erkən yaşlarından müstəqil olmağa məcbur qaldıqlarını bildirirlər.

"Valideyn dost deyil"

60-70-ci illərdə valideynlər özlərini daha çox qayda qoyan rəhbər kimi aparırdılar. Emosional yaxınlıq və dost münasibəti zəif idi.

Müasir valideynlik anlayışında isə həm qayda, həm də emosional yaxınlığın balanslı şəkildə qorunmasının vacibliyi vurğulanır.

Böyüklərə kor-koranə hörmət

Keçmişdə yaşlılara etiraz etmək və ya sərhəd qoymaq tərbiyəsizlik sayılırdı. Bu isə bəzi hallarda uşaqların özlərini müdafiə etməsini çətinləşdirirdi.

Z nəsli isə hörmətin qarşılıqlı olmalı olduğunu düşünür.

Sevgi və tərif şərtli idi

Bir çox ailədə uşaqlar yalnız uğurlu olduqda və ya itaət etdikdə tərif alırdı. Valideyn sevgisi bəzən "mükafat sistemi" kimi qəbul edilirdi.

Psixoloqlar hesab edir ki, bu yanaşma uşaqların özünəinamına mənfi təsir göstərə bilər.

"Küçə işıqları yanana qədər evə gəlmə"

Həmin dövrdə uşaqlar günün böyük hissəsini küçədə, nəzarətsiz keçirirdilər. Bu, normal həyat tərzi sayılırdı.

Müasir valideynlər isə təhlükəsizlik narahatlıqları səbəbindən uşaqlara daha çox nəzarət etməyə çalışırlar.

Uşağı hər kəs cəzalandıra bilərdi

Əvvəllər qonşular və qohumlar da uşağın tərbiyəsinə müdaxilə edə bilir, cəza verə bilirdilər. Bu, "uşağı bir kənd böyüdər" düşüncəsinin bir hissəsi idi.

Bu gün isə valideynlər şəxsi sərhədlərə daha həssas yanaşır və başqalarının uşaqlarına müdaxiləsini qəbul etmirlər.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı   Baxılıb: 833   Tarix: 20 may 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Bu iki paltarı heç vaxt bir yerdə yumayın

Bir çoxumuz vaxta qənaət etmək üçün bütün paltarları eyni səbətdə toplayıb birlikdə yuyuruq. Lakin mütəxəssislər ağır qış geyimləri ilə həssas parçaların heç vaxt eyni qazanda yuyulmaması lazım olduğunu bildirirlər. xəbər verir ki, həssas geyimlər adətən tor içində, soyuq suda yuyulmalıdır. Ağır parçala

10 oktyabr
.

Payızda səhərlər yuxudan oyanmağın çətin olmasının SƏBƏBİ

Mütəxəssislər səhərlər daha asan və tez ayılmağa kömək edən bir neçə üsul açıqlayıblar. xəbər verir ki, soyuq havaların başlaması ilə səhərlər oyanmaq daha da çətinləşir. Gün işığının azalması həqiqətən də orqanizmin daxili bioloji ritmlərinə təsir göstərə bilər. Neyrobioloq və yuxu üzrə mütəxəssis Elliso

4 oktyabr
.

Elektromobillər su maneələrini niyə ənənəvi avtomobillərdən daha yaxşı keçir? - Ekspert rəyi

"Heç vaxt qəzaya düşməmiş və saz vəziyyətdə olan elektromobil dərin su gölməçələrindən və su maneələrindən daxiliyanma mühərrikli avtomobillərlə müqayisədə daha yaxşı keçə bilir". xəbər verir ki, bunu rusiyalı avtomobil eksperti Yevgeni Laduşkin RT-yə müsahibəsində bildirib. Onun sözlərin

11 oktyabr
.

Yatmazdan əvvəl dabanınıza limon sürtün: Gözlənilməz faydaları

Mütəxəssislər uzun illərdir gecələr yatmazdan əvvəl ayaq altına limon sürtməyi tövsiyə edirlər. Tərkibindəki limonene, sitrik turşu və C vitamini sayəsində təbii vasitə olan limonun bu üsulu bir çox problemdən qurtulmağa kömək edir. xəbər verir ki, sitrik turşu gecə boyunca işləyərək dabanlardakı öl

10 oktyabr
.

Belə pomidorları almayın

Pomidor alarkən yalnız rənginə və zahiri görünüşünə diqqət etmək kifayət deyil. Hətta yetişmiş və iştahaçan görünən pomidorların arasında keyfiyyətsiz və ya xarab olmağa başlayan məhsullar ola bilər. Mütəxəssislər bazarda və mağazada pomidor seçərkən bir neçə vacib əlamətə diqqət etməyi tövsiyə edirlər

11 oktyabr
.

Yemək bişirəndə bu səhv qaz xərcinizi artırır - Qənaətin sadə yolu

Yemək bişirərkən qaz gözünü qabın ölçüsünə uyğun seçməmək əlavə qaz sərfiyyatına səbəb olur. Kiçik görünən bu səhv zamanla xərcləri artıra bilər. Qaza qənaət etməyin ən sadə yollarından biri qazanın və ya tavanın ölçüsünə uyğun qaz gözündən istifadə etməkdir. Kiçik qazanı böyük qaz gözünün üzərinə qoyma

11 oktyabr
.

Azərbaycanda ən gənc müəllimin neçə yaşı var?

2026-cı il üzrə dövlət ümumi təhsil müəssisələrində çalışan müəllimlərdən ən gəncinin 19, ən yaşlı müəllimin isə 81 yaşı var. AZƏRTAC-a istinadən bildirir ki, bu barədə Məktəbəqədər və Ümumi Təhsil üzrə Dövlət Agentliyindən (MÜTDA) məlumat verilib

4 oktyabr
.

Pulsuz "Wi-Fi" sizə baha başa gələ bilər - Səbəb

Bakıda restoran, hotel və digər ictimai məkanlarda parolsuz "Wi-Fi" şəbəkələrindən istifadə geniş yayılıb. Lakin mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər ki, belə şəbəkələrə ehtiyatsız qoşulmaq şəxsi və maliyyə məlumatlarının ələ keçirilməsi ilə nəticələnə bilər. xəbər verir ki, Baku TV-nin sorğusund

3 oktyabr
.

Yaş saçla yatmayın: Bu riski artıra bilər

Yaş saçla yatmaq vərdişi zamanla saçların görünüşünə və vəziyyətinə mənfi təsir göstərə bilər. Mütəxəssislərin sözlərinə görə, saç yaş olduqda daha həssas vəziyyətə düşür. Su saç telinin müvəqqəti olaraq şişməsinə səbəb olur və nəticədə saçın xarici qoruyucu təbəqəsi olan kutikula xarici təsirlərə qarş

4 oktyabr