Avropanın sərhəd təhlükəsizliyi sual altında: Seutada yaşananlar nədən xəbər verir?

Avropanın sərhəd təhlükəsizliyi sual altında: Seutada yaşananlar nədən xəbər verir?İspaniyanın Seuta anklavında baş verən son hadisələr Avropa İttifaqının miqrasiya və sərhəd təhlükəsizliyi siyasətini yenidən diqqət mərkəzinə gətirib. Qısa müddətdə yaşanan kütləvi miqrasiya axını həm təhlükəsizlik, həm də geosiyasi risklərlə bağlı müzakirələri gücləndirib. Bəs məsələnin mahiyyəti əslində nədən ibarətdir və Avropa üçün hansı strateji çağırışlar gündəmə gəlir?

Siyasi elmlər üzrə fəlsəfə doktoru, politoloq Şəbnəm Həsənova Oxu.Az-a açıqlamasında bildirib ki, Seuta böhranı miqrasiya, geosiyasət və Avropanın sərhəd təhlükəsizliyi dilemmasını üzə çıxardı:

"Orada baş verən son hadisələr Avropa İttifaqının (Aİ) miqrasiya və sərhəd təhlükəsizliyi siyasətinin hələ də ciddi sınaqlarla üz-üzə olduğunu bir daha nümayiş etdirdi. Qısa müddət ərzində on minlərlə insanın Mərakeşdən İspaniyanın anklavına keçməsi təkcə humanitar böhran yaratmadı, həm də Avropanın xarici sərhədlərinin nə dərəcədə etibarlı qorunduğu ilə bağlı sualları yenidən gündəmə gətirdi".

"Seuta və Melilya coğrafi baxımdan Afrikada yerləşsələr də, hüquqi baxımdan İspaniya və Avropa İttifaqının əraziləridir. Bu səbəbdən burada baş verən hər hansı sərhəd böhranı yalnız İspaniyanın deyil, bütövlükdə Avropa İttifaqının təhlükəsizlik məsələsinə çevrilir. Hadisələrin miqyası göstərir ki, məsələ təkcə qeyri-qanuni miqrasiya ilə məhdudlaşmır. Bir gecə ərzində təxminən 50 min nəfərin sərhədi qanunsuz keçməsi nəzarətin zəifləməsi ilə yanaşı, geosiyasi amillərin də prosesə təsir etdiyini göstərir. Bir sıra ekspertlər bunu Mərakeşlə Əlcəzair arasındakı regional rəqabət, həmçinin İspaniyanın son dövrdə hər iki ölkə ilə münasibətlərində yaranan dəyişikliklər fonunda qiymətləndirirlər. Bu isə miqrasiyanın bəzən siyasi təzyiq vasitəsinə çevrilə bildiyini bir daha ortaya qoyur", - deyə politoloq vurğulayıb.

Onun sözlərinə görə, Avropa İttifaqı uzun illərdir miqrasiya siyasətində vahid mövqe formalaşdırmaqda çətinlik çəkir:

"Cənub sərhədlərində yerləşən ölkələr daha böyük yük daşıdıqlarını bildirir, digər üzv dövlətlər isə məsuliyyət bölgüsü, sığınacaq prosedurları və sərhəd nəzarəti ilə bağlı fərqli yanaşmalar sərgiləyirlər. Seuta hadisələri bu fikir ayrılıqlarını yenidən üzə çıxardı".

"Böhran Avropa üçün daha bir mühüm reallığı da nümayiş etdirdi. Xarici sərhədlərin təhlükəsizliyi yalnız fiziki maneələr və əlavə hərbi qüvvələrlə təmin edilə bilməz. Miqrasiyanın əsas səbəbləri iqtisadi bərabərsizlik, silahlı münaqişələr, siyasi qeyri-sabitlik və insan alveri şəbəkələrinin fəaliyyətində gizlidir. Bunlar aradan qaldırılmadıqca bənzər hadisələrin təkrarlanması ehtimalı yüksək olaraq qalacaq. Bununla yanaşı, Avropa üçün Mərakeş kimi tranzit ölkələrlə əməkdaşlıq mühüm əhəmiyyət daşıyır. Son illərin təcrübəsi göstərir ki, sərhəd nəzarətində yaranan ən kiçik boşluq belə qısa müddətdə genişmiqyaslı miqrasiya axınına səbəb ola bilir və bu, həm təhlükəsizlik, həm də siyasi baxımdan ciddi nəticələr doğurur. Seutada yaşananlar Avropa İttifaqına bir daha xatırlatdı ki, miqrasiya artıq təkcə humanitar və sosial məsələ deyil. Bu, eyni zamanda xarici siyasət, milli təhlükəsizlik, regional geosiyasət və dövlətlərarası münasibətlərə birbaşa təsir göstərən strateji çağırışdır. Məhz buna görə də Aİ-nin xarici sərhədlərinin qorunması, miqrasiya siyasətinin koordinasiyası və tranzit ölkələrlə əməkdaşlığın gücləndirilməsi yaxın dövrdə Avropa gündəliyinin əsas prioritetlərindən biri olaraq qalacaq", - deyə müsahibimiz vurğulayıb.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Siyasət   Baxılıb: 539   Tarix: 01 avqust 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Prezident və xanımının şərəfinə rəsmi nahar verilib

Noyabrın 21-də Hanoyda Vyetnam Sosialist Respublikasının Prezidenti To Lamın və xanımı No Fon Linin adından Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin və birinci xanım Mehriban Əliyevanın şərəfinə rəsmi nahar verilib. AZƏRTAC-a istinadən xəbər verir ki, prezidentlər tədbirdə çıxış ediblər

21 noyabr
.

Prezident İlham Əliyev Vyetnam Xəbər Agentliyinə müsahibə verib

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev Vyetnam Xəbər Agentliyinə (VNA) müsahibə verib. AZƏRTAC-a istinadən müsahibəni təqdim edir:. - Hörmətli cənab Prezident, ikitərəfli əməkdaşlığın tarixində yeni mərhələnin başlanması ilə əlamətdar olacaq Vyetnama qarşıdakı rəsmi səfəriniz ərəfəsində Si

19 noyabr
.

İlham Əliyevlə xanımını belə qarşıladılar - Video - Fotolar

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin noyabrın 21-də Vyetnam Sosialist Respublikasının paytaxtı Hanoyda rəsmi qarşılanma mərasimi olub. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, Vyetnamın və Azərbaycanın Dövlət bayraqlarının dalğalandığı meydanda Prezident İlham Əliyevin şərəfinə fəxri qarovul dəstəsi düzülmüşdü

21 noyabr
.

Prezident İlham Əliyev: "Vyetnam biznesinin Azərbaycan iqtisadiyyatında iştirakı münasibətlərin mühüm tərkib hissəsidir"

"Vyetnam biznesinin Azərbaycan iqtisadiyyatında iştirakı da ikitərəfli münasibətlərin mühüm tərkib hissəsidir". AZƏRTAC-a istinadən xəbər verir ki, bu fikir Prezident İlham Əliyev Vyetnam Xəbər Agentliyinə (VNA) müsahibəsində səsləndirib. "Tikinti və infrastrukturun inkişafı, həmçini

19 noyabr
.

Əliyev Vyetnam Milli Assambleyasının sədri ilə bir arada - Fotolar - Yenilənib

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev bu gün Hanoyda Vyetnamın Milli Assambleyasının sədri Çan Tan Man ilə görüşüb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bununla bağlı Prezidentin Mətbuat Xidməti məlumat yayıb. *. Görüşdə çıxış edən Milli Assambleyanın sədri Çan Tan Man deyib:. - Sosial və iqtisadi sahələrd

20 noyabr
.

Məsud Pezeşkian İranda Qərbi Azərbaycana qarşı ədalətsizlikdən danışdı - Video

İran Prezidenti Məsud Pezeşkian ölkənin əyalətləri arasında mövcud olan sosial-iqtisadi bərabərsizlikdən bəhs edərək, Qərbi Azərbaycan ostanının digər bölgələrdən geri qalmasını nümunə göstərib. xəbər verir ki, bu barədə İranın "Fars" informasiya agentliyi məlumat yayıb. Dövlət başçısının sözlərin

21 noyabr
.

25 Noyabr - Kəlbəcər Şəhəri Gününü qalib və güclü ölkənin vətəndaşları kimi qeyd etmək qürurvericidir

2020-ci il noyabrın 25-i Azərbaycan tarixinə Kəlbəcərin erməni işğalından azad edildiyi gün kimi yazılıb. Prezident İlham Əliyevin 2023-cü il iyulun 31-də imzaladığı Sərəncama əsasən, bu şanlı tarix Kəlbəcər Şəhəri Günü kimi qeyd olunur. Kəlbəcər 1930-cu il avqustun 8-də inzibati rayon statusu alıb

21 noyabr
.

Prezident Almaniyanın XİN rəhbərini qəbul etdi - Foto

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev bu gün Almaniya xarici işlər naziri Yohan David Vadefulun başçılıq etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, qonaq, ilk növbədə, Almaniya Prezidenti Frank-Valter Ştaynmayerin və Federal Kansler Fridrix Mertsin salamlarını dövlət başçısın

17 noyabr
.

İki ölkə arasında iqtisadi münasibətlər yeni mərhələdə

Vyetnamın iqtisadi gücü, sənaye və istehsal potensialı, Azərbaycanın enerji resursları, tranzit imkanları və əlverişli coğrafi mövqeyi qarşılıqlı iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi üçün ciddi zəmin yaradır. Prezident İlham Əliyevin Vyetnam Xəbər Agentliyinə verdiyi müsahibə iki ölkə arasında iqtisad

20 noyabr