Suyun altında sirli ildırımlar çaxır: Alimlər səbəbini tapa bilmir
Sakit okeanda əsrlərdir müşahidə olunan və "te lapa" ("işıq parıltısı") adlandırılan sirli sualtı işıq saçmaları alimlər üçün hələ də açılmamış təbiət hadisələrindən biri olaraq qalır.
Qaynarinfo xəbər verir ki, "Popular Mechanics" nəşrinin yazdığına görə, bu hadisə okeanın dərinliklərində heç bir tufan olmadan yaranan ildırıma bənzər ani işıq parıltıları şəklində müşahidə olunur və demək olar ki, dərhal yox olur.
Məlumata görə, qədim polineziyalı dənizçilər bu işıq saçmalarından naviqasiya məqsədilə istifadə edirdilər. Onların müşahidələrinə əsasən, "te lapa" adətən ən yaxın quru istiqamətində görünür və gecə vaxtı, eləcə də buludlu havada adaların yerini müəyyənləşdirməyə kömək edirdi.
Alimlər bu fenomeni artıq bir neçə onillikdir araşdırsalar da, onun mənşəyi ilə bağlı vahid elmi izah hələ də mövcud deyil.
Əsas fərziyyələrdən birinə görə, "te lapa" Sakit okeanı əhatə edən "Alov halqası" adlanan tektonik zonadakı geoloji proseslərlə əlaqəli ola bilər. Ehtimal edilir ki, sualtı vulkanlar və hidrotermal mənbələr yaxınlığında güclü elektrik boşalmaları baş verir.
Tədqiqatçılar bildirirlər ki, dəniz suyu elektrik cərəyanını yaxşı keçirsə də, qaz qabarcıqları, kəskin temperatur fərqləri və müxtəlif minerallar elektrik yükünü qısa müddətə toplayaraq sonradan parlaq işıq şəklində buraxa bilər.
Digər ehtimala görə isə bu hadisə biolüminessensiya yaradan mikroorqanizmlərlə bağlıdır. Bu mikroskopik yosunlar mexaniki təsir nəticəsində işıq saçır. Laboratoriya təcrübələrində "te lapa" təsvirlərinə bənzər işıq zolaqları əldə edilsə də, onların okeanda müşahidə olunan sirli parıltıların əsas səbəbi olduğu hələ sübuta yetirilməyib.
Alimlər eyni zamanda bəzi geniş yayılmış ehtimalları da istisna ediblər. Araşdırmalar göstərib ki, bu parıltılar nə ulduzların və peyklərin su səthindəki əksi, nə də Müqəddəs Elmo alovları kimi atmosfer elektrik hadisələri ilə əlaqəlidir.
Mütəxəssislərin fikrincə, müasir texnologiyalara baxmayaraq, "te lapa" okeanın ən maraqlı və sirli təbiət hadisələrindən biri olaraq qalır. Onlar hesab edirlər ki, bu fenomenin dəqiq izahı üçün daha həssas müşahidə cihazlarına və əlavə elmi tədqiqatlara ehtiyac var.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada Baxılıb: 1705 Tarix: 06 avqust 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Nemo nöqtəsi: Yerin ən ucqar yeri haradır?
Cənub Sakit okeanında qurudan o qədər uzaq bir ərazi var ki, bəzən buraya ən yaxın insanlar Yer orbitində olan Beynəlxalq Kosmik Stansiyanın (BKS) astronavtları olur. Qaynarinfo xəbər verir ki, söhbət məşhur Nemo nöqtəsindən - okeanın əlçatmazlıq qütbündən gedir. "Mirror"un yazdığına görə
7 sentyabrAntarktida illərlə buz itirdi, sonra qəfil yüz milyardlarla ton topladı
Antarktida müvəqqəti olaraq ümumi ərimə tendensiyasına zidd proses nümayiş etdirərək buz kütləsini artırıb. Alimlər bunun səbəbini buzlu qitədən minlərlə kilometr uzaqda, tropiklərdə aşkar ediblər. Qaynarinfo "Spiders Web"ə istinadən xəbər verir ki, təxminən iki il ərzində Antarktidada il
7 sentyabrİran ABŞ-ı Hörmüz boğazında ticarət gəmiçiliyini pozmaqda ittiham edir
İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqai ABŞ-ı Hörmüz boğazında ticarət gəmiçiliyini pozmaqda günahlandırdı. xəbər verir ki, İranın Ali Milli Təhlükəsizlik Şurasının katibi Möhsün Rzayi bir müddət əvvəl Hörmüz boğazının gəmiçilik üçün tamamilə bağlandığını açıqlamışdı. O, X sosial şəbəkəsindək
7 sentyabr"Twitter" adı uğrunda MƏHKƏMƏ: İlon Mask ilkin qələbə qazandı
ABŞ-nin Delaver ştatının məhkəməsi İlon Maskın "X" şirkətinin iddiası əsasında sosial media sahəsində fəaliyyət göstərən digər startapın "Twitter" adından istifadəsini ilkin olaraq bloklayıb. bu barədə "Reuters" agentliyinə istinadən xəbər verir. Maskın şirkəti federal hakim
6 sentyabrPaşinyan Moskvaya gedəcək
Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan yaxın vaxtlarda Moskvaya səfər edəcək. "Qafqazinfo" "RİA Novosti"yə istinadən xəbər verir ki, bu məlumatı Rusiya Prezidentinin mətbuat katibi Dmitri Peskov açıqlayıb. Peskov səfərin dəqiq tarixinin hələ müəyyən edilmədiyini, lakin ilin sonunadə
7 sentyabrTramp İrana zərbənin anonsunu verdi: "Çox yaxın zamanda"
Birləşmiş Ştatlar "çox yaxın zamanda" İranın Kolanq Qaz-La dağı altında, Natanz yaxınlığında yerləşdiyi ehtimal edilən nüvə obyektinə zərbə endirə bilər. TASS-a istinadən xəbər verir ki, bu barədə ABŞ Prezidenti Donald Tramp Ağ Evdə jurnalistlərin suallarını cavablandırarkən bəyan edib. "Kirk
6 sentyabrRusiyada qadının qarnından 17 kq-lıq şiş çıxdı
Rusiyanın Yekaterinburq şəhərində həkimlər uğurlu əməliyyatla qadının qarın boşluğundan 17 kiloqramlıq nəhəng şiş çıxarıblar. qafqazinfo-ya istinadən xəbər verir ki, bu barədə Sverdlovsk vilayətinin Səhiyyə Nazirliyi məlumat yayıb. Bildirilib ki, qadın uzun müddət çəkisinin artmasına əhəmiyyət verməyi
6 sentyabrABŞ-nin hücum etdiyi üç İran tankerindən biri Oman körfəzində batıb
İranın "M/T Kylo" neft tankeri ABŞ-ın ötən gün endirdiyi raket zərbəsindən sonra Oman körfəzində batıb. "Report" xəbər verir ki, bu barədə ABŞ Silahlı Qüvvələrinin Yaxın Şərq üzrə Mərkəzi Komandanlığı (CENTCOM) məlumat yayıb. "ABŞ hərbçilərinin dəqiqliyi və peşəkarlığı sayəsind
6 sentyabrArgentina Malvin adalarında neft hasilatına görə sanksiyaları sərtləşdirəcək
Argentina Malvin (Folklend) adaları bölgəsində neft hasil edən müəssisələrə qarşı məhdudiyyətləri sərtləşdirməyə hazırlaşır. "RIA Novosti"yə istinadən xəbər verir ki, bu barədə ölkə prezidenti Xavyer Miley bəyan edib. Dövlət başçısı vurğulayıb ki, yaxın aylarda adalarda Böyük Britaniyanın "Rockhoppe
6 sentyabr