Ləğv edilmiş valideynlik hüquqları yenidən bərpa oluna bilərmi? - Vəkildən AÇIQLAMA

Son zamanlar boşanmaların sayının artması ciddi narahatlığa səbəb olur. Xüsusilə də valideynlərin övladları qarşısında öhdəliyi icra etməməsi. Bu uşaqların psixi inkişafına mənfi təsirsiz ötüşmür. Qeyd olunan problemlə əlaqədar son vaxtlar aktual olan məsələlərdən biri də məhkəmələr tərəfindən valideynlik hüququndan məhrumetmə hallarıdır.

Bəs valideynlər hansı hallarda valideynlik hüququndan məhrum edilə bilər?

Mövzu ilə bağlı Sonxeber.az-a danışan vəkil Emil Aslanov bildirib ki, Azərbaycan Respublikasının Ailə Məcəlləsinə əsasən, valideynlik hüquqlarından məhrumetmə yalnız məhkəmə qaydasında həyata keçirilir və valideynin uşaq üzərindəki bütün hüquqlarını (tərbiyə etmək, qorumaq, təmsil etmək) itirməsi deməkdir:

"Bu proses uşağın təhlükəsizliyi və mənafeyini qorumaq məqsədi daşıyır.

Valideynlər və ya onlardan biri aşağıdakı hallarda bu hüquqdan məhrum edilə bilər:

Valideynlik vəzifələrini qəsdən yerinə yetirmədikdə (o cümlədən alimenti qəsdən ödəmədikdə).

Üzrlü səbəb olmadan uşağı doğum evindən və ya digər sosial müəssisədən götürməkdən imtina etdikdə.

Valideynlik hüquqlarından sui-istifadə etdikdə.

Uşaqlara qarşı məişət zorakılığı törətdikdə.

Xroniki alkoqol və ya narkomaniya xəstəsi olduqda.

Uşağın və ya ərinin/arvadının həyatı və ya sağlamlığı əleyhinə qəsdən cinayət törətdikdə.

Kimlər Müraciət Edə Bilər?

İddia qaldırmaq səlahiyyəti aşağıdakı şəxslərə və qurumlara verilir:Valideynlərin hər birinə (digər valideynə).

Uşağın qəyyumuna və ya himayəçisinə.Uşağı tərbiyə edən şəxslərə.

Müvafiq icra hakimiyyəti orqanına (və ya digər səlahiyyətli dövlət qurumlarına).

Uşağın yaxın qohumlarına.

Prokurora.

Hüquqi Nəticələr isə valideyn uşaqla bağlı bütün şəxsi və əmlak hüquqlarını (məsələn, gələcəkdə uşaqdan aliment almaq və ya uşağın əmlakına sahib çıxmaq hüququnu) itirir.Valideynlik hüququndan məhrum edilmə aliment öhdəliyini ləğv etmir - şəxs uşağa maliyyə vəsaiti (aliment) ödəməyə davam etməlidir.Uşaq valideynin razılığı olmadan, qərarın qüvvəyə minməsindən 6 ay keçdikdən sonra övladlığa götürülə bilər.

Ləğv edilmiş valideylik hüquqları yeniden bərpa edilə bilərmi?

Vəkil vurğulayıb ki, ləğv olunmuş (məhrum edilmiş) valideynlik hüquqları yenidən bərpa edilə bilər. Əgər valideynin davranışı, həyat tərzi və ya əxlaqı dəyişibsə, məhkəməyə ərizə verə bilər:

"Yəni valideyn öz davranışını, zərərli vərdişlərini və ya əxlaqını tamamilə düzəltməli, uşağa münasibətini müsbət tərəfə dəyişməlidir.

Hüquqlar yalnız məhkəmə qərarı ilə bərpa olunur. Uşağın 10 yaşı varsa, onun razılığı mütləq şəkildə nəzərə alınmalıdır. Ən önəmlisi isə uşaq başqa ailə tərəfindən övladlığa götürülübsə və bu övladlığa götürmə ləğv olunmayıbsa, valideynlik hüquqları yeniden bərpa edilə bilməz".

Telegramda izləyin