Mina təhlükəsi DAVAM EDİR: Nə zaman bitəcək?

Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş ərazilərində mina və partlamamış hərbi sursatlar hələ də ciddi təhlükə olaraq qalır. Ərazilərin təmizlənməsi böyük həcmli və uzunmüddətli prosesdir və işlərin sürəti ərazinin ölçüsü, mina və sursatların sıxlığı, relyef, hava şəraiti və istifadə olunan texnologiyalardan asılıdır.

Bəs, işğaldan azad edilmiş ərazilərdə mina təhlükəsinin tam aradan qaldırılması təxminən nə qədər vaxt tələb edə bilər, bu prosesin sürətinə hansı amillər təsir edir və təhlükənin tam bitməsi üçün daha hansı əsas işlərin görülməsinə ehtiyac var?
Mövzu ilə bağlı Sonxeber.az-a açıqlama verən hərbi ekspert Üzeyir Cəfərov bildirib ki, Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş ərazilərində mina təhlükəsinin tam aradan qaldırılması illər tələb edəcək.

"Azərbaycan Minatəmizləmə Agentliyi (ANAMA), Müdafiə Nazirliyi və Dövlət Sərhəd Xidmətinin mütəxəssisləri bu istiqamətdə fəaliyyət göstərsələr də, həmin ərazilərdə illər ərzində partlamamış sursatların, piyadalar və tank əleyhinə minaların mövcudluğu təhlükə olaraq qalacaq. Bunun əsas səbəblərindən biri ərazilərin uzun illər ərzində mina və digər partlayıcılarla çirkləndirilməsidir. Tarixi təcrübə də göstərir ki, hərbi əməliyyatların və hərbi hissələrin yerləşdiyi ərazilərdə partlayıcı qurğuların təhlükəsi uzun müddət davam edə bilər. Məsələn, keçmiş SSRİ dövründə hərbi hissələrin poliqonlarında, eləcə də 1941-1945-ci illərdə döyüşlərin getdiyi ərazilərdə bu gün də müxtəlif bombalar, partlayıcı maddələr və aviasiya bombaları aşkarlanır".

Ekspert bildirib ki, işğaldan azad edilmiş ərazilərdə basdırılmış minalarla bağlı məlumatların uzun illər Azərbaycan tərəfinə təqdim edilməməsi də minatəmizləmə prosesini çətinləşdirən amillərdəndir:

"Təqdim olunan bəzi məlumat və formulyarların isə reallığı tam əks etdirmədiyi bildirilir. Bir sıra minalar və partlayıcı qurğular barədə isə ümumiyyətlə məlumat verilməyib. Buna görə də ərazilərin minalardan təmizlənməsi həm vaxt aparan, həm də uzunmüddətli prosesdir. Hazırda işğaldan azad edilmiş ərazilərə köçürülən insanlara da təhlükəsizlik qaydaları izah edilir. Onlara mina, partlayıcı maddə və sursatlardan qorunma yolları barədə məlumat verilir. Bu ərazilərdə yaşayan və ya həmin ərazilərə səfər edən insanlar xüsusilə diqqətli və ehtiyatlı olmalıdırlar".

Onun sözlərinə görə, mina təhlükəsinin azaldılmasında əhalinin maarifləndirilməsi də mühüm rol oynayır:

"Dövlət və özəl televiziya kanallarında, eləcə də mətbuatda mina təhlükəsi ilə bağlı davamlı məlumatlandırma aparılmalıdır. İnsanlar müəyyən müddətdən sonra xəbərdarlıqları unuda bilirlər. Halbuki təhlükənin miqyası nəzərə alınaraq bu məsələ daim gündəmdə saxlanılmalıdır. Minalardan təmizləmə prosesində vətəndaşların da üzərinə mühüm məsuliyyət düşür. İnsanlar ərazidə hər hansı partlamamış sursat və ya şübhəli əşya gördükdə ona yaxınlaşmamalı, əşyaya toxunmamalı və dərhal ANAMA-ya, polisə və ya digər hüquq-mühafizə orqanlarına məlumat verməlidirlər".

Ekspert qeyd edib ki, eyni zamanda, minatəmizləmə işlərinə kifayət qədər vəsait ayrılmalıdır:

"Xaricdən mütəxəssislərin cəlb edilməsi, müasir avadanlıqların alınması və ərazilərin mümkün qədər geniş şəkildə yoxlanılması vacibdir. Təəssüf ki, uzun illər davam edən mina çirklənməsinin nəticələri qısa müddətdə aradan qalxmayacaq. Bu təhlükənin təsirləri uzun illər ərzində müxtəlif formalarda özünü göstərə bilər. Ona görə də minatəmizləmə işləri ilə yanaşı, əhalinin təhlükəsizlik qaydaları barədə davamlı maarifləndirilməsi də diqqətdə saxlanılmalıdır".

Röyalə Xəyal

Telegramda izləyin