Gənclər imtina edir, köhnə nəsil vacib bilir - Toylarda MÜBAHİSƏLİ ƏNƏNƏ

Gənclər imtina edir, köhnə nəsil vacib bilir - Toylarda MÜBAHİSƏLİ ƏNƏNƏAzərbaycanda toy mərasimlərində bu gün də qorunub saxlanılan maraqlı adətlərdən biri gəlinin belinə qırmızı lent bağlanmasıdır. Xüsusilə bəzi bölgələrdə geniş yayılan bu ənənə toy mərasiminin diqqətçəkən rituallarından biri hesab olunur.

Bəs gəlinin belinə qırmızı lent bağlanmasının tarixi və simvolik mənası nədir? Bu adət hansı inanclarla bağlıdır və zamanla necə formalaşıb?

Globalinfo.az-a danışan folklorşünas Elnarə Əmirli deyib ki, bu adət fərqli izah olunur:

"Mərasimlərimizdə gəlinin belinə qırmızı lent bağlanması müxtəlif bölgələrdən toplanmış folklor nümunələrində fərqli şəkildə izah olunur. Bunlardan ən yayğın olanı budur ki, bəziləri bunu qızın təmizliyi və namuslu olması ilə əlaqələndirirlər. Digər bir izah ondan ibarətdir ki, qırmızı lent gəlinin bədnəzərdən qorunmasına işarə edir. Daha yayğın olan başqa bir izah isə budur ki, qırmızı lent qızın gələcəkdə getdiyi ocaqda nəsilartırma funksiyasını yerinə yetirməsini, yəni gələcəkdə oğullu-uşaqlı olmasını simvolizə edir".

E.Əmirlinin sözlərinə görə, son dövrlərdə belə bir təsəvvür formalaşıb ki, qırmızı lent yalnız bakirəliyi bildirir:

"Bu, belə deyil. Qədim inanclarda, qeyd etdiyim kimi, qırmızı rəngin qoruyucu mənası daha üstün olub. Müxtəlif türk xalqlarında da buna rast gəlinir. Yəni qırmızı rəngdən daha çox qoruyucu, bədnəzərdən qoruma anlamında istifadə olunub. Eyni zamanda, onun bolluq və bərəkət mənası da ön plana çıxıb. Lakin daha sonrakı dövrlərdə qırmızı lentin təmizliyi və bakirəliyi ifadə etməsi geniş yayılıb. Təbii ki, indi biz də müxtəlif mərasimlərdə iştirak edirik. Bəzən gənclər yalnız həmin mənaya yönəldikləri üçün qırmızı lenti bağlamaq istəmirlər. Mən də belə hallara rast gəlmişəm. Bəzən deyirlər ki, "Mən evdə bu lenti bağlayacağam, amma toy zamanı zalda onu bağlamayacağam". Çünki toyda gəlinin ağ rəngdə geyinməsi ilə qırmızı lentin uyğun gəlmədiyini düşünürlər. Bu səbəbdən gənclər çox vaxt onu bağlamaqdan imtina edirlər".

Folklorşünas deyib ki, bizdə "el qınağı" deyilən bir anlayış da var:

"Yəni bu, insanların dünya görüşündən asılıdır. Bəzi insanlar normal yanaşırlar ki, gəlin bağlamaq istəmirsə, təbii ki, bağlamaya bilər. Amma bəzən bu, ailənin düşüncəsindən də asılı olur. Bəzi ailələrdə bu, qəbul edilmir və düşünülür ki, gəlin qırmızı lenti sona qədər bağlamalıdır. Yəni bu məsələyə münasibət həm sosial mühitdən, həm də ailənin dünyagörüşündən asılıdır. Həm də bir çox ailələrin arzusudur ki, mərasimlər zamanı, istər oğul evləndirərkən, istərsə də qız köçürərkən əvvəldən bizə gəlib çatmış, nəsildən-nəslə ötürülən adət-ənənələr olduğu kimi icra olunsun. Bu, onların arzusudur. Ona görə də daha çox yaşlı nəsil, ata-ana övladlara təsir edir ki, həmin adətlərin hamısı icra olunsun. Məhz bu adətlərdən biri də qırmızı lentdir. Bu lentin bağlanması daha çox böyüklər tərəfindən istənilir".

Elnarə Əmirli əlavə edib ki, onun fikrincə, adət-ənənəyə məxsus hər bir detal qorunmalıdır.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı   Baxılıb: 1343   Tarix: 27 sentyabr 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

"Powerbank"dakı gizli düymə nə üçündür?

Smartfonların enerjisini istənilən yerdə doldurmağa imkan verən portativ enerji cihazları gündəlik həyatımızın ayrılmaz hissəsinə çevrilib. Lakin powerbank istifadəçilərinin çoxu cihazın üzərindəki kiçik düymənin əslində hansı funksiyaları yerinə yetirdiyini bilmir. xarici mediaya istinadla xəbər veri

15 noyabr
.

Sürücülər payızda avtomobilə niyə sabun parçası qoyurlar? - İnanılmaz SƏBƏB

Adi bir sabun parçası payız aylarında sürücülərin köməyinə çata bilər. Yağışların artması, havanın rütubətlənməsi və temperaturun tez-tez dəyişməsi avtomobil sahibləri üçün əlavə çətinliklər yaradır. Belə hallarda sadə məişət vasitələri də faydalı ola bilər. Məhz buna görə bəzi təcrübəli sürücülər avtomobili

15 noyabr
.

Qadınlar kişilərdən daha çox üşüyür - SƏBƏB

Alimlər qadınların soyuğu kişilərdən daha tez hiss etməsinin və daha isti mühitə üstünlük verməsinin mümkün bioloji səbəbini araşdırıblar. Tədqiqatın nəticələrinə görə, temperaturun qavranılmasına testosteron və dərinin sinir uclarında yerləşən xüsusi zülal reseptorları təsir göstərə bilər. xarici mediay

15 noyabr
.

Klozetin içinə 1 ədəd su şüşəsi qoyun, fərqi görün

Evdə su sərfiyyatını azaltmaq məqsədilə klozet rezervuarlarına plastik şüşə qoyulması üsulu yenidən gündəmə gəlib. Mütəxəssislər düzgün quraşdırmanın vacibliyinə diqqət çəkiblər. xəbər verir ki, ev şəraitində su istehlakını azaltmaq üçün köhnə bir praktika olan rezervuara plastik şüşə yerləşdirmə üsul

7 noyabr
.

Beyin əməliyyatından sonra insanları pişik kimi görməyə başladı

ABŞ-də yaşayan 28 yaşlı kişi keçirdiyi beyin əməliyyatından sonra nadir görülən nevroloji pozğunluqla üzləşib. Belə ki, o, gün ərzində qarşılaşdığı insanların üzlərində öz ev heyvanı - "Luna" adlı pişiyinin cizgilərini görməyə başlayıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, Dartmut Kollec

17 noyabr
.

Romanovların əfsanəvi sapfiri rekord qiymətə satıldı

Bir vaxtlar Rusiya İmperiyasının kral zinət əşyaları kolleksiyasına daxil olan nəhəng sapfirin yerləşdiyi nadir bilərzik İsveçrənin Cenevrə şəhərində keçirilən hərracda gözləntiləri iki dəfədən çox üstələyərək 4,9 milyon dollara alıcı tapıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, "Sotheby's"

14 noyabr
.

Kərə yağını kimlər yeməməlidir? - Sağlamlıq problemi olanlar üçün vacib xəbərdarlıq

Kərə yağı gündəlik qidalanmada geniş istifadə olunsa da, hər kəs üçün eyni dərəcədə uyğun deyil. Süd zülalına allergiyası, yüksək xolesterini və ürək-damar xəstəlikləri olan şəxslər bu məhsulun istifadəsinə xüsusi diqqət yetirməlidirlər. Kərə yağında doymuş yağların miqdarı yüksəkdir. Onların həddində

14 noyabr
.

"Alatoranlıq" serial olur

"Netflix" platforması məşhur "Alatoranlıq" franşizası əsasında animasiya serialı hazırlayacaq. Axşam.az xəbər verir ki, "Netflix" artıq serialın iki mövsümünü sifariş edib. Layihə Stefani Mayerin "Gecəyarısı günəşi" romanı əsasında çəkiləcək. Əsərdə ilk "Alatoranlıq"

10 noyabr
.

800 illik qala 1 avroya satılır - Fotolar

Almaniyanın Saksoniya torpağında yerləşən Bad-Düben şəhər rəhbərliyi 800 illik tarixə malik Şnaditz su qalasını satışa çıxarıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, şəhər mülk üçün simvolik olaraq cəmi 1 avro tələb edir, lakin bu "əlverişli" sövdələşmənin arxasında böyük maliyyə öhdəliklər

9 noyabr