Uşaq və gənclərin fiziki və mənəvi inkişafı cəmiyyətin gələcəyinin əsas təminatıdır

Uşaq və gənclərin fiziki və mənəvi inkişafı cəmiyyətin gələcəyinin əsas təminatıdır"Uşaqlar və gənclər hər bir cəmiyyətin gələcəyini müəyyən edən əsas qüvvədir. Sağlam, savadlı, dünyagörüşlü, vətənpərvər və yüksək mənəvi dəyərlərə sahib nəslin yetişdirilməsi dövlətin və cəmiyyətin qarşısında duran mühüm vəzifələrdəndir. Çünki ölkənin gələcək inkişafı bu gün yetişən nəslin bilik və bacarıqları ilə yanaşı, onun fiziki sağlamlığından, mənəvi dünyasından, sosial məsuliyyətindən və həyata baxışından birbaşa asılıdır".

Bunu Sonxeber.az-a Psixoloji Xidmət və Tədqiqatlar Mərkəzi İctimai Birliyinin sədri, psixologiya üzrə fəlsəfə doktoru Təranə Paşayeva bildirib.

Təranə Paşayeva qeyd bildirib ki, uşağın sağlam böyüməsi yalnız onun xəstəliklərdən qorunması demək deyil:

"Fiziki inkişaf düzgün qidalanma, hərəkətli həyat tərzi, idman, sağlam yuxu rejimi və gündəlik fəaliyyətin düzgün təşkili ilə sıx bağlıdır. Uşaqların erkən yaşlardan idmana cəlb olunması onların həm fiziki imkanlarını genişləndirir, həm də intizamlı, məqsədyönlü və iradəli şəxsiyyət kimi formalaşmasına kömək edir. Futbol, üzgüçülük, gimnastika, atletika, şahmat və digər idman növləri uşaqlarda komanda ruhu, məsuliyyət, səbir və qalibiyyətə inam kimi keyfiyyətlərin inkişafına mühüm təsir göstərir.

Fiziki sağlamlıqla mənəvi inkişaf bir-birindən ayrı düşünülə bilməz. Uşağın özünəinamlı, mehriban, məsuliyyətli və cəmiyyətə faydalı insan kimi yetişməsi üçün onun yalnız təhsil alması kifayət etmir. Ailə, məktəb və cəmiyyət uşağın mənəvi tərbiyəsində birlikdə iştirak etməlidir. Uşağa düzgün və yanlış davranış arasındakı fərqi izah etmək, başqalarının hüquqlarına hörmət etməyi, böyüklərə ehtiram göstərməyi, kiçiklərə qayğı ilə yanaşmağı və çətin vəziyyətlərdə düzgün qərar qəbul etməyi öyrətmək vacibdir.

Müasir dövrdə uşaqların və gənclərin inkişafına təsir edən amillər əvvəlki illərlə müqayisədə daha çoxdur. İnternet, sosial şəbəkələr, rəqəmsal platformalar və müxtəlif informasiya mənbələri gənclərə böyük imkanlar yaratmaqla yanaşı, müəyyən risklər də formalaşdırır. Buna görə uşaqların rəqəmsal mühitdə təhlükəsiz davranış qaydalarını bilməsi, informasiyanı düzgün qiymətləndirməsi və faydalı məzmunla zərərli məzmunu ayırd edə bilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır".

Təranə Paşayeva vurğulayıb ki, burada valideynlərin üzərinə böyük məsuliyyət düşür:

"Uşağın tərbiyəsində yalnız qadağalar və sərt nəzarət deyil, etimad, diqqət və sağlam ünsiyyət əsas rol oynamalıdır. Valideyn övladını dinləməyi, onun fikirlərinə hörmət etməyi və problemlərini bölüşməsinə şərait yaratmağı bacarmalıdır. Uşaq özünü ailədə təhlükəsiz və dəyərli hiss etdikdə onun şəxsiyyət kimi inkişafı da daha sağlam istiqamətdə gedir.Məktəb də uşağın və gəncin formalaşmasında mühüm sosial mühitdir. Təhsil müəssisəsi yalnız bilik verən məkan deyil, həm də şəxsiyyət yetişdirən bir mühit olmalıdır. Müəllim şagirdə fənni öyrətməklə yanaşı, onun dünyagörüşünün formalaşmasına, sosial bacarıqlarının inkişafına və milli-mənəvi dəyərləri mənimsəməsinə də töhfə verir. Şagirdlər arasında qarşılıqlı hörmətin, əməkdaşlığın və sağlam münasibətlərin formalaşdırılması onların gələcək həyatına mühüm təsir göstərir.

Gənclərin mənəvi inkişafında milli-mənəvi dəyərlərin qorunması da xüsusi yer tutur. Azərbaycan xalqının zəngin tarixi, mədəniyyəti, ədəbiyyatı, musiqisi və adət-ənənələri gənc nəslin dünyagörüşünün formalaşması üçün böyük mənəvi mənbədir. Öz tarixini və mədəniyyətini bilən gənc milli kimliyini daha yaxşı dərk edir, ölkəsinə və xalqına bağlılıq hissi qazanır.Vətənpərvərlik də bu prosesin mühüm hissəsidir. Vətənpərvərlik yalnız sözlərlə deyil, gündəlik davranış və məsuliyyətlə formalaşır. Təhsilə ciddi yanaşmaq, qanunlara hörmət etmək, ətraf mühiti qorumaq, cəmiyyətə faydalı olmaq, ölkənin tarixinə və dövlətçilik ənənələrinə hörmət göstərmək də vətənpərvərliyin ifadəsidir. Gənclərin bu düşüncə ilə böyüməsi dövlətin gələcək inkişafı baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır.
Uşaqların və gənclərin yaradıcılıq qabiliyyətlərinin üzə çıxarılması da diqqətdə saxlanılmalıdır. Musiqi, rəsm, teatr, ədəbiyyat, texnologiya, elm və müxtəlif sosial layihələrdə iştirak gənclərin öz potensiallarını kəşf etməsinə imkan verir. Hər bir uşağın fərqli istedadı və marağı ola bilər. Əsas məsələ həmin potensialın vaxtında müəyyənləşdirilməsi və inkişaf etdirilməsi üçün imkan yaradılmasıdır".

Təranə Paşayeva söyləyib ki, eyni zamanda uşaqların psixoloji rahatlığına xüsusi diqqət yetirilməlidir:

"Onların daim müqayisə edilməsi, alçaldılması, fikirlərinin nəzərə alınmaması və həddindən artıq təzyiq altında saxlanılması sağlam şəxsiyyət inkişafına mənfi təsir göstərə bilər. Uşağın səhv etməkdən qorxmaması, səhvlərindən nəticə çıxarmağı öyrənməsi və özünə inamını qoruması vacibdir. Böyüklərin vəzifəsi uşağın hər problemini onun əvəzinə həll etmək deyil, çətinlikləri aşmağı öyrənməsinə dəstək olmaqdır.
Gənclərin cəmiyyət həyatında fəal iştirak etməsi də onların sosial və mənəvi inkişafını gücləndirir. Könüllülük, ictimai layihələr, idman yarışları, mədəni tədbirlər və müxtəlif sosial təşəbbüslər gənclərə məsuliyyət, liderlik və komanda ilə işləmək bacarıqları qazandırır. Öz əməyinin cəmiyyət üçün faydalı olduğunu görən gənc sosial məsuliyyət hissini daha dərindən dərk edir.

Nəticə etibarilə, uşaq və gənclərin fiziki və mənəvi inkişafı yalnız ailənin və ya məktəbin deyil, bütün cəmiyyətin ümumi məsuliyyətidir. Sağlam bədən, sağlam düşüncə, yüksək mənəvi dəyərlər, keyfiyyətli təhsil və vətənpərvərlik bir-birini tamamlayan amillərdir. Bu istiqamətdə görülən hər bir iş əslində gələcəyə qoyulan sərmayədir.
Bu gün uşaqlara göstərilən diqqət, yaradılan imkanlar və verilən düzgün tərbiyə sabah cəmiyyətin simasını müəyyən edəcək. Sağlam, savadlı, mənəviyyatlı, təşəbbüskar və vətəninə bağlı gənc nəsil Azərbaycanın davamlı inkişafının ən böyük təminatlarından biridir. Buna görə də uşaqların və gənclərin hərtərəfli inkişafı hər zaman dövlət və cəmiyyət qarşısında duran əsas prioritetlərdən biri olmalıdır".

P.S. Yazı Azərbaycan Respublikası Media və Yayım Şurasının maliyyə dəstəyi ilə "Uşaq və gənclərin fiziki və mənəvi inkişafı" mövzusuna uyğun olaraq dərc edilir

Uşaq və gənclərin fiziki və mənəvi inkişafı cəmiyyətin gələcəyinin əsas təminatıdırAysel Yusifqızı


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Sosial   Baxılıb: 466   Tarix: 06 oktyabr 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Gənc oğlan 15 yaşlı qızı qaçırdı, polis hərəkətə keçdi

Sabirabad rayonunda 17 yaşlı oğlanın 15 yaşlı qızı qaçırması ilə bağlı araşdırmalara başlanılıb. -a istinadən xəbər verir ki, hadisə noyabrın 19-da rayonun Cavad kəndində qeydə alınıb. Məlumata görə, ata 2011-ci il təvəllüdlü qızının 2009-cu il təvəllüdlü oğlan tərəfindən evlənmək məqsədilə qaçırılmas

20 noyabr
.

Özünüməşğulluq avadanlığını satan vətəndaşları hansı məsuliyyət gözləyir? - VƏKİLDƏN AÇIQLAMA

Özünüməşğulluq proqramı çərçivəsində vətəndaşlara verilən avadanlıqların təyinatı üzrə istifadə olunması və müqavilə öhdəliklərinə əməl edilməsi tələb olunur. Lakin bəzi hallarda vətəndaşların həmin avadanlıqları satması və ya başqa şəxslərə verməsi halları ilə qarşılaşılır. Ali Məhkəmənin son hüquq

20 noyabr
.

42 min materiallıq arxivin arxasındakı komanda. Emil Hacıyev və UPTURNLAB-ın Bakıdan başlayan texnologiya hekayəsi

Xəbər saytında ən çox diqqəti bugünkü manşet çəkir. Redaksiya üçün isə beş il əvvəl dərc olunmuş və bu gün yenidən gündəmə gələn bir yazı da eyni dərəcədə qiymətli ola bilər. Sayt yenilənəndə illərin əməyini, hər materialın tarixini və arxivin bütövlüyünü qorumaq mühəndislərin üzərinə düşür. layihəsind

19 noyabr
.

Vəkil Orxan Kəngərli həbs edildi

Ötən gün polis tərəfindən saxlanılan vəkil Orxan Kəngərliyə məhkəmədə sanksiya təqdimatına baxılıb. -ın məlumata görə, "Alyans" Vəkil Bürosunun rəhbəri Orxan Kəngərli sanksiya həbsi ilə baglı hakim qarşısına çıxarılıb. Nərimanov Rayon Məhkəməsində keçirilən prosesdə vəkillə bağlı qərar qəbu

19 noyabr
.

9 yaşlı uşaq dəm qazından boğuldu

Sumqayıtda azyaşlının ölümü ilə nəticələnən bədbəxt hadisə baş verib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, hadisə noyabrın 21-i saat 01 radələrində baş verib. Şəhər sakini 2017-ci il təvəllüdlü A.D. yaşadığı evin hamam otağında dəm qazından boğularaq ölüb. Faktla bağlı araşdırma aparılır

21 noyabr
.

Reklamdan sifarişə qədər. Emil Hacıyevin "UPTURNLAB" QSC-da birləşdirdiyi iki sahə

Alıcı reklamı görür, mağazanın saytına keçir və bəyəndiyi məhsul haqqında bir sual verir: "Sabah çatdıra bilərsiniz?" Cavab üçün satış əməkdaşı anbardakı qalığı öyrənməli, ünvanı yoxlamalı və çatdırılma vaxtını dəqiqləşdirməlidir. Reklama xərclənən vəsaitin satışa çevrilib-çevrilməməsi bəzə

19 noyabr
.

Narkotik asılılığı olan vəkil Kəngərli tanışlarına da satırmış - DİN görüntülərini yaydı - Video

Polis narkotik və güclü təsiredici dərman preparatlarının qanunsuz satışına qarşı əməliyyat keçirib. "Qafqazinfo" DİN-in Mətbuat xidmətinə istinadən xəbər verir ki, nazirliyin Baş Mütəşəkkil Cinayətkarlıqla Mübarizə İdarəsi tərəfindən keçirilən əməliyyat nəticəsində əvvəllər eyni əməllərə gör

21 noyabr
.

Xarici vətəndaşlıq hərbi xidmətdən azad etmir - VACİB AÇIQLAMA

Xarici ölkənin vətəndaşlığını qəbul edən, lakin Azərbaycan vətəndaşlığına rəsmi qaydada xitam verilməyən şəxslər ölkəmizdə hərbi xidmət öhdəliyindən azad olunmurlar. Qanunvericiliyə əsasən, belə şəxslər ümumi əsaslarla müddətli həqiqi hərbi xidmətə çağırıla bilərlər. Bu zaman onların xarici ölkədə hərb

20 noyabr
.

Küləklə bağlı - Xəbərdarlıq

Noyabrın 20-də Bakıda və Abşeron yarımadasında, eyni zamanda bəzi bölgələrdə gözlənilən küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı və narıncı xəbərdarlıq verilib. xəbər verir ki, bununla bağlı Milli Hidrometeorologiya Xidməti məlumat yayıb. Bildirilib ki, Bakıda və Abşeron yarımadasında, Mingəçevir, Naftalan

19 noyabr