Vəfat edən şəxsin pensiya kapitalı niyə ailəsinə verilmir? - İQTİSADÇIDAN AÇIQLAMA
İnsanlar uzun illər çalışaraq əməkhaqlarından sosial sığorta haqları ödəyir və gələcək pensiya təminatları üçün fərdi hesablarında pensiya kapitalı formalaşdırırlar. Lakin şəxs pensiyaya çıxdıqdan sonra vəfat etdikdə onun illərlə topladığı vəsaitin taleyi məsələsi gündəmə gəlir. Bir sıra ölkələrdə pensiya sisteminin növündən asılı olaraq vəfat etmiş şəxsin hesabında qalan pensiya yığımlarının müəyyən hissəsi varislərinə ötürülür. Azərbaycanda isə pensiya kapitalının sığorta və yığım hissələri üzrə fərqli qaydalar tətbiq olunur. Xüsusilə sığorta hissəsində toplanmış vəsaitin vərəsələrə birdəfəlik ödənilməməsi bu məsələnin yenidən müzakirəsini aktuallaşdırır.
Bəs vətəndaşın illərlə formalaşdırdığı pensiya kapitalının istifadə olunmamış hissəsinin ailəsinə verilməsi nə dərəcədə məqsədəuyğundur? Azərbaycanda bu istiqamətdə qanunvericilikdə dəyişiklik edilməsinə ehtiyac varmı?
Mövzu ilə bağlı Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli Sonxeber.az-a açıqlamasında bildirdi ki, əslində, burada pensiya kapitalı ilə pensiya yığımını fərqləndirmək lazımdır. Azərbaycanda pensiya kapitalı şəxsin fərdi hesabında qeydə alınır və həmin vəsait adi bank əmanəti kimi miras qalmır. Çünki bu kapitalın əsas təyinatı vətəndaşın gələcək pensiya təminatını formalaşdırmaqdır. Şəxs vəfat etdikdə isə onun pensiya hüququ və fərdi hesabındakı kapitalın taleyi qanunvericiliyin müəyyən etdiyi qaydalarla tənzimlənir. Mən hesab edirəm ki, bu məsələyə yenidən baxılmasına ehtiyac var. Vətəndaş uzun illər işləyərək əməkhaqqından sosial sığorta ödənişləri hesabına pensiya kapitalı formalaşdırırsa, onun vəfatından sonra həmin vəsaitin ailəsinə müəyyən formada qaytarılması ədalətli yanaşma ola bilər. Xüsusilə pensiyaya yeni çıxmış və ya pensiya yaşına çatmadan vəfat etmiş şəxslərin ailələri üçün belə mexanizm sosial müdafiə baxımından əhəmiyyətlidir.
Bununla belə, dövlət pensiya sisteminin maliyyə dayanıqlılığı da nəzərə alınmalıdır. Ona görə də bütün kapitalın birdəfəlik qaytarılması deyil, ailə üzvlərinə müəyyən şərtlərlə ödəniş edilməsi kimi alternativ mexanizmlər müzakirə oluna bilər.
Müəllif: İlkin Məmmədkərimov
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşBrent markalı neftin qiyməti bir barel üçün 91,55 dollara düşdü
Neft qiymətləri əvvəlki gün yüksəlişdən sonra cümə axşamı səhəri düşür. xəbər verir ki, Londondakı ICE Futures birjasında yanvar ayı üçün Brent markalı neftin fyuçerslərinin qiyməti 1,21 dollar və ya 1,3 faiz azalaraq bir barel üçün 91,55 dollara düşüb. Çərşənbə günü Brent markalı neftin qiyməti 1,2
12 noyabrXəzər dənizinin çəkilməsi COP31-də dünya gündəminə çıxarılacaq
"Azərbaycanın COP31 gündəliyindəki əsas mövzular arasında Xəzər dənizinin problemləri də yer alır". "Report"a istinadən xəbər verir ki, bunu Azərbaycan Prezidentinin İqlim məsələləri üzrə nümayəndəsi Muxtar Babayev COP31 çərçivəsində qurulan Azərbaycan pavilyonunda jurnalistləri
9 noyabr"HB Güvən Klinik" 150 min manat borca düşdü
"HB Güvən Klinik" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin (MMC) dövlət qarşısı külli miqdarda borcu aranıb. "Yurd.Media"ya istinadla xəbər verir ki, "HB Güvən Klinik" MMC-nin vergi borcu 149 min manatı ötüb. Qeyd edək ki, "HB Güvən" klinikası 2018-ci ildən fəaliyyət göstərir
11 noyabrAğıllı saatlara görə bu qədər vergi alınacaq
Ağıllı saatlarla bağlı 20 manat aksiz vergisi tətbiq olunacaq. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu, Milli Məclisin bu gün keçirilən iclasında müzakirəyə çıxarılan Vergi Məcəlləsinə təklif olunan dəyişiklikdə əksini tapıb. Belə ki, 9 dekabr 2025-ci il tarixli 297-VIIQD nömrəli Qanunla Vergi Məcəlləsin
18 noyabrAzərbaycanda fond yaratmaq üçün nizamnamə kapitalı 100 min manat olacaq
Azərbaycanda fondlar yaradılarkən nizamnamə kapitalı ilə bağlı qoyulan tələb dəyişir. İqtisadiyyat.az xəbər verir ki, bu barədə məsələ Milli Məclisin bu gün keçirilən iclasında müzakirə edilən Mülki Məcəlləyə təklif edilən dəyişiklik layihəsində əksini tapıb. Mövcud qanunvericiliyə görə, fond yaradılarkə
18 noyabrAzərbaycanda aqrar sektor 1 %-dən çox böyüyüb
Bu ilin yanvar-oktyabr aylarında Azərbaycanda 13 milyard 123,3 milyon manat dəyərində kənd təsərrüfatı məhsulları istehsal edilib. Dövlət Statistika Komitəsinə istinadən xəbər verir ki, bu, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 1,4 % çoxdur. Hesabat dövründə heyvandarlıq məhsullarının istehsalı 1,6 %
13 noyabrAzərbaycanda qızılın qiymətləri kəskin dəyişdi
Azərbaycan bazarında qiymətli metalların, xüsusilə qızılın növbəti qiymət göstəriciləri elan olunub. "Yeni Sabah" xəbər verir ki, 1 unsiya qızılın qiyməti 6586,1230 manat səviyyəsində qərarlaşıb. Daxili bazarda isə alıcılar və sərmayəçilərin ən çox maraq göstərilən 1 qram 99 əyyar təmiz qızılı
18 noyabrAzərbaycanda 576 ədəd pirotexniki vasitə qanunsuz dövriyyədən çıxarılıb
Dövlət Gömrük Komitəsinin Bakı Baş Gömrük İdarəsi Əməliyyat və Təhqiqat İdarəsinin əməkdaşları tərəfindən həyata keçirilmiş əməliyyat tədbirləri nəticəsində xeyli miqdarda pirotexniki vasitələr aşkar edilərək qanunsuz dövriyyədən çıxarılıb. xəbər verir ki, Bakı şəhəri, Qaradağ rayonu ərazisində həyat
17 noyabr