Pandemiya beynin sürətli qocalmasına səbəb olub

Pandemiya beynin sürətli qocalmasına səbəb olubBritaniyalı alimlər pandemiya dövründə insanların beyninin normaldan daha sürətli qocaldığını müəyyən ediblər.

Axşam.az xəbər verir ki, bu barədə "Nature Communications" jurnalında dərc olunan araşdırmada deyilir. Üstəlik, bu təsir yalnız COVID-19-a yoluxanlarda deyil, yoluxmayanlarda da müşahidə olunub.

Tədqiqatçılar əvvəlcə pandemiyadan əvvəl toplanmış 15 334 sağlam insanın məlumatları əsasında normal beyin qocalma modelini hazırlayıblar. Daha sonra 996 iştirakçının təxminən 2–3 illik fasilə ilə çəkilmiş iki beyin skanını müqayisə ediblər. Onlardan 564 nəfər iki dəfə pandemiyadan əvvəl, qalan 432 nəfər isə ikinci skanı 2021–2022-ci illərdə etdirib.

Nəticədə məlum olub ki, insanların beyni iki il ərzində normaldan 5,5 ay daha çox qocalıb. Virusla yoluxmuş şəxslərdə məlumat emalı sürəti və zehni çeviklik kimi bəzi idrak funksiyalarının da zəiflədiyi müşahidə edilib.

Araşdırmanın müəllifi bildirib ki, beynin daha sürətli qocalması xüsusilə kişilər və aşağı sosial-iqtisadi təbəqələrdəki insanlar arasında daha çox nəzərə çarpıb. Onun sözlərinə görə, beynin vəziyyətinə yalnız xəstəliklər deyil, həyat təcrübəsi də təsir edir.

Kişilər və qadınlar arasında fərq isə orta hesabla 2,5 ay təşkil edib. Alimlər hesab edirlər ki, bu dəyişikliklərə qapanmaların yaratdığı stress, sosial təcrid və yoluxma qorxusu səbəb olub. Pandemiya, hətta birbaşa yoluxma baş verməsə belə, beynə təsir göstərib.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Sağlamlıq   Baxılıb: 343   Tarix: 26 iyul 2025  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Niyə qışda əllərdə qırmızı xırda qabarcıqlar yaranır?

Əllərdə qırmızı ləkələr və sərt, xırda qabarcıqlar çox vaxt follikulyar keratoz olur. Həkim bu vəziyyətin niyə yarandığını və onun əlamətlərini necə azaltmağın mümkün olduğunu izah edib. xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, əllərin yuxarı hissəsində görünən qırmızı ləkələr və xırda, kobud səpgilə

25 yanvar
.

10 dəqiqəlik gəzinti mədə yanmasını necə aradan qaldırır?

Mədə yanmasını azaltmaq üçün yeməkdən sonra gəzmək tövsiyə olunur. Ölkə.az "Indian Express" nəşrinə istinadla xəbər verir ki, bu barədə qastroenteroloq həkim Cozef Salxab danışıb. Mütəxəssis bildirib ki, mədə yanmasını və turşu reflüksünü azaltmaq üçün yeməkdən sonra uzanmaq və ya hərəkətsi

28 yanvar
.

Xərçəngin 30%-nin qarşısını almaq mümkündür: Rusiyalı həkimdən vacib açıqlamalar

"Xərçəng hallarının təxminən 30%-i həyat tərzi amilləri ilə əlaqələndirilir və onların qarşısını almaq mümkündür. Mütəmadi fiziki fəaliyyət, siqaretdən imtina və çəkinin idarə olunması xərçəngə tutulma riskini orta hesabla 25-30% azaldır. Bu müsbət təsir hətta yetkinlik yaşına çatdıqdan sonra v

25 yanvar
.

Boyuna ətir vurmaq təhlükəlidir - XƏBƏRDARLIQ

Son günlər sosial şəbəkələrdə boyun nahiyəsinə ətir vurmağın zərərli olması ilə bağlı müzakirələr yayılıb. İddialara görə, boyun birbaşa qalxanabənzər vəzin üzərində yerləşdiyi üçün bu nahiyəyə parfüm püskürtmək hormon istehsalını poza və sağlamlıq problemlərinə yol aça bilər. xəbər verir ki, mövzu il

28 yanvar
.

Xərçəng xəstələri dövlət hesabına müalicə olunacaqlar?

"Azərbaycanın sosial dövlət kimi əsas strateji məqsədi xəstəliklərin böyük qisminin müalicəsini icbari tibbi sığorta (İTS) hesabına həyata keçirməkdir". Bu fikirləri -a açıqlamasında Milli Məclisin Səhiyyə komitəsinin üzvü Müşfiq Məmmədli deyib. Deputat "Onkoloji yardım haqqında"

25 yanvar
.

Qriplə qarışdırılan səssiz təhlükə: Adenovirus nədir?

Avropada və dünyanın bir çox yerində təsirini artıran mövsümi qrip bir çox insanda həftələrlə davam edən şikayətlərə səbəb olur. Lakin mütəxəssislərin fikrincə, sahədə diqqət çəkən yeganə virus bu deyil. Qriplə tez-tez qarışdırılan, Böyük Britaniyada yayılma sürətini artıran və ölkəmizdə də dövri olara

22 yanvar
.

Qripin ağırlaşma halları 5 yaşın altında olan uşaqlarda müşahidə edilir - İnfeksionist

Hər il olduğu kimi qış aylarında qripə yoluxma hallarının bir qədər çox olduğunu müşahidə edirik. Epidemioloji qanunauyğunluqlar əsasında deyə bilərik ki, mart ayında və daha sonra qripə yoluxma hallarının azalması gözlənilir. Bu barədə Trend-in sorğusuna cavab olaraq Səhiyyə Nazirliyinin mütəxəssis-eksperti

3 fevral
.

Yüksək qan təzyiqinə qarşı ən sağlam çörək hansıdır?

Yüksək qan təzyiqi (hipertoniya) müasir dövrün ən çox yayılmış sağlamlıq problemlərindən biridir və qidalanma bu xəstəliyin idarə olunmasında həlledici rol oynayır. xəbər verir ki, mütəxəssislər xüsusilə çörək seçiminin təzyiqə birbaşa təsir etdiyini bildirərək, hipertoniya xəstələri üçün ən doğru seçim

26 yanvar
.

Yeməyi necə hazırlamağınız sağlamlığa zərər verə bilər

İnsan sağlamlığının birbaşa olaraq nə ilə qidalandığından asılı olması artıq heç kəsi təəccübləndirmir. Lakin məlum olur ki, yeməyin məhz necə hazırlandığı da az əhəmiyyət daşımır. Qaynarinfo-nun məlumatına görə, "Social Science & Medicine" jurnalında dərc olunan yeni araşdırma göstəri

19 yanvar