Süni intellekt öz qaranlıq planını qurur: İnsan müdaxiləsi olmadan hücum həyata keçirildi

Süni intellekt öz qaranlıq planını qurur: İnsan müdaxiləsi olmadan hücum həyata keçirildiKarnegi Mellon Universiteti ilə "Anthropic" şirkətinin birgə apardığı araşdırma, süni intellektin insan müdaxiləsi olmadan mürəkkəb kiberhücumlar təşkil edə biləcəyini üzə çıxarıb.

Sonxeber.az xəbər verir ki, "Equifax" kimi böyük miqyaslı hücumlar təkrar canlandırılıb və mütəxəssislər bu inkişafın kibertəhlükəsizlik anlayışını köklü şəkildə dəyişdirə biləcəyi barədə xəbərdarlıq ediblər.

Araşdırmada ChatGPT tipli böyük dil modellərinin yalnız mətn istehsal etməklə kifayətlənmədiyi, həm də təhlükə yarada biləcək səviyyədə müstəqil qərarlar qəbul edə bildiyi sübut olunub. Testlər zamanı model, 2017-ci ildə ABŞ tarixinin ən böyük məlumat pozuntularından biri kimi tanınan "Equifax" hücumunu heç bir insan yönləndirməsi olmadan simulyasiya edib.

Mütəxəssislər bildiriblər ki, süni intellekt yalnız verilən tapşırıqları yerinə yetirmir, həm də öz-özünə strateji planlar qurub həyata keçirə bilir. İyunda "Anthropic"in açıqlamasına görə, sınaqlarda istifadə edilən modellər 10 şəbəkədən 5-ni tam, 4-nü isə qismən ələ keçirib. "Colonial Pipeline" kimi keçmişdə böyük təsir göstərmiş hücum ssenariləri də uğurla təkrar edilib.

Eyni araşdırmada qeyd olunub ki, süni intellektin idarəsiz yayılması halında yalnız iri şirkətlər və dövlət qurumları deyil, fərdi istifadəçilər də hədəfə çevrilə bilər.

İnformatika texnologiyaları üzrə mütəxəssis, professor Əli Murat Kırık bildirib:

"Biz indiyədək kiberhücumların arxasında mütləq bir insan və ya haker qrupunun olduğunu düşünürdük. Ancaq bu araşdırma göstərdi ki, süni intellekt özü plan qurub hücum edə bilər. Əgər bir proqram kiminsə əmri olmadan müstəqil qərar verə və onu icra edə bilirsə, bu artıq klassik ‘yazılım’ anlayışının hüdudlarını aşır".

Prof. Kırık xəbərdarlıq edib ki, bank əməliyyatları və sosial media istifadəsi zamanı fərdi məlumatlar süni intellektin hədəfinə düşə bilər. Bu risk, evlərdəki ağıllı televizor, təhlükəsizlik kameraları və digər "IoT" cihazlarını da əhatə edir.

Mütəxəssis, antivirus proqramları və iki mərhələli identifikasiya kimi üsulların önəmini vurğulasa da, süni intellektin öyrənmə və adaptasiya qabiliyyətinin klassik müdafiə mexanizmlərini sürətlə aşdığını qeyd edib.

O, fərdi səviyyədə kibertəhlükəsizlik biliklərinin artırılmasının vacibliyini, güclü və fərqli şifrələrdən istifadə olunmasını, şübhəli keçidlərə klikləməməyin və uşaqların bu sahədə maarifləndirilməsinin önəmini xatırladıb.

Hazırda istifadə olunan süni intellekt modelləri təhlükəsizlik protokolları səbəbindən müstəqil hücum edə biləcək gücdə olmasa da, laboratoriya sınaqları gələcəkdə bunun real təhlükəyə çevrilə biləcəyini göstərir. Hücumların əsas çətinliyi isə, onların fərqli ölkələr üzərindən yönləndirilərək izlərinin itirilməsi olur.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Sosial   Baxılıb: 1310   Tarix: 14 avqust 2025  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Universitetlərdə 3 illik təhsil sisteminə keçilməsi təklif olunur

Milli Məclisdə universitetlərdə 3 illik təhsil sisteminə keçilməsi müzakirə olunur. xəbər verir ki, bunu Milli Məclisin Elm və təhsil komitəsinin bu gün keçirilən iclasında komitə sədrinin müavini Fariz İsmayılzadə bildirib. "Bu yaxınlarda ilk dəfə olaraq ABŞ-də universitetlərdən biri 3 illik al

11 sentyabr
.

Bakı yenidən qlobal iqlim gündəminin mərkəzində: İqlim fəaliyyətindən real nəticələrə doğru

Bakı İqlim Fəaliyyəti Həftəsi 2026 Azərbaycanın iqlim gündəliyində yeni mərhələnin başlanğıcıdır. İqlim dəyişmələri artıq yalnız ekoloji problem deyil. Bu məsələ XXI əsrin iqtisadi, enerji, sosial, texnoloji və hətta geosiyasi gündəminin əsas istiqamətlərindən birinə çevrilib. Temperatur artımı, su ehtiyatlarını

10 sentyabr
.

Xəzərdə zəlzələ oldu

Xəzər dənizində zəlzələ baş verib. xəbər verir ki, bu barədə Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzinin Zəlzələlərin tədqiqatı bürosu məlumat yayıb. Bildirilib ki, yerli vaxtla saat 05:52-də qeydə alınan zəlzələnin maqnitudası 3,1 olub. Zəlzələnin ocağı 31 kilometr dərinlikdə yerləşib

10 sentyabr
.

Bu ərazilərdə işıq olmayacaq - Xəbərdarlıq

Yasamalda Transformator Məntəqəsində, Abşeron rayonunda isə TM və elektrik yarımstansiyasında təmir işləri aparılacaq. xəbər verir ki, bu barədə "Azərişıq"ASC məlumat yayıb. Bildirilib ki, Yasamal Rayon Enerji Təchizatı və Satışı İdarəsinin (RETSİ) xidməti ərazisində saat 10:00-dan 13:00-də

11 sentyabr
.

Yeni təhsil qanununun qəbulu təklif edilir

Azərbaycanda ali təhsil sahəsində indiyədək qaldırılan və əsaslı hesab olunan məsələlərin nəzərə alınması üçün yeni təhsil qanununun hazırlanmasına ehtiyac var. xəbər verir ki, bunu Milli Məclisin Elm və təhsil komitəsinin üzvü Vasif Qafarov komitənin bugünkü iclasında çıxışı zamanı deyib. O bildiri

11 sentyabr
.

Milli Məclisin Elm və təhsil komitəsinin üzvləri Qarabağ Universitetini ziyarət etmək istəyirlər

Milli Məclisin Elm və təhsil komitəsinin üzvləri Qarabağ Universitetini ziyarət etmək istəyir. xəbər verir ki, bunu komitə sədri Anar İsgəndərov komitənin bugünkü iclasında deyib. O qeyd edib ki, bu məsələni qışa saxlamadan yaxın müddətdə reallaşdırmaq lazımdır: "Mən artıq rektorla da danışmışam"

11 sentyabr
.

Şəfiqə Məmmədova Kinematoqrafçılar İttifaqının sədri seçildi

Xalq artisti Şəfiqə Məmmədova Azərbaycan Kinematoqrafçılar İttifaqının sədri seçilib. Qaynarinfo-nun məlumatına görə, bu, barədə qərar ittifaqın bugünkü konfransında səsvermə nəticəsində qəbul edilib. Xatırladaq ki, Azərbaycan Kinematoqrafçılar İttifaqının keçmiş sədri Xalq artisti Rasim Balayev olub

11 sentyabr
.

Qolları olmadığı üçün anasının imtina etdiyi körpənin ayaqlarında da problem var: Körpələr evinə verildi

Bakıda anasının imtina etdiyi körpənin fiziki məhdudiyyətləri yalnız qolları ilə bağlı olmayıb. -ın əldə etdiyi məlumata görə, iyunun 27-də dünyaya gələn körpənin ayaqları da inkişafdan qalıb. Həmçinin uşağın barmaqları bitişikdir. Məlumata görə, körpədə ümumilikdə bir neçə anadangəlmə fiziki məhdudiyyə

10 sentyabr
.

DİM 2027-ci il buraxılış imtahanlarının proqramlarını açıqladı

Dövlət İmtahan Mərkəzi (DİM) 2027-ci ildə keçiriləcək ümumi orta (9 illik) və tam orta (11 illik) təhsil səviyyələri üzrə buraxılış imtahanlarının proqramlarını açıqlayıb. Qaynarinfo xəbər verir ki, proqramlar Azərbaycan və rus dillərində təqdim olunub. Ümumi orta (9 illik) təhsil səviyyəsi üzrə Azərbayca

10 sentyabr