Neandertallar əslində ağıllı imiş: Alimləri təəccübləndirən kəşf

Neandertallar əslində ağıllı imiş: Alimləri təəccübləndirən kəşfAlimlər insanın qədim əcdadları olan neandertalların əvvəllər düşündüyündən daha inkişaf etmiş idrak qabiliyyətinə malik olduğunu göstərən yeni sübutlar aşkar ediblər.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Interesting Engineering" nəşri yazır.

Araşdırma Aberdin Universiteti və Madridin UNED Universitetinin alimləri tərəfindən Qərbi Avropadakı neandertal düşərgələrində aparılıb. Xüsusilə Fransanın Payer bölgəsində tapılan kərgədan dişlərinin qeyri-adi şəkildə çoxluğu diqqət çəkib.

Alimlər belə bir sual irəli sürüblər: "Niyə bir yerdə bu qədər çox kərgədan dişi toplanıb?"

Bundan sonra tədqiqatçılar neandertalların bu dişləri sadəcə qida qalıqları kimi deyil, alət kimi istifadə etmiş ola biləcəyi hipotezini yoxlamağa başlayıblar.

Kərgədan dişləri alət kimi istifadə edilib

Araşdırma Fransa, İspaniya və Cənubi Çindəki üç arxeoloji ərazidən tapıntıları əhatə edib. Nəticələr göstərib ki, kərgədan dişləri çox güman ki, qida məqsədi ilə deyil, əmək aləti kimi istifadə olunub.

Əsas sübutlar İspaniyadakı El-Kastilyo və Fransadakı Peş-de-l’Aze II düşərgələrindən əldə edilib. El-Kastilyoda tapılan 202 dişdən 25-ində əvvəllər izah edilməmiş aşınma izləri müəyyən olunub.

Mikroskopik analiz göstərib ki, dişlər dəfələrlə sərt səthlərlə təmasda olub. Alimlər eyni prosesi müasir kərgədan dişləri üzərində təkrarlayaraq neandertalların istifadə etdiyi hərəkətləri modelləşdiriblər.

Neandertallar məqsədli şəkildə alət seçiblər

Təcrübələr zamanı dişlər çəkic və anvil (səth) kimi istifadə edilib və nəticədə 100 min il əvvəlki tapıntılardakı izlərlə demək olar ki, eyni izlər əldə olunub. Həmçinin müəyyən edilib ki, daha iri və düz səthli dişlər xüsusi işlər üçün daha əlverişli olub.

Bu, neandertalların alətləri məqsədyönlü şəkildə seçdiyini göstərir. Alimlər bildirirlər ki, bu nəticələr onların düşüncə tərzini və davranış məntiqini daha yaxşı anlamağa imkan verir.

Araşdırma "ibtidai neandertal" obrazına dair köhnə təsəvvürləri də sual altına alır. Yeni məlumatlar onların mürəkkəb düşüncə və seçim bacarığına sahib olduğunu göstərir.

"Science News"un məlumatına görə, neandertalların idrak qabiliyyətləri ilə bağlı müzakirələr davam edir, lakin getdikcə daha çox sübut onların simvolik düşünmə bacarığına sahib olduğunu göstərir.

Aberdin Universitetinin tədqiqatçısı Sans-Royo bildirib ki, bu kəşf kərgədan dişləri kimi sərt materialların alət kimi istifadə olunduğunu göstərir və neandertalların resurslardan sistemli şəkildə yararlandığını sübut edir.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada   Baxılıb: 1237   Tarix: 12 may 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Yaponiya və Çin arasında Tayvan gərginliyi: Tokio mövqeyini dəyişmədiyini açıqlayıb

Yaponiya ilə Çin arasında Tayvan məsələsi ətrafında yaranan diplomatik gərginlik davam edir. Yaponiyanın Baş naziri Sanae Takaiçi ölkəsinin Tayvanla bağlı mövqeyinin dəyişmədiyini bəyan edib. O, bu açıqlamanı Çinin Şençjen şəhərində keçirilən Asiya-Sakit Okean İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının (APEC

19 noyabr
.

Reuters: "Missuri məhkəməsi Bayer şirkətinin 7,25 milyard dollarlıq razılaşmasını təsdiqləyib"

ABŞ-ın Missuri ştatında məhkəmə Bayer şirkətinin Roundup adlı alaq otlarına qarşı mübarizə vasitəsinin xərçəngə səbəb olması ilə bağlı iddiaların həlli üçün təklif etdiyi 7,25 milyard dollarlıq razılaşmanı təsdiqləyib. Bu qərar Almaniya şirkətinin təxminən on ilə yaxındır üzləşdiyi hüquqi mübahisələri

21 noyabr
.

Paşinyan: Ermənistan sabah TRIPP layihəsinin başlanmasını elan edəcək

Ermənistan hökuməti sabah "Beynəlxalq sülh və firavanlıq naminə Tramp Marşrutu" (TRIPP) layihəsinin başlanmasını rəsmi şəkildə elan edəcək. "Report" Ermənistan mətbuatına istinadən xəbər verir ki, bunu ölkənin Baş naziri Nikol Paşinyan "Digitec" yüksək texnologiyalar forumund

21 noyabr
.

ABŞ-ın İrana qarşı hərbi əməliyyatlarının xərci 48,3 milyard dolları ötüb

ABŞ-ın İrana qarşı həyata keçirdiyi hərbi əməliyyatlara çəkdiyi xərclər 48,3 milyard dollara çatıb. xəbər verir ki, bu barədə Pentaqonun maliyyə məsələləri üzrə nümayəndəsi Artur Miller açıqlama verib. Onun sözlərinə görə, noyabrın 13-nə olan məlumata əsasən, fevralın sonunda başlayan münaqişə ilə bağl

20 noyabr
.

ABŞ və Venesuela hərbi əməkdaşlığı bərpa edir: Birgə təlimlər və kəşfiyyat məlumatlarının mübadiləsi nəzərdə tutulur

ABŞ və Venesuela uzun müddət davam edən gərginlikdən sonra hərbi əlaqələri bərpa etmək barədə razılığa gəlib. Yeni razılaşma çərçivəsində iki ölkənin silahlı qüvvələri arasında birgə təlimlərin keçirilməsi, kəşfiyyat məlumatlarının mübadiləsi və müdafiə sahəsində əməkdaşlığın genişləndirilməsi nəzərd

19 noyabr
.

Rusiya raketi Polşaya düşdü - Varşava qırıcıları havaya qaldırdı

Ukraynaya endirilən kütləvi hava zərbələri zamanı Polşanın hava məkanı pozulub. Rəsmi Varşava hadisəni Rusiyanın təxribatı kimi qiymətləndirərək ölkənin hərbi-siyasi rəhbərliyini təcili toplantıya çağırıb. "AzPolitika" xəbər verir ki, Polşanın müdafiə naziri Vladislav Kosinyak-Kamış "X"

20 noyabr
.

GTA VI satışa çıxarıldığı ilk gündə nə qədər gəlir əldə edib?

"Grand Theft Auto VI" (GTA VI) satışa çıxarıldığı ilk gündə 3,79 milyard dollar gəlir əldə edib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu haqda "Take-Two Interactive" məlumat yayıb. Bildirilir ki, "Grand Theft Auto VI"nın ilk gündəki pərakəndə satışları bütün formatla

21 noyabr
.

Perunun And bölgəsində baş verən 6,8 bal gücündə zəlzələ Lima sakinlərini küçələrə çıxarıb

Alman Geologiya Elmləri Tədqiqat Mərkəzinin məlumatına görə, cümə günü Perunun mərkəzində 6,8 bal gücündə zəlzələ baş verib. Reuters-ə istinadən xəbər verir ki, paytaxt Limada bəzi insanlar küçələrə axışıb. Lakin itki və ya ciddi ziyan barədə dərhal məlumat verilməyib. Perunun Geofizika İnstitutunu

21 noyabr
.

Uitkoff və Kuşner Çindən Berlinə gedəcək

ABŞ Prezidentinin xüsusi nümayəndələri Stiv Uitkoff və Cerad Kuşner Çinin Şençjen şəhərindən Almaniyaya gedəcəklər. "Al Jazeera" xəbər verir ki, onlar "İstəklilər Koalisiyası"nın iclasında iştirak etmək üçün Berlin şəhərinə yola düşəcəklər. Uitkoffla Kuşnerin Ukrayna Prezidenti Volodimi

19 noyabr