Gözlər orqanizmin nə qədər sürətlə qocaldığını göstərə bilər

Gözlər orqanizmin nə qədər sürətlə qocaldığını göstərə bilərCənubi Koreyalı alimlər müəyyən ediblər ki, gözün tor qişasının adi skanı insanın bioloji yaşını qiymətləndirməyə kömək edə bilər. Tədqiqatçılar təxminən 30 min görüntünü analiz edərək tor qişanın "yaşı", həyat tərzi və bəzi xəstəliklər arasında əlaqə aşkarlayıblar.

Lent.az xəbər verir ki, söhbət bioloji yaşdan gedir. Bu göstərici insanın neçə il yaşadığını deyil, orqanizmdə yaşlanma proseslərinin hansı sürətlə getdiyini əks etdirir. Bioloji yaş genetika, həyat tərzi, ətraf mühit və sağlamlıq vəziyyətindən asılı olaraq pasport yaşından fərqlənə bilər.

Seul Milli Universitetinin alimləri "retinal age gap" - RAG adlanan texnologiyanı təkmilləşdiriblər. Bu metod insanın faktiki yaşı ilə tor qişanın görüntüsünə əsasən hesablanan yaş arasındakı fərqi müəyyən edir.

Sistemin hazırlanması üçün 7 535 nəfərə aid 29 530 tor qişa görüntüsündən istifadə olunub. Məlumat bazasına həm sağlam gözlər, həm də tor qişa və görmə siniri xəstəlikləri olan insanların görüntüləri daxil edilib. Daha sonra model 7 416 iştirakçıya aid əlavə 14 832 görüntü üzərində sınaqdan keçirilib. Nəticələrə əsasən, sistem insanın xronoloji yaşını orta hesabla 2,5-2,7 il xəta ilə müəyyən edə bilib. Alimlər bildirirlər ki, bu göstərici əvvəlki tor qişa yaşı modellərinin nəticələrinə bərabər və ya daha yaxşıdır. Araşdırmada maraqlı məqamlardan biri RAG göstəricisinin bəzi xəstəliklər və həyat tərzi faktorları ilə əlaqəli olmasıdır.

Məsələn, diabeti olan insanlarda bu göstərici orta hesabla 2,52 il daha yüksək olub. Hazırda siqaret çəkənlərdə fərq 0,5 il, əvvəllər siqaret çəkənlərdə isə 0,46 il təşkil edib. Yaşa bağlı makula degenerasiyası olan insanlarda göstəricinin təxminən 0,6 il, kataraktası olanlarda isə 1,86 il yüksək olduğu müəyyən edilib. Bununla belə, tədqiqatçılar katarakta ilə bağlı nəticələrin ehtiyatla qiymətləndirilməli olduğunu vurğulayırlar. Çünki göstəricilərə yalnız yaşlanma deyil, xəstəliyin özü səbəbindən görüntülərin bulanıq olması da təsir göstərə bilər.

Alimlər hesab edirlər ki, gələcəkdə tor qişanın analizi həkimlərə bəzi sağlamlıq problemlərini daha erkən mərhələdə aşkar etməyə kömək edə bilər. Məsələn, adi göz müayinəsi zamanı RAG göstəricisinin yüksək çıxması insanın ümumi sağlamlıq vəziyyətinin əlavə yoxlanılması üçün səbəb ola bilər. Lakin hazırda bu göstəriciyə əsasən konkret şəxsin sağlamlığı barədə qəti nəticə çıxarmaq tezdir.

Tədqiqat müəllifləri bildirirlər ki, texnologiya uzunmüddətli müşahidələrdə sınaqdan keçirilməli və bioloji yaşın müəyyənləşdirilməsi üçün istifadə olunan digər üsullarla müqayisə olunmalıdır. Alimlərin fikrincə, RAG hazırkı mərhələdə fərdi riskləri qiymətləndirməkdən daha çox, böyük insan qruplarında yaşlanma tendensiyalarını öyrənmək üçün əlverişlidir.

Bundan əvvəl mütəxəssislər uzunömürlülüyə müsbət təsir göstərə biləcək qidalar sırasında tomat pastası, yaşıl noxud, reyhan toxumu, bamya, amla, qara küncüt, sarımsaq, zirə, yetişdirilmiş pendir və morinqanı qeyd ediblər. Bu məhsullarda lif, bitki mənşəli zülal, vitaminlər və antioksidantlar üstünlük təşkil edir. Bununla belə, həkimlər vurğulayırlar ki, heç bir məhsul təkbaşına uzunömürlülüyə zəmanət vermir. Sağlam qidalanmanın əsasını müxtəlif tərəvəzlər, paxlalılar, toxumlar və minimum emal olunmuş məhsullar təşkil etməlidir.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Sağlamlıq   Baxılıb: 367   Tarix: 27 sentyabr 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Pis əhvalın koronavirusla əlaqəsi açıqlandı

Pis əhval-ruhiyyə səbəbindən COVID-19-a yoluxmaq mümkündür. -ya istinadən xəbər verir ki, bu barədə rusiyalı infeksionist Svetlana Malinovskaya koronavirusun gözlənilməz səbəbləri barədə danışarkən bildirib. Həkimin sözlərinə görə, insanın psixoloji vəziyyətinin immun sistemə böyük təsiri var. "Qorxu

12 sentyabr 2021
.

Oynaqlarınız ağrıyırsa, bunları yeyin

Hava dəyişiləndə sizin oynaqlarınız ağrımağa başlayırsa, onları düzgün "yedizdirməyə" çalışın. Bəzi qidalı maddələr, vitaminlər və minerallar oynaqlarımızın sağlamlığı üçün çox vacibdir. -a istinadən bu maddələrlə zəngin olan qidaları daha tez-tez qəbul etməyi məsləhət görür. - Zülal orqaniz

8 sentyabr 2021
.

Niyə vaksin vurdurmazdan öncə insanlardan "COVID-19" analizi götürülmür? - AÇIQLAMA

İnsanlar arasında vaksin vurdurduqdan sonra yoluxanların sayı artmaqda davam edir. Bunu vaksinasiya ilə əlaqələndirənlər var. Düşünürlər ki, məhz vaksin vurdurduqları üçün virusa yoluxublar. Bəziləri isə vaksin vurdurduqda artıq koronavirus xəstəsi olduqlarını güman edirlər. Bəs niyə vaksin vurdurmazda

17 sentyabr 2021
.

Ovuclarınızı birləşdirin: Sevgi haqqında nələr öyrənəcəksiniz?

Ovuclarınızın içindəki sevgi xətti xarakteriniz haqqında çox şey deyir. -a istinadən məlumat verir ki, bir insanın əlləri o insan haqqında çox şey deyə bilər. Bu, uzun müddətdir ki, xarakter təhlili aparan insanlar üçün təsirli bir üsuldur. Əgər bu sizə də maraqlıdırsa, o zaman ovuclarınızı birləşdirin

17 sentyabr 2021
.

Yoluxucu xəstəliklərdən qorunmaq üçün belə qidalanın

Payızda immuniteti yaxşılaşdırmaq və bədəni gücləndirmək üçün sitrus meyvələrindən istifadə etmək məsləhət görülür, çünki tərkibində olan efir yağları əhval-ruhiyyəni yüksəldir. Bundan əlavə, faydalı yağlar unudulmamalıdır, onları qoz-fındıq, zeytun yağı, avokado və yağlı balıqdan əldə etmək olar. -

13 sentyabr 2021
.

Zəncəfil və sarıkökün bilinməyən zərərləri

Mütəxəssislər xüsusən də qış aylarında mikrob və viruslardan qorunmaq üçün daha çox çay dəmlənmələrində istifadə edilən zəncəfil və xörəklərə xüsusi təam verən sarıkökün zərərlərindən danışıblar. -ın Sputnik Azərbaycan-a istinadən xəbərinə görə, bu haqda ürək-damar cərrahları xəstələrə xəbərdarlıq edib

14 sentyabr 2021
.

Hər kəs vaksin vurdursa, pandemiya bitəcək? - AÇIQLAMA

Digər ölkələrlə yanaşı, Azərbaycanda da vaksinasiya prosesi davam edir. İnsanların bir çoxu vaksin olunduqdan sonra pandemiyanın bitəcəyinə ümid etsələr də, bir müddət əvvəl ÜST açıqlama vermdi ki, vaksinasiya prosesi bitəndən sonra belə, virusu tam şəkildə məğlub etmək mümkün olmayacaq. Bəs vaksinasiy

14 sentyabr 2021
.

Kolbasa, kabab və burger - Gündə 25 qram yesəniz...

Britaniyada Leeds Universiteti tərəfindən aparılmış bir araşdırma hər gün emal olunmuş ət yeyən insanlarda demensiya (ağıl zəifləməsi) riskinin 44 faiz arta biləcəyini göstərib. -a istinadən bildirir ki, araşdırmada kolbasa, kabab və burger kimi qidaların orta və daha yuxarı yaşlarda beyin sağlamlığın

15 sentyabr 2021
.

Koronavirusun simptomları dəyişdi

Böyük Britaniyadan verilən son hesabata əsasən, peyvənd edilən insanlarda koronavirusun fərqli simptomları onların dəyişdiyini göstərir. Burun axması, baş ağrısı, asqırma, boğaz ağrısı və qoxu itkisi son dövrün ən çox görülən 5 simptomu arasındadır və mütəxəssislər bu simptomları olan insanların peyvən

14 sentyabr 2021