Bədən niyə daim enerji xərcləyir? - Alimdən heyrətləndirən açıqlama
"İnsan bədəni heç bir fəaliyyət göstərmədikdə belə, ümumi enerjinin 40%-ə qədərini xərcləyir. Bu enerji hüceyrələri reaksiyaya daim hazır vəziyyətdə saxlamaq üçün istifadə olunur. İstər fiziki hərəkət, istər düşüncə, istərsə də xatirələr olsun - ani reaksiyanın mümkünlüyü hazırlıq prosesinin bir saniyə belə dayanmaması ilə əlaqədardır".
Oxu.Az xəbər verir ki, bunu Gazeta.ru-ya Nyu-York Universitetinin professoru, neyrobioloq Nikolay Kukuşkin deyib.
Mütəxəssisin sözlərinə görə, biz hərəkətlərimizin, fikirlərimizin və yaddaşımızın sürətini adi bir hal kimi qəbul edirik, lakin təbiətdə hər şey fərqli qurulub: canlı orqanizm ətraf mühitdəki dəyişikliklərə insanın verdiyi qədər sürətli reaksiya vermək üçün mütləq şəkildə daim hadisəyə hazır vəziyyətdə olmalıdır. Bu daim sərfiyyat tələb edən bir prosesdir. Mexanizm belə işləyir: natrium-kalium nasosu kaliumu hüceyrənin daxilinə, natriumu isə xaricinə daşıyır. Bununla da membran tərəflərindəki konsentrasiya fərqi qorunur və hüceyrə resurslarla təmin edilir.
Kukuşkin qeyd edir ki, bu bölgü həyatın ilk yarandığı dövrlərə gedib çıxır: ilkin okean mühitində natrium üstünlük təşkil etsə də, o vaxtdan bəri bütün canlı orqanizmlərin daxilində kalium daha çoxdur.
"İonlarla dolmuş hüceyrə şişirdilmiş şara bənzəyir: natrium üçün məsaməni bir qədər açmaq kifayətdir ki, o nəhəng güclə içəriyə doğru axsın. Bütün sinir sistemimiz məhz bu axından asılıdır: neyronlar hadisələrə yalnız ona görə sürətlə reaksiya verə bilirlər ki, nasos qalan vaxtlarda natriumu çölə vurarkən, onlar natrium üçün dəlikləri qismən açmağı bacarırlar. İdrakımızın turbinlərini hərəkətə gətirən məhz bu axındır", - deyə alim izah edib.
Başqa sözlə, hüceyrələrin ani reaksiyası onların uzunmüddətli hazırlığı hesabına əvvəlcədən ödənilir. Söhbət həqiqətən də nəhəng miqyaslardan gedir: bədən istiliyinin istehsalından tutmuş yeriməyə qədər bütün xərclər nəzərə alınmaqla, qidadan aldığımızın 40%-ə qədəri bu ion hazırlığının saxlanmasına yönəlir.
"Hər hansı bir şeyə sürətli reaksiya vermək üçün buna uzun müddət hazırlaşmaq və çox böyük miqdarda enerji sərf etmək lazımdır. Bu, həyatın ümumi prinsipidir: hətta birhüceyrəli orqanizmlərdə hazırlıq mexanizmləri fərqli olsa da, məna eynidir - sürətli reaksiyanın bədəli yüksəkdir", - deyə Kukuşkin vurğulayıb.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Sağlamlıq Baxılıb: 318 Tarix: 04 oktyabr 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşPis əhvalın koronavirusla əlaqəsi açıqlandı
Pis əhval-ruhiyyə səbəbindən COVID-19-a yoluxmaq mümkündür. -ya istinadən xəbər verir ki, bu barədə rusiyalı infeksionist Svetlana Malinovskaya koronavirusun gözlənilməz səbəbləri barədə danışarkən bildirib. Həkimin sözlərinə görə, insanın psixoloji vəziyyətinin immun sistemə böyük təsiri var. "Qorxu
12 sentyabr 2021Oynaqlarınız ağrıyırsa, bunları yeyin
Hava dəyişiləndə sizin oynaqlarınız ağrımağa başlayırsa, onları düzgün "yedizdirməyə" çalışın. Bəzi qidalı maddələr, vitaminlər və minerallar oynaqlarımızın sağlamlığı üçün çox vacibdir. -a istinadən bu maddələrlə zəngin olan qidaları daha tez-tez qəbul etməyi məsləhət görür. - Zülal orqaniz
8 sentyabr 2021Ovuclarınızı birləşdirin: Sevgi haqqında nələr öyrənəcəksiniz?
Ovuclarınızın içindəki sevgi xətti xarakteriniz haqqında çox şey deyir. -a istinadən məlumat verir ki, bir insanın əlləri o insan haqqında çox şey deyə bilər. Bu, uzun müddətdir ki, xarakter təhlili aparan insanlar üçün təsirli bir üsuldur. Əgər bu sizə də maraqlıdırsa, o zaman ovuclarınızı birləşdirin
17 sentyabr 2021Yoluxucu xəstəliklərdən qorunmaq üçün belə qidalanın
Payızda immuniteti yaxşılaşdırmaq və bədəni gücləndirmək üçün sitrus meyvələrindən istifadə etmək məsləhət görülür, çünki tərkibində olan efir yağları əhval-ruhiyyəni yüksəldir. Bundan əlavə, faydalı yağlar unudulmamalıdır, onları qoz-fındıq, zeytun yağı, avokado və yağlı balıqdan əldə etmək olar. -
13 sentyabr 2021Zəncəfil və sarıkökün bilinməyən zərərləri
Mütəxəssislər xüsusən də qış aylarında mikrob və viruslardan qorunmaq üçün daha çox çay dəmlənmələrində istifadə edilən zəncəfil və xörəklərə xüsusi təam verən sarıkökün zərərlərindən danışıblar. -ın Sputnik Azərbaycan-a istinadən xəbərinə görə, bu haqda ürək-damar cərrahları xəstələrə xəbərdarlıq edib
14 sentyabr 2021Hər kəs vaksin vurdursa, pandemiya bitəcək? - AÇIQLAMA
Digər ölkələrlə yanaşı, Azərbaycanda da vaksinasiya prosesi davam edir. İnsanların bir çoxu vaksin olunduqdan sonra pandemiyanın bitəcəyinə ümid etsələr də, bir müddət əvvəl ÜST açıqlama vermdi ki, vaksinasiya prosesi bitəndən sonra belə, virusu tam şəkildə məğlub etmək mümkün olmayacaq. Bəs vaksinasiy
14 sentyabr 2021Kolbasa, kabab və burger - Gündə 25 qram yesəniz...
Britaniyada Leeds Universiteti tərəfindən aparılmış bir araşdırma hər gün emal olunmuş ət yeyən insanlarda demensiya (ağıl zəifləməsi) riskinin 44 faiz arta biləcəyini göstərib. -a istinadən bildirir ki, araşdırmada kolbasa, kabab və burger kimi qidaların orta və daha yuxarı yaşlarda beyin sağlamlığın
15 sentyabr 2021Koronavirusun simptomları dəyişdi
Böyük Britaniyadan verilən son hesabata əsasən, peyvənd edilən insanlarda koronavirusun fərqli simptomları onların dəyişdiyini göstərir. Burun axması, baş ağrısı, asqırma, boğaz ağrısı və qoxu itkisi son dövrün ən çox görülən 5 simptomu arasındadır və mütəxəssislər bu simptomları olan insanların peyvən
14 sentyabr 2021