Bu şəxslərə pensiya kapitalından istifadəsinə ŞƏRAİT YARADILMALIDIR

Bildiyimiz kimi, bu gün ən aktual olan məsələlərdən biri, vətəndaşların pensiya yaşının azaldılmasıdır. Ölkədə pensiya yaşı yüksək olduğundan vətəndaş arasında həmn yaşa çatmadan ölüm hallarına rast gəlinir. Belə ki, Azərbaycanda pensiya yaşına çatmadan toplanan kapitalı istifadə edə bilməz. Bəs Azərbaycanda vətəndaşlar xəstəliyi və müvafiq problemlərdən ötrü, müəyyən yaşdan sonra pensiya kapitalından vaxtından əvvəl istifadəsi üçün addımlar atılmalıdır.

İlk növbədə qeyd edim ki, Azərbaycanda pensiya sistemi müasir standaürtlara cavab vermir. İnkişaf etmiş və etməkdə olan ölkələrə nəzər yetirsək Azərbaycanda vətəndaşlar ehtiyacları olduğu halda pensiya kapitalından istifadə bilmir. Dəfələrlə sosioloqlar tərəfindən təklif edilib ki, sağlamlığında problem yaranan şəxslərə pensiya kapitalından istifadəsinə şərait yaradılmalıdır. Bir sıra ölkələrdə vəfat emiş şəxslərin pensiyaları vərəsələri arasında bölüşdürülür. Onsuzda ölkəmizdə vətəndaşların pensiya çıxma yaşı olduqca yüksəkdir. Azərbaycanda kişilər pensiya yaşına çatmadan dünyasını dəyişir. Belə olan halda şəxsin pensiyaası məhv olur, ya da şəxsin həyat yoldaşına verilir.

Bu baxımdan Azərbaycanda pensiya sisteminin təkmilləşdirilməsinə böyük ehtiyac var. Ekspertlərin araşdırmalarına görə, Çinin pensiya sistemi xüsusilə fərqlənir. Bu barədə bizim professorlarımızın yazıları olub. Bizdə pensiya sistemi elədir ki, pensiya çatan günə qədər ancaq vergi verirsən. Yaşa çatanda əgər vəfat edirsənsə, o kapitalı istifadə etmək olmur. Amma elə olmamalıdır. Hər toplanan pul hissə-hissə pensiyaya çıxanda və yaxud xəstələnəndə müəyyən bir qədər vətəndaşa ödənilməlidir. Belə olarsa əhali üçün çox rahatlıq olar. Bu sahədə qüsurlar var və haqlı olaraq tez-tez narazılığa səbəb olur.

Azərbaycanda vətəndaşların pensiya kapitalından istifadəsi üçün müəyyən araşdırmalar aparılmalıdır. Şəxsə toplanan pul pensiyaya çıxandan müəyyən qayda ilə verilməlidir. 63 yaş həqiqətən yüksəkdir. İşləyən şəxslərə, alimlərə baxsaq 63 yaşına çatmamış vəfat edirlər. Eyni zamanda şəxslər pensiya yaşından əvvəl amansız xəstəliyi tutulubsa və bunun üçün əllərində əsaslı sənədlər varsa, onlara pensiya kapitalından istifadəsinə şərait yaradılmalıdır. İnsanın əmək qabiliyyəti yerində deyilsə, onarın pensiyaya tez çıxmasına şərait yaradılmalıdır.

Sevda Səfərova

Telegramda izləyin