Yağışlar gecikəcək - Amma daha dağıdıcı olacaq
Qlobal istiləşmə tropik bölgələrdə güclü fırtınaların vaxtını dəyişməklə yanaşı, onların daha dağıdıcı olmasına da səbəb ola bilər.
"Qafqazinfo" xəbər verir ki, "Nature Geoscience" jurnalında dərc olunan yeni araşdırmaya görə, iqlim dəyişikliyi tropik bölgələrdə yağışlı mövsümün başlanmasını 10-15 gün gecikdirə, eyni zamanda, fırtınaların gətirdiyi yağıntının intensivliyini 38-45 faiz artıra bilər.
Tədqiqatçılar yüksək dəqiqlikli iqlim modellərindən istifadə edərək yüzlərlə kilometr əraziyə yayılan və saatlarla davam edə bilən "orta miqyaslı konvektiv sistemləri" (MCS) araşdırıblar.
Bu nəhəng fırtına sistemləri tropik bölgələrdə ümumi yağıntının yarıdan çoxunu formalaşdırır və qəfil daşqınların əsas səbəblərindən biri hesab olunur.
Araşdırmanın nəticələri göstərir ki, planet istiləşdikcə atmosferin daha çox enerji toplaması və qlobal hava dövranının yavaşlaması yağış mövsümünün başlanmasını gecikdirə bilər. Lakin gecikmə atmosferdə daha çox enerjinin toplanmasına səbəb olur. Nəticədə fırtınalar başladıqda daha qısa müddətdə daha güclü yağış yağması mümkündür. Alimlər yağıntının intensivliyinin bəzi ssenarilərdə 38-45 faiz arta biləcəyini hesablayıblar.
Yağış mövsümünün vaxtı tropik ölkələrdə əkin və məhsul yığımının planlaşdırılması, su ehtiyatlarının idarə olunması və daşqın risklərinin qiymətləndirilməsi baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır.
Yağıntıların daha qısa müddətdə və daha intensiv düşməsi isə qəfil daşqınların riskini artıra bilər. Bu dəyişiklik xüsusilə sıx məskunlaşmış və kənd təsərrüfatından asılı olan ərazilər üçün ciddi nəticələr yarada bilər.
Bildirilir ki, iqlim dəyişikliyinin fırtınaların mövsümi davranışına təsirinin daha yaxşı öyrənilməsi gələcəkdə erkən xəbərdarlıq sistemlərinin, kənd təsərrüfatı planlarının və su idarəçiliyi strategiyalarının yenilənməsi üçün vacibdir.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 186 Tarix: 20 avqust 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Şimşək çaxarkən mobil telefondan istifadə təhlükəlidir? - Mütəxəssis rəyi
Müasir mobil telefonlar ildırımı özünə cəlb etmir və ildırımvurma riskini artırmır. Cihazların tərkibindəki az miqdarda metal və zəif radiosiqnal şüalanması insanı ildırım üçün hədəfə çevirmir. Lakin şimşək çaxarkən başqa bir təhlükə - elektrik şəbəkəsində gərginliyin kəskin artması yarana bilər. xəbə
18 avqustYüksək intellektli insanların 1 nömrəli hobbisi: Bu, şahmat deyil
İnsanlar çox ağıllı bir şəxsin boş axşamını necə keçirdiyini təsəvvür edərkən, adətən mürəkkəb fəaliyyətlər düşünürlər. Məsələn, şahmat taxtası və ya hansısa tapmaca. Bunun arxasında intellektin əzələ kimi işlədiyi və hobbilərin də onu məşq etdirmək üçün bir vasitə olduğu düşüncəsi dayanır. Qaynarinf
17 avqustCəlbediciliyi artırmaq üçün sadə hiylə - Alimlər açıqladı
Alimlər müəyyən ediblər ki, üz kontrastlı fonla əhatələndikdə və ya tünd saçlarla çərçivələndikdə üz dərisi daha hamar görünür. Bu zaman dərinin özündə heç bir dəyişiklik baş vermir. Nəticələr bəzi rəng kombinasiyalarının xarici görünüşü niyə daha cəlbedici göstərdiyini anlamağa kömək edir. Qaynarinf
14 avqustEvliliyi möhkəmləndirən üsul
Birlikdə idmanla məşğul olmaq evlilik münasibətlərini möhkəmləndirməyə kömək edir. Axşam.az xəbər verir ki, bu qənaətə "Briqham Yanq Universitetinin alimləri gəlib. Tədqiqat zamanı təxminən 1,7 min gənc evli cütlüyün məlumatları araşdırılıb. Alimlər fərdi məşqlərlə həyat yoldaşlarının birlikdə etdiy
20 avqust"Vogue" 2026-cı ilin ən dəbli itini seçdi
ABŞ-nin "Vogue" jurnalı 2026-cı ilin ən dəbli və stilli itini seçib. -ın xəbərinə görə, bu barədə nəşri məlumat yayımlayıb. Məlumata görə, "Dogue" müsabiqəsində minlərlə ev heyvanı sahibi iştirak edib və öz itlərinin şəkillərini göndərib. Münsiflər heyəti təkcə fotoların keyfiyyətin
19 avqustSupermarketlər sizi daha çox alış-verişə necə vadar edir? - 5 psixoloji tələ
Supermarketə yalnız çörək və süd almaq üçün girib, ehtiyac olmayan məhsullarla dolu paketlə çıxmaq çoxlarına tanışdır. Mütəxəssislər bildirirlər ki, bu, heç də həmişə təsadüfi deyil. xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, mağazalarda məhsulların yerləşdirilməsi, endirim kampaniyaları, iri alış-veri
18 avqustTəyyarə bələdçiləri və pilotlarla bağlı narahatedici ARAŞDIRMA
Çoxsaylı peşə nümayəndələri arasında ionlaşdırıcı şüalanmanın təsiri ilə əlaqəli xərçəngdən ən yüksək ölüm riski təyyarə bələdçilərində müşahidə olunur. Siyahıda ikinci yerdə pilotlar qərarlaşıblar. Harvard Tibb Məktəbinin alimləri bu qənaətə gəliblər. xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri "JAM
19 avqust